Ο θάνατος του Αλί Λαριτζανί ενδέχεται να αποτελέσει ακόμη μεγαλύτερο πλήγμα για το Ιράν από την απώλεια του ίδιου του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ.
Ο Αλί Λαριτζανί ήταν μία από τις πιο επιδραστικές μορφές της ιρανικής πολιτικής σκηνής, με βαθιά γνώση του συστήματος εξουσίας και σημαντική επιρροή τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό, ιδίως σε χώρες όπως η Κίνα και η Ρωσία.
Η σημασία της εξόντωσής του δεν περιορίζεται μόνο στον ρόλο του εντός Ιράν, αλλά και στο γεγονός ότι λειτουργούσε ως γέφυρα ανάμεσα σε διαφορετικά κέντρα ισχύος.
Ο ρόλος-κλειδί του Αλί Λαριτζανί
Είχε την εμπιστοσύνη των Φρουρών της Επανάστασης, χωρίς όμως να ταυτίζεται πλήρως με τους σκληροπυρηνικούς, διατηρώντας ταυτόχρονα δίαυλο επικοινωνίας με πιο μετριοπαθείς κύκλους.
Για τον λόγο αυτό, θεωρούνταν κρίσιμος παίκτης σε οποιαδήποτε προσπάθεια πολιτικής μετάβασης ή αποκλιμάκωσης. Η δολοφονία του από το Ισραήλ είναι ένα από τα μεγαλύτερα πλήγματα για το ιρανικό καθεστώς μετά την εξόντωση του Κασέμ Σουλεϊμανί το 2020.
Παράλληλα, η απώλειά του αφαιρεί ένα πρόσωπο που θα μπορούσε να διαδραματίσει ρόλο-κλειδί σε ενδεχόμενες διαπραγματεύσεις με τη Δύση, ειδικά με τις ΗΠΑ. Ο Λαριτζανί ξεχώριζε για την ικανότητά του να ισορροπεί ανάμεσα στην εξουσία των στρατιωτικών και την πολιτική ηγεσία, ενώ είχε ενεργό ρόλο και στις εξελίξεις γύρω από τη διαδοχή μετά τον θάνατο του Αλί Χαμενεΐ.
Παρά το γεγονός ότι δεν είχε τα θρησκευτικά προσόντα για να γίνει ανώτατος ηγέτης, η επιρροή του ήταν καθοριστική. Είχε διατελέσει πρόεδρος της Βουλής, επικεφαλής της κρατικής ραδιοτηλεόρασης και, πιο πρόσφατα, γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας, έναν ρόλο-κλειδί που συνδέει την πολιτική ηγεσία με τον στρατό.
Ταυτόχρονα, η απουσία του εγείρει ερωτήματα για το αν υπάρχει πλέον κάποια ισχυρή εναλλακτική προσωπικότητα στο εσωτερικό του Ιράν που θα μπορούσε να αναλάβει ρόλο σταθεροποίησης ή διαμεσολάβησης.
Η εξόντωσή του ενδέχεται να ενισχύσει περαιτέρω τους σκληροπυρηνικούς, περιορίζοντας τις πιθανότητες για πολιτική ευελιξία ή διάλογο.
Σε μια περίοδο πολέμου και έντονης αστάθειας, η απώλεια ενός τόσο έμπειρου και πολυσύνθετου παράγοντα εξουσίας μπορεί να αφήσει ένα δυσαναπλήρωτο κενό. Το ερώτημα πλέον είναι αν το ιρανικό σύστημα μπορεί να αναδείξει μια νέα γενιά ηγετών ή αν τα πλήγματα αυτά αποδυναμώνουν σε βάθος τη συνοχή και τη λειτουργία του.
Με πληροφορίες από Guardian
