Οι δυο μήνες των καταλήψεων στο κτίριο Τσίλερ και το Rex στοίχισαν στο Εθνικό Θέατρο εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ, αλλά η ενθαρρυντική επιστροφή του κοινού στις αίθουσές του και η επιτυχία των νέων παραγωγών του δείχνουν ότι η πρώτη κρατική σκηνή έχει αρχίσει μια θεαματική επανάκαμψη.
Οι σκηνές είναι σχεδόν sold out και τα τέσσερα έργα που παίζονται αυτήν τη στιγμή, Ρωμαίος και Ιουλιέτα, Μια νύχτα στην Επίδαυρο, Goodbye Lindita και Ένα σπίτι φωτεινό σαν μέρα, συγκεντρώνουν ένα μεγάλο αριθμό θεατών, σχεδόν χίλιους, που στη διάρκεια των δυο μηνών είχαν διοχετευθεί σε άλλα θέατρα της Αθήνας.
Σε ένα φιλικό γεύμα που παρέθεσε το Εθνικό Θέατρο στους πολιτιστικούς συντάκτες φυσικό ήταν να συζητηθεί ξανά ένα θέμα που απασχολεί όλα τα θέατρα που έχουν ρεπερτόριο. Τι συμβαίνει όταν μια πολύ επιτυχημένη παράσταση δεν μπορεί να πάρει παράταση μέσα στη χρονιά που παίζεται;
Αυτό συνέβη ήδη σε δυο παραστάσεις του Εθνικού, Τα φώτα της Πόλης σε σκηνοθεσία Αμάλιας Μπένετ και τον Άνθρωπο απ΄ το Παντόλσκ σε σκηνοθεσία Γιώργου Κουτλή, που ολοκλήρωσαν με sold out τις προγραμματισμένες παραστάσεις τους και θα επαναληφθούν, η πρώτη στον Ελληνικό Κόσμο και η δεύτερη στο Θέατρο Κιβωτός (στο οποίο δεν θα επαναληφθούν οι Παίκτες για τρίτη χρονιά), ως παραγωγές του Εθνικού Θεάτρου, κάτι που συμφέρει οικονομικά το θέατρο, το οποίο μετά από πολλά χρόνια (είχε νοικιάσει αθηναϊκά θέατρα την εποχή της ανακαίνισης του Τσίλερ, όπως το Από Μηχανής, το Χώρα, το Κάππα) επεκτείνει τη δραστηριότητά του εκτός των δυο κτιρίων του.
Οι συζητήσεις και οι ζυμώσεις κλειδώνουν και για τις υπόλοιπες παραστάσεις του Εθνικού, ανάμεσα στις οποίες θα παρουσιαστεί και ο Βασιλιάς Λιρ σε σκηνοθεσία Γιάννη Χουβαρδά, με πρωταγωνιστή τον Λεωνίδα Κακούρη.
Όπως όλα δείχνουν, θα επαναληφθεί και το Goodbye Lindita και τα καλά νέα για την τελευταία για φέτος και πολύ επιτυχημένη παράσταση της Πειραματικής Σκηνής του Εθνικού είναι ότι θα ταξιδέψει στο εξωτερικό (οι πληροφορίες μας μιλούν αρχικά για δυο χώρες, τη Γερμανία και την Ολλανδία τον Νοέμβριο του 2023 και τον Φεβρουάριο του 2024) ως αποτέλεσμα του Showcase του Εθνικού Θεάτρου που διήρκεσε από τις 29 Μαρτίου έως τις 2 Απριλίου και στο οποίο είχαν προσκληθεί ξένοι καλλιτεχνικοί διευθυντές των πιο σημαντικών φεστιβάλ και θεάτρων του εξωτερικού και ξένοι δημοσιογράφοι με σκοπό να παρακολουθήσουν παραστάσεις του Εθνικού, να γνωρίσουν καλλιτέχνες που συμμετέχουν σε αυτές, να αναδειχθεί η ορατότητα του ελληνικού θεάτρου στο εξωτερικό και βεβαίως να επιχειρηθεί να ταξιδέψουν παραστάσεις σε πολύ σημαντικά ξένα φεστιβάλ, αλλά και να δρομολογηθούν συνεργασίες-συμπαραγωγές για το μέλλον.
Αυτή η κίνηση εξωστρέφειας φαίνεται πως έφερε τους πρώτους καρπούς και το επόμενο διάστημα ο καλλιτεχνικός διευθυντής Γιάννης Μόσχος έχει ένα πυκνό πρόγραμμα επαφών στο εξωτερικό ώστε η πολυπόθητη και πολυσυζητημένη εξωστρέφεια του ελληνικού θεάτρου να έχει τα πρώτα αποτελέσματα.
Στο Showcase ανάμεσα σε 18 καλλιτεχνικούς διευθυντές/τριες ήταν ο Rene van der Pluijm (International Theater Amsterdam), o Daniel Blanga Gubbay (Kunstenfestivaldesartes, Brussels), η Joanna Nuckowska (Theatertreffen Berlin), o Jens Hillje (Sophiensäle, Berlin & Radikal Jung, Munich), η Barbara Regondi (Emilia Romagna Teatro Fondazione), ο Piotr Gruszczyński (Νοwy Teatr, Wrsaw), η Christine Milz (Theater am Neumarkt, Zurich).
Η χρηματοδότηση του Showcase προήλθε από το Ταμείο Ανάκαμψης στο οποίο έχει ενταχθεί η ανακαίνιση του Rex, με έξι εκατομμύρια ευρώ. Η ανακαίνιση αφορά τη Σκηνή Κοτοπούλη και το κτίριο με όψη προς τη Φειδίου που φιλοξενεί υποδομές και τα καμαρίνια των ηθοποιών. Θα δοθεί ιδιαίτερη σημασία σε βοηθητικούς χώρους τόσο των ηθοποιών όσο και των θεατών όσο και σε ζητήματα καθολικής πρόσβασης των θεατών.
Οι εργασίες προγραμματίζονται για τη θεατρική περίοδο 2025-26 και ο κ. Μόσχος επιμένει στο πολύ σφιχτό χρονοδιάγραμμα ώστε μια από τις πιο δημοφιλείς και μεγάλες αίθουσες του Εθνικού να μείνει εκτός λειτουργίας μόνο για μια χρονιά.
