Μετά την επανεκλογή και την άμεση επιβολή 20% δασμών του Τραμπ σε όλα τα κινεζικά προϊόντα λόγω της κρίσης με τη φαιντανύλη, το Πεκίνο στέλνει μικτά μηνύματα: από τη μία διαμηνύει ότι η κρίση είναι «πρόβλημα των ΗΠΑ», από την άλλη όμως αυξάνει τη ρύθμιση των προδρόμων ουσιών του επικίνδυνου συνθετικού οπιοειδούς.
Η Κίνα ανακοίνωσε πρόσφατα την ένταξη δύο νέων χημικών ενώσεων στη λίστα των ελεγχόμενων ουσιών, εναρμονιζόμενη με διεθνείς κανόνες. Παράλληλα, ενίσχυσε τον έλεγχο και σε μια νέα κατηγορία συνθετικών οπιοειδών, τις νιταζίνες, που προκαλούν ανησυχία σε παγκόσμιους φορείς υγείας.
Ο Τραμπ κατηγορεί την Κίνα ότι «συντηρεί και επεκτείνει» την παραγωγή και εξαγωγή χημικών που χρησιμοποιούνται από εγκληματικά δίκτυα στο Μεξικό για την παραγωγή φαιντανύλης. Το φάρμακο αυτό είναι δεκάδες φορές ισχυρότερο από την ηρωίνη και ευθύνεται για δεκάδες χιλιάδες θανάτους κάθε χρόνο στις ΗΠΑ.
Αντίθετα, η Κίνα επιμένει ότι έχει ήδη λάβει σημαντικά μέτρα, αναφέροντας ότι από το 2019 έχει εντάξει τη φαιντανύλη ως πλήρως ελεγχόμενη ουσία, μειώνοντας σημαντικά τις απευθείας αποστολές προς τις ΗΠΑ. Πλέον, οι εγκληματικές ομάδες εστιάζουν στους προδρόμους χημικούς, τους οποίους προμηθεύονται από κινεζικές εταιρείες για εργαστήρια στο Μεξικό.
Το Πεκίνο δεν έχει συνδέσει άμεσα τις πρόσφατες ενέργειές του με την αμερικανική πίεση, αλλά τις παρουσιάζει ως απόδειξη της «καλής θέλησης» του. Εντούτοις, αναλυτές εκτιμούν ότι αυτές οι κινήσεις γίνονται ενόψει εμπορικών διαπραγματεύσεων και της ελπίδας να αρθούν οι νέοι δασμοί.
Ο Κινέζος Υπουργός Δημόσιας Ασφάλειας δήλωσε στον Αμερικανό Πρέσβη στο Πεκίνο ότι η Κίνα είναι ανοιχτή σε «πρακτική συνεργασία» για τον έλεγχο των ναρκωτικών, αν και απορρίπτει πλήρως την πίεση μέσω οικονομικών μέτρων.
Παρά τις κινήσεις της Κίνας, αναλυτές και Αμερικανοί αξιωματούχοι επισημαίνουν ότι περισσότερα μπορούν να γίνουν. Η κινεζική φαρμακοβιομηχανία και η αγορά χημικών παραμένουν πηγές πρώτων υλών για παράνομη παραγωγή φαιντανύλης. Προτείνουν αυστηρότερους ελέγχους, ειδικά σε τοπικό επίπεδο, αλλά και ποινές για εταιρείες που προμηθεύουν εν αγνοία τους εγκληματικά δίκτυα.
Παρά τα θετικά βήματα της Κίνας, η κυβέρνηση Τραμπ επέλεξε να επανεκκινήσει τη σύγκρουση, χωρίς να αναγνωρίσει τις προηγούμενες κινήσεις της. Έτσι, η Κίνα μπορεί τώρα να «παρουσιάζει τα ίδια μέτρα ως νέα», σύμφωνα με αναλυτές από το Brookings Institution.
Σύμφωνα με αναφορά του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, η Κίνα κατέγραψε σημαντικά βήματα συνεργασίας το 2023, με ελέγχους σε διαδικτυακές πωλήσεις, συλλήψεις και κατασχέσεις χημικών. Παράλληλα, η Κίνα δηλώνει ότι σε ένα μόνο έτος κατέσχεσε πάνω από 1.400 τόνους χημικών και εξάρθρωσε 151 υποθέσεις σχετικές με παραγωγή και διακίνηση.
Όπως υποστηρίζουν Κινέζοι επιστήμονες, η προσέγγιση του ζητήματος δεν μπορεί να βασίζεται αποκλειστικά στον έλεγχο. Η μείωση της ζήτησης στις ΗΠΑ θεωρείται εξίσου κρίσιμη. «Δεν μπορείς να λύσεις το πρόβλημα μόνο μέσω ελέγχου», δήλωσε αξιωματούχος του Υπουργείου Δημόσιας Ασφάλειας της Κίνας.
Η φαιντανύλη παραμένει σημείο τριβής στις σχέσεις Ουάσιγκτον–Πεκίνου. Η Κίνα εντείνει τις προσπάθειες ελέγχου, αλλά απορρίπτει την πίεση μέσω δασμών. Οι ΗΠΑ, από την πλευρά τους, ζητούν πιο ουσιαστική δράση, με στόχο την αντιμετώπιση μιας κρίσης που προκαλεί ανυπολόγιστες ανθρώπινες απώλειες.
Με πληροφορίες από CNN
