Η Ροσαλία δεν έκανε την τέχνη της πιο εύκολη για να χωρέσει στην αρένα. Έκανε την αρένα να χωρέσει την τέχνη της.
Αυτό φαίνεται να είναι το μεγάλο νόημα των δύο sold out εμφανίσεών της στο O2 του Λονδίνου, εκεί όπου το Lux Tour παρουσιάστηκε όχι σαν ακόμη ένα εντυπωσιακό pop show, αλλά σαν ένα παράξενο, εκθαμβωτικό υβρίδιο: όπερα και techno rave, μπαλέτο και reggaeton μνήμη, καθολική εικονογραφία, υψηλή τέχνη και μαζική έξαψη.
Το πιο ενδιαφέρον δεν είναι ότι η Ροσαλία τόλμησε ένα τόσο φιλόδοξο θέαμα. Είναι ότι το έκανε μπροστά σε 20.000 ανθρώπους και η αρένα δεν έμοιασε να αντιστέκεται. Αντί να μικρύνει το Lux για να γίνει πιο εύπεπτο, το μεγάλωσε. Το έφερε στη σκηνή με ορχήστρα, surtitles σαν σε όπερα, φωνητικές κορυφώσεις, χορογραφία, μπαλέτο en pointe, θρησκευτικά σύμβολα, εκρήξεις ηλεκτρονικού ήχου και μια αίσθηση ότι η pop μπορεί ακόμη να είναι δύσκολη χωρίς να γίνεται ψυχρή.
Το Lux, άλλωστε, ήταν ήδη ένα παράδοξο. Ένα άλμπουμ τραγουδισμένο σε 13 γλώσσες, χτισμένο πάνω σε ορχηστρικές φόρμες, γυναικείες αγίες, μυστικισμό, flamenco σωματικότητα, πειραματική ηλεκτρονική ένταση και μια φιλοδοξία που δεν φοβόταν να ακουστεί σχεδόν υπερβολική. Σε μια εποχή όπου η pop συχνά μαθαίνει να συμπιέζεται σε clip, hook, trend και αναγνωρίσιμο format, η Ροσαλία έκανε το αντίθετο: άπλωσε το έργο της μέχρι να γίνει τελετουργία.
Στο O2, οι μουσικοί της ορχήστρας μπήκαν πρώτοι, εγκατεστημένοι μέσα στο σώμα της αρένας. Η Ροσαλία αποκαλύφθηκε μέσα από ένα θεατρικό κουτί, σαν φιγούρα ανάμεσα σε μπαλαρίνα, άγια και pop star που ξέρει ακριβώς πόσο θέατρο χρειάζεται για να εμφανιστεί. Από εκεί και πέρα, η παράσταση κινήθηκε σαν να αλλάζει συνεχώς ναό: άλλοτε concert hall, άλλοτε κλαμπ, άλλοτε εκκλησία, άλλοτε μουσείο, άλλοτε δωμάτιο εξομολόγησης.
Το show θα μπορούσε εύκολα να γίνει βαρύ. Έχει όλα τα υλικά για να καταρρεύσει κάτω από την ίδια του τη φιλοδοξία: όπερα, μπαλέτο, ιερά σύμβολα, αναφορές στην τέχνη, πολυγλωσσία, μυστικισμό, μεγάλα σκηνικά tableaux. Αλλά η Ροσαλία δεν το αφήνει να γίνει σοβαροφανές. Εκεί βρίσκεται και η δύναμή της. Ξέρει να περνά από μια φωνητική κορύφωση σε ένα αστείο, από την εικόνα της αγιοσύνης σε ένα ποτήρι κρασί, από το δράμα του Mio Cristo Piange Diamanti στη σωματική έκρηξη του Bizcochito ή του CUUUUuuuuuute.
Η παρουσία της Lola Young σε ένα σκηνικό εξομολογητήριο, όχι για ντουέτο αλλά για μια σχεδόν κωμική αφήγηση πριν από το La Perla, δείχνει ακριβώς αυτή τη διπλή λειτουργία. Η Ροσαλία μπορεί να χειρίζεται το ιερό, αλλά δεν γίνεται ποτέ άκαμπτη. Μπορεί να παίζει με την εικόνα της αγίας, αλλά δεν ξεχνά ότι η pop χρειάζεται σώμα, γέλιο, φλερτ, αμηχανία, κοινό. Το ιερό της δεν είναι μουσειακό. Είναι γεμάτο ιδρώτα, ρυθμό και πονηρή ελαφρότητα.
Γι’ αυτό και η παράσταση μοιάζει σημαντική πέρα από το ίδιο το fanbase της. Δεν λέει απλώς ότι η Ροσαλία είναι μια σπουδαία performer. Αυτό το ξέραμε. Λέει κάτι πιο σπάνιο: ότι το κοινό δεν είναι απαραίτητα τόσο φοβισμένο απέναντι στο απαιτητικό όσο συχνά υποθέτει η βιομηχανία. Αν του δοθεί με ένταση, ομορφιά, δεξιοτεχνία και καθαρή σκηνική ευφυΐα, μπορεί να ακολουθήσει ακόμη και ένα έργο που μιλά πολλές γλώσσες, αλλάζει φόρμες, ακουμπά την όπερα και καταλήγει σε techno έξαρση.
Υπάρχει σε αυτό κάτι σχεδόν απελευθερωτικό. Η Ροσαλία δεν ζητά από το κοινό να γίνει ειδικό. Δεν του ζητά να έχει διαβάσει τα πάντα, να ξέρει τις αναφορές, να μεταφράζει κάθε γλώσσα, να πιάνει κάθε ιστορικό ή θρησκευτικό ίχνος. Του ζητά κάτι απλούστερο και δυσκολότερο: να ανέβει μαζί της. Να δεχτεί ότι η pop δεν χρειάζεται να είναι μικρή για να είναι μαζική.
Το Lux Tour λειτουργεί έτσι σαν απάντηση σε μια πολύ σημερινή κόπωση. Σε μια εποχή όπου η pop συχνά μοιάζει να παράγεται για να τεμαχιστεί σε περιεχόμενο, η Ροσαλία ξαναφέρνει την ιδέα του μεγάλου έργου. Όχι με τη σοβαρότητα μιας καλλιτέχνιδας που θέλει να εγκαταλείψει την pop για την «υψηλή τέχνη», αλλά με τη βεβαιότητα μιας pop star που ξέρει ότι μπορεί να τις βάλει να συγκατοικήσουν στην ίδια σκηνή.
Και ίσως αυτό είναι το πιο ενδιαφέρον στην περίπτωσή της. Η Ροσαλία δεν προσπαθεί να αποδείξει ότι είναι κάτι περισσότερο από pop. Προσπαθεί να αποδείξει ότι η pop μπορεί να γίνει περισσότερα πράγματα ταυτόχρονα: όπερα, μπαλέτο, club, προσευχή, αστείο, confession, φωνή, σώμα, εικόνα, ιδέα.
Στο O2, αυτή η ιδέα δεν έμεινε σε επίπεδο concept. Γέμισε την αρένα. Και για δύο βραδιές, το πιο ριψοκίνδυνο πράγμα που μπορούσε να κάνει μια pop star ήταν και το πιο μαζικό: να μην κατεβάσει τον πήχη.
με στοιχεία από Guardian, Rolling Stone
