Από τις 7 Οκτωβρίου 2023, ένα συγκεκριμένο είδος οπτικού υλικού έχει γίνει σύνηθες στα ισραηλινά μέσα κοινωνικής δικτύωσης και τα τηλεοπτικά κανάλια: Παλαιστίνιοι κρατούμενοι βιντεοσκοπούνται από κάμερες ενώ υφίστανται κακοποίηση ή ταπείνωση, παρουσία του υπουργού Εθνικής Ασφάλειας, Ιταμάρ Μπεν-Γβιρ. Γενικά, αυτού του είδους τα βίντεο προκαλούν ελάχιστες αντιδράσεις. Την Τετάρτη 20 Μαΐου, ο ακροδεξιός υπουργός επανέλαβε την πρακτική αυτή με μια ομάδα Ευρωπαίων ακτιβιστών, οι οποίοι επέβαιναν σε στολίσκο που αναχαιτίστηκε από τον ισραηλινό στρατό στη Μεσόγειο καθώς έπλεε προς τη Γάζα. Αυτή τη φορά, το υλικό προκάλεσε παγκόσμια κατακραυγή.
Στο βίντεο εμφανίζονται δεκάδες ακτιβιστές γονατιστοί, με τα κεφάλια στο έδαφος και τα χέρια δεμένα. Μια γυναίκα ακτιβίστρια σπρώχνεται βίαια στο έδαφος. Στο υλικό, το οποίο ο Μπεν-Γβιρ δημοσίευσε και στο προσωπικό του κανάλι στο Telegram, ο ίδιος ακούγεται να λέει: «Καλώς ήρθατε στο Ισραήλ, εδώ είμαστε στο σπίτι μας», ενώ στο υπόbackground ακούγεται ο εθνικός ύμνος του Ισραήλ. Μετά την κατάληψη των σκαφών του στολίσκου, οι ακτιβιστές συνελήφθησαν και μεταφέρθηκαν στο λιμάνι του Ασντόντ.
Ο Μπεν-Γβιρ, ηγέτης ενός ανοιχτά ρατσιστικού πολιτικού κόμματος που ήταν απαγορευμένο για πολλά χρόνια, είναι διαβόητος όχι μόνο για τα προκλητικά και ταπεινωτικά βίντεο και τις εξωφρενικές δηλώσεις του. Aπό τότε που διορίστηκε υπουργός Εθνικής Ασφάλειας, εφαρμόζει μια επίσημη, εσκεμμένη πολιτική κακομεταχείρισης των Παλαιστινίων κρατουμένων στις φυλακές που εποπτεύει.
Δικηγόροι της Adalah, μιας οργάνωσης προάσπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, κατάφεραν να συναντηθούν με ορισμένους από αυτούς. «Η ομάδα μας έλαβε μεγάλο αριθμό καταγγελιών για ακραία βία, η οποία αποκαλύπτει ένα νέο μοτίβο σωματικής κακοποίησης που χρησιμοποιείται εσκεμμένα από τις ισραηλινές αρχές. Η βία αυτή είχε ως αποτέλεσμα σοβαρούς και εκτεταμένους τραυματισμούς, συμπεριλαμβανομένων τουλάχιστον τριών ατόμων που νοσηλεύτηκαν», ανέφερε η ΜΚΟ. «Εκτός από αυτή τη σωματική κακοποίηση, οι συμμετέχοντες υπέστησαν σοβαρό εξευτελισμό, σεξουαλική παρενόχληση και ταπείνωση», πρόσθεσε η οργάνωση.
Σε μια εξαιρετικά ασυνήθιστη κίνηση, η απόφαση του Μπεν-Γβιρ να δημοσιοποιήσει το βίντεο προκάλεσε επικρίσεις και στο εσωτερικό της ισραηλινής κυβέρνησης. «Το Ισραήλ έχει κάθε δικαίωμα να εμποδίζει προκλητικούς στολίσκους υποστηρικτών της τρομοκρατικής οργάνωσης Χαμάς να εισέρχονται στα χωρικά μας ύδατα και να φτάνουν στη Γάζα. Ωστόσο, ο τρόπος με τον οποίο ο υπουργός Μπεν-Γβιρ χειρίστηκε τους ακτιβιστές του στολίσκου δεν συνάδει με τις αξίες και τα πρότυπα του Ισραήλ», δήλωσε ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου. Ο υπουργός Εξωτερικών, Γκιντεόν Σάαρ, καταδίκασε επίσης το γεγονός: «Προκαλέσατε εν γνώσει σας ζημιά στο κράτος μας με αυτή την επαίσχυντη επίδειξη – και όχι για πρώτη φορά», έγραψε ο υπουργός προς τον συνάδελφό του, προσθέτοντας: «Όχι, δεν είστε εσείς το πρόσωπο του Ισραήλ».
Αρκετές ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, οι οποίες συνήθως τηρούν σιγή ιχθύος για την κακομεταχείριση των Παλαιστινίων κρατουμένων, καταδίκασαν τις ενέργειες του υπουργού. «Οι εικόνες του Ισραηλινού υπουργού Μπεν-Γβιρ είναι απαράδεκτες. Είναι ανεπίτρεπτο αυτοί οι διαδηλωτές, μεταξύ των οποίων πολλοί Ιταλοί πολίτες, να υφίστανται μεταχείριση που παραβιάζει την ανθρώπινη αξιοπρέπεια», δήλωσε η Ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι.
Ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών, Ζαν-Νοέλ Μπαρό, από την πλευρά του, προσπάθησε να τηρήσει λεπτές ισορροπίες, αποδοκιμάζοντας ταυτόχρονα την πρωτοβουλία του στολίσκου και καταγγέλλοντας τις ενέργειες του ακροδεξιού υπουργού ως «απαράδεκτες». Η Γαλλία, η Ιταλία, η Ολλανδία, η Πορτογαλία, η Ισπανία και ο Καναδάς ανακοίνωσαν ότι καλούν τους πρεσβευτές του Ισραήλ για να ζητήσουν εξηγήσεις. Ακόμη και ο πρεσβευτής των ΗΠΑ στην Ιερουσαλήμ, Μάικ Χάκαμπι, ο οποίος είναι συνήθως ακλόνητος υποστηρικτής της κυβέρνησης συνασπισμού του Ισραήλ, καταδίκασε τις «απεχθείς ενέργειες» του υπουργού.
Ο Μπεν-Γβιρ, ηγέτης ενός ανοιχτά ρατσιστικού πολιτικού κόμματος που ήταν απαγορευμένο για πολλά χρόνια, είναι διαβόητος όχι μόνο για τα προκλητικά και ταπεινωτικά βίντεο και τις εξωφρενικές δηλώσεις του. Πιο συστηματικά, από τότε που διορίστηκε υπουργός Εθνικής Ασφάλειας στα τέλη του 2022, εφαρμόζει μια επίσημη, εσκεμμένη πολιτική κακομεταχείρισης των Παλαιστινίων κρατουμένων στις φυλακές που εποπτεύει, όπως ο περιορισμός της πρόσβασής τους σε επαρκείς ποσότητες τροφής. Οργανώσεις προάσπισης δικαιωμάτων έχουν τεκμηριώσει την πρωτοφανή έκταση βίαιων πράξεων, συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής βίας, που διαπράττονται από δεσμοφύλακες.
«Οι μαρτυρίες αποφυλακισθέντων κρατουμένων δείχνουν μια συνήθη πρακτική σεξουαλικής βίας σε κέντρα κράτησης και φυλακές, που κυμαίνεται από απειλές για σεξουαλική επίθεση και εξαναγκαστική γύμνωση έως πραγματικές σεξουαλικές επιθέσεις. Αυτές περιλαμβάνουν χτυπήματα στα γεννητικά όργανα που προκάλεσαν σοβαρούς τραυματισμούς, εξαπόλυση σκύλων εναντίον κρατουμένων και εξαναγκαστική πρωκτική διείσδυση με διάφορα αντικείμενα», έγραψε η ΜΚΟ για τα ανθρώπινα δικαιώματα B'Tselem, σε έκθεση που αρκετά έγκριτα διεθνή μέσα ενημέρωσης αποκάλυψαν τον Ιανουάριο. Σχεδόν 100 Παλαιστίνιοι έχουν πεθάνει υπό κράτηση από τον Οκτώβριο του 2023, σε σύγκριση με το σύνολο των περίπου 230 κρατουμένων που πέθαναν μεταξύ 1967 και 2023, σύμφωνα με στοιχεία των παλαιστινιακών ενώσεων κρατουμένων.
Σκηνές παρόμοιες με αυτές του βίντεο με τους ακτιβιστές του στολίσκου συμβαίνουν καθημερινά και στη Δυτική Όχθη, η οποία τελεί υπό ισραηλινή κατοχή από το 1967. Εκεί, κάτοικοι χωριών και πόλεων συγκεντρώνονται τακτικά και υποβάλλονται σε ανακρίσεις, αφού προηγουμένως εξαναγκαστούν να βαδίσουν σε σειρά, με δεμένα μάτια και τα χέρια δεμένα πίσω από την πλάτη τους. Επιπλέον, περισσότεροι από 3.300 Παλαιστίνιοι είναι φυλακισμένοι χωρίς απαγγελία κατηγοριών ή δίκη, χωρίς να έχουν τη δυνατότητα να υπερασπιστούν τον εαυτό τους. Αυτό το σύστημα ονομάζεται επίσημα «διοικητική κράτηση», αλλά έχει περιγραφεί ως «αυθαίρετη κράτηση» από οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Ο Μπεν-Γβιρ άλλαξε επίσης ριζικά τον τρόπο λειτουργίας της αστυνομίας του Ισραήλ, σκληραίνοντας ιδιαίτερα τις επιχειρήσεις επιβολής του νόμου εναντίον όσων αντιτίθενται στην κυβέρνηση. Ο υπουργός βρισκόταν επίσης πίσω από την υιοθέτηση νόμου από την Κνεσέτ στις 30 Μαρτίου, ο οποίος εισάγει τη θανατική ποινή για Παλαιστινίους που κατηγορούνται για φόνους που διαπράχθηκαν με σκοπό την αμφισβήτηση της «ύπαρξης» του Κράτους του Ισραήλ. Την ημέρα της ψηφοφορίας, ο Μπεν-Γβιρ γιόρτασε την πολιτική του νίκη με ένα βίντεο στο οποίο άνοιγε ένα μπουκάλι σαμπάνια, υλικό που επίσης σοκάρισε τους παρατηρητές. «Με τη βοήθεια του Θεού, θα σκοτώσουμε τους εχθρούς μας», δήλωσε ο υπουργός κατά τη διάρκεια των συζητήσεων για τον νόμο. Στις 17 Μαΐου, η θανατική ποινή τέθηκε σε ισχύ για ολόκληρη τη Δυτική Όχθη.
Το πολιτικό κλίμα έχει γίνει όλο και πιο τεταμένο τις τελευταίες ημέρες. Το Ισραήλ βρίσκεται εν μέσω μιας έντονης προεκλογικής εκστρατείας, αν και η ακριβής ημερομηνία των επικείμενων βουλευτικών εκλογών, που κανονικά είναι προγραμματισμένες για τα τέλη Οκτωβρίου, δεν είναι ακόμη γνωστή. Η ενότητα της παρούσας κυβέρνησης συνασπισμού κρέμεται από μια κλωστή: Εάν δεν μπορέσει να καταλήξει σε συμφωνία για το εξαιρετικά ευαίσθητο ζήτημα των προνομίων που παραχωρούνται στους υπερορθόδοξους φοιτητές, επιτρέποντάς τους να αποφεύγουν τη στρατιωτική θητεία, η κυβέρνηση θα μπορούσε να καταρρεύσει γρήγορα.
Την Τετάρτη, η Κνεσέτ ενέκρινε, σε προκαταρκτική ανάγνωση, νομοσχέδιο για την αυτοδιάλυσή της. Στις δημοσκοπήσεις, ο Μπεν-Γβιρ αναμένεται να κερδίσει οκτώ ή εννέα έδρες στην Κνεσέτ από τις 120, ελαφρώς περισσότερες από όσες κέρδισε το κόμμα του στις τελευταίες εκλογές, στα τέλη του 2022.
Με στοιχεία από την Monde
