Ο θάνατος του Αλί Λαριτζανί, έρχεται σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη συγκυρία για το Ιράν, εντείνοντας την ήδη εύθραυστη κατάσταση στο εσωτερικό της ηγεσίας του.
Πρόκειται για μια απώλεια με βαρύνουσα σημασία, καθώς ο Αλί Λαριτζανί αποτελούσε έναν από τους πιο έμπειρους και επιδραστικούς διαμορφωτές πολιτικής της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Αν και δεν ήταν στρατιωτικός διοικητής, κατείχε κομβικό ρόλο στη λήψη στρατηγικών αποφάσεων. Ως γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας, βρισκόταν στον πυρήνα των εξελίξεων που αφορούσαν τον πόλεμο, τη διπλωματία και τη γενικότερη ασφάλεια της χώρας.
Η επιρροή του ήταν καθοριστική, ιδιαίτερα στη διαχείριση της έντασης με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ.
Η δολοφονία του ακολουθεί εκείνη του ανώτατου ηγέτη Αλί Χαμενεΐ στα τέλη Φεβρουαρίου, σε μια περίοδο όπου αρκετά υψηλόβαθμα στελέχη του Ιράν έχουν χάσει τη ζωή τους μέσα σε λίγες εβδομάδες.
Το γεγονός αυτό υποδηλώνει μια συντονισμένη προσπάθεια αποδυνάμωσης της ηγετικής δομής της χώρας εν μέσω πολεμικής σύγκρουσης.
Πολλαπλές κρίσεις και αβέβαιο μέλλον μετά τον θάνατο του Λαριτζανί
Την περίοδο του θανάτου του, ο Λαριτζανί διαχειριζόταν τρεις μεγάλες κρίσεις. Η πρώτη ήταν ο ίδιος ο πόλεμος, για τον οποίο υποστήριζε μια μακροχρόνια στρατηγική σύγκρουσης, ακόμη και με επέκταση της έντασης σε ευρύτερη περιφέρεια.
Η δεύτερη κρίση αφορούσε το εσωτερικό της χώρας, όπου κύμα κοινωνικών αντιδράσεων, που ξεκίνησε από οικονομικά αιτήματα, εξελίχθηκε σε μαζικές διαμαρτυρίες κατά του καθεστώτος. Οι κινητοποιήσεις αυτές καταστάλθηκαν βίαια, με σημαντικές απώλειες.
Η τρίτη κρίση σχετιζόταν με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και τις παγωμένες διαπραγματεύσεις με την Ουάσιγκτον, οι οποίες είχαν ήδη επηρεαστεί από τις στρατιωτικές εξελίξεις. Παρά τη σκληρή του στάση απέναντι στη Δύση, στο εσωτερικό του Ιράν ο Λαριτζανί θεωρούνταν πραγματιστής, καθώς συνδύαζε ιδεολογική συνέπεια με τεχνοκρατική προσέγγιση. Συμμετείχε, μάλιστα, και σε σημαντικές διπλωματικές πρωτοβουλίες, όπως η συμφωνία μακροχρόνιας συνεργασίας με την Κίνα. Η απουσία του αφήνει ανοιχτά όλα τα κρίσιμα μέτωπα, τα οποία καλείται πλέον να διαχειριστεί ένας άγνωστος διάδοχος, σε ένα περιβάλλον εξαιρετικά ασταθές. Την ίδια στιγμή, υπάρχουν ενδείξεις ότι η εξουσία ενδέχεται να μετατοπιστεί περισσότερο προς τον στρατό, ενώ η ηγεσία φαίνεται να δυσκολεύεται να διαχειριστεί τη διαδοχή.
Βραχυπρόθεσμα, η κατάσταση εκτιμάται ότι θα γίνει πιο ασταθής, με πιθανή σκλήρυνση της στρατιωτικής στάσης και ενίσχυση της καταστολής στο εσωτερικό. Μακροπρόθεσμα, ωστόσο, οι συνεχείς απώλειες υψηλόβαθμων στελεχών ενδέχεται να επηρεάσουν σοβαρά τη λειτουργία του κράτους.
Ο θάνατος του Λαριτζανί, επομένως, δεν αποτελεί απλώς την απώλεια ενός ακόμη αξιωματούχου, αλλά έναν παράγοντα που βαθαίνει την κρίση στην ηγεσία του Ιράν, με πιθανές συνέπειες τόσο για την πορεία του πολέμου όσο και για τη συνολική σταθερότητα της χώρας.
Με πληροφορίες από BBC