Το ρωσικό κράτος έχει κατηγορηθεί επανειλημμένα για τη χρήση ασυνήθιστων δηλητηρίων εναντίον πολιτικών αντιπάλων, από τον νευροτοξικό παράγοντα Novichok έως ραδιενεργά ισότοπα πλουτωνίου, με τελευταία περίπτωση να συνιστά αυτή του Αλεξέι Ναβάλνι.
Το βρετανικό δίκτυο Sky News, θέτει το εξής ερώτημα: θα μπορούσε, λοιπόν, ο Αλεξέι Ναβάλνι να έχει δηλητηριαστεί με τοξίνη βατράχου;
Σύμφωνα με πέντε δυτικά κράτη, η ουσία που φέρεται να χρησιμοποιήθηκε προερχόταν από δηλητηριώδη βάτραχο του Ισημερινού. Πηγές αναφέρουν ότι η τοξίνη πιθανότατα παρασκευάστηκε σε εργαστήριο και δεν εξήχθη απευθείας από το ζώο. Στον άνθρωπο, οι επιπτώσεις μπορεί να είναι θανατηφόρες.
Αλεξέι Ναβάλνι: Τι αναφέρουν ειδικοί για την περίπτωσή του
Ο Δρ Έρικ Φράνσεν, ειδικός στην κλινική τοξικολογία και φαρμακολογία σε νοσοκομείο της Ολλανδίας, εξηγεί ότι τέτοιου είδους δηλητήρια είναι δύσκολο να ανιχνευθούν σε έναν τυπικό τοξικολογικό έλεγχο. «Στα νοσοκομεία δεν τα εντοπίζουμε σε συνηθισμένο έλεγχο. Αυτό θα μπορούσε να αποτελεί έναν τρόπο απόκρυψης δηλητηριάσεων», σημειώνει.
Οι συγκεκριμένες τοξίνες παράγονται στη φύση για την άμυνα των βατράχων απέναντι σε θηρευτές.
Ωστόσο, οι επιστημονικές γνώσεις για τη δράση τους στον άνθρωπο είναι περιορισμένες, καθώς δεν μπορούν να γίνουν πειράματα σε πραγματικές συνθήκες. Υπάρχουν πάντως αναφορές ότι, σε επαρκή ποσότητα, μπορεί να προκαλέσουν θάνατο μέσα σε 10 έως 20 λεπτά.
Πώς δρα η τοξίνη στον οργανισμό
Η ουσία μπορεί να εισέλθει στον οργανισμό μέσω κατάποσης ή ένεσης στην κυκλοφορία του αίματος. Δρα άμεσα στους μύες και στην καρδιά, προκαλώντας παράλυση - συμπεριλαμβανομένων των αναπνευστικών μυών. Η έλλειψη οξυγόνου και η καρδιακή ανεπάρκεια μπορούν να οδηγήσουν σε εγκεφαλική βλάβη και θάνατο. Ναυτία και εμετός συγκαταλέγονται στις πιθανές παρενέργειες.
Φωτογραφίες που δημοσιοποίησε το ίδρυμα του Ναβάλνι από το κελί όπου ένιωσε αδιαθεσία δείχνουν ίχνη εμετού, στοιχείο που ευθυγραμμίζεται με τα συμπτώματα που περιγράφονται από ειδικούς.
Ο Αλεξέι Ναβάλνι, βασικός πολιτικός αντίπαλος του Βλαντίμιρ Πούτιν, είχε επιβιώσει από προηγούμενη δηλητηρίαση με Novichok. Όταν επέστρεψε στη Ρωσία το 2021, φυλακίστηκε με κατηγορίες που οι υποστηρικτές του χαρακτήρισαν κατασκευασμένες.
Τον Δεκέμβριο του 2023 μεταφέρθηκε στην αποικία κρατουμένων «Polar Wolf» στο Χαρπ, στον ρωσικό Αρκτικό Βορρά, γνωστή για τις σκληρές συνθήκες κράτησης. Παρά τις συνθήκες, σε δημόσια εμφάνισή του στο δικαστήριο τον Φεβρουάριο του 2025 έδειχνε σε καλή κατάσταση. Πέθανε την επόμενη ημέρα.
Η αρχική, ρωσική εκδοχή έκανε λόγο για απώλεια αισθήσεων μετά από περίπατο, ενώ η επίσημη ιατροδικαστική έκθεση απέδωσε τον θάνατο σε υπέρταση και χρόνια καρδιακή αρρυθμία. Τον Σεπτέμβριο, η σύζυγός του Γιούλια Ναβάλναγια αποκάλυψε ότι δείγματα βιολογικού υλικού είχαν μεταφερθεί μυστικά στο εξωτερικό και εξετάστηκαν σε εργαστήρια δύο χωρών, τα οποία κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι ο Ναβάλνι δηλητηριάστηκε.
Ο Δρ Φράνσεν επισημαίνει ότι τέτοιες εξετάσεις είναι εφικτές ακόμη και μετά θάνατον, καθώς μπορούν να ανιχνευθούν τόσο η ίδια η τοξίνη όσο και οι μεταβολίτες της σε ιστούς όπως οι πνεύμονες, η καρδιά, το αίμα ή τα ούρα.
Με πληροφορίες από Sky News
