Το Εθνικό Μνημείο Stonewall στη Νέα Υόρκη περιλαμβάνεται στη φετινή λίστα με τους 11 πιο απειλούμενους ιστορικούς τόπους των ΗΠΑ, που ανακοίνωσε το National Trust for Historic Preservation.
Η λίστα δημοσιοποιήθηκε την Τετάρτη και φέτος έχει ιδιαίτερο πολιτικό βάρος. Οι ΗΠΑ ετοιμάζονται να τιμήσουν τα 250 χρόνια από την ίδρυσή τους και η αμερικανική οργάνωση επέλεξε να αναδείξει τόπους που συνδέονται με την υπόσχεση της Διακήρυξης της Ανεξαρτησίας ότι όλοι οι άνθρωποι «δημιουργούνται ίσοι».
Ανάμεσά τους βρίσκονται χώροι όπου οργανώθηκαν αγώνες για ίσα δικαιώματα, τόποι λατρείας που λειτούργησαν ως καταφύγια για κοινότητες, μνημεία της μαύρης ιστορίας, της ιθαγενούς μνήμης, της ιαπωνοαμερικανικής εμπειρίας και της LGBTQ+ διεκδίκησης.
Το Stonewall National Monument βρίσκεται στο Christopher Park, απέναντι από το ιστορικό Stonewall Inn, και τιμά την εξέγερση του 1969, μια από τις καθοριστικές στιγμές του σύγχρονου κινήματος για τα δικαιώματα των LGBTQ+ ανθρώπων.
Στην περίπτωση του Stonewall, η απειλή δεν αφορά την κατεδάφιση ενός κτιρίου. Αφορά κάτι πιο δύσκολο να αποτυπωθεί: το πώς αφηγείται πλέον το αμερικανικό κράτος την LGBTQ+ ιστορία.
Το National Trust αναφέρεται σε ομοσπονδιακές ενέργειες και πολιτικές αλλαγές που, όπως σημειώνει, θέτουν σε κίνδυνο την ακριβή δημόσια παρουσίαση του μνημείου, την εκπροσώπηση της κοινότητας και τον εκπαιδευτικό του ρόλο.
Το θέμα είχε ήδη ανοίξει τους τελευταίους μήνες, μετά την αφαίρεση αναφορών σε τρανς ανθρώπους από ομοσπονδιακό υλικό γύρω από την ιστορία του Stonewall. Για οργανώσεις και ιστορικούς, η εξέγερση του 1969 δεν μπορεί να αφηγηθεί πλήρως αν σβηστεί η συμμετοχή τρανς και έμφυλα μη συμμορφούμενων ανθρώπων στο κίνημα.
Στην ίδια λίστα βρίσκεται και το President’s House Site στη Φιλαδέλφεια, ο αρχαιολογικός χώρος της προεδρικής κατοικίας από το 1790 έως το 1800. Από τον χώρο αφαιρέθηκαν τον Ιανουάριο πάνελ που αναφέρονταν στην ιστορία της δουλείας και στους εννέα ανθρώπους που είχε υποδουλώσει ο Τζορτζ Ουάσινγκτον. Μετά από προσφυγή της πόλης, πολλά από αυτά επανήλθαν, αλλά η διαμάχη γύρω από την ιστορική ερμηνεία παραμένει.
Στους απειλούμενους τόπους περιλαμβάνεται επίσης το Greater Chaco Cultural Landscape, που απλώνεται σε περιοχές του Νέου Μεξικού, του Κολοράντο, της Αριζόνα και της Γιούτα. Η περιοχή συνδέεται με προγονικά εδάφη των Pueblo και Hopi και βρίσκεται υπό πίεση λόγω πιθανής άρσης προστατευτικών μέτρων απέναντι σε εξορύξεις πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Στην Καλιφόρνια, το Tule Lake Segregation Center θυμίζει τον εγκλεισμό Ιαπωνοαμερικανών στη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Στο Τέξας, το El Corazón Sagrado de la Iglesia de Jesús, ένας ναός που χτίστηκε το 1915 για Μεξικανούς και Μεξικανοαμερικανούς αγρότες στις δύο πλευρές των συνόρων, απειλείται από τα σχέδια για νέο τμήμα του συνοριακού τείχους.
Οι απειλές δεν είναι ίδιες σε όλες τις περιπτώσεις. Σε άλλους τόπους το πρόβλημα είναι η ομοσπονδιακή πολιτική και ο τρόπος που παρουσιάζεται η ιστορία. Σε άλλους είναι η ανάπτυξη, η εγκατάλειψη, η φθορά ή η έλλειψη χρηματοδότησης.
Η πρόεδρος και διευθύνουσα σύμβουλος του National Trust, Κάρολ Κουίλεν, ανέφερε ότι την ώρα που οι Αμερικανοί ετοιμάζονται να τιμήσουν τα 250 χρόνια της χώρας, σημαντικοί ιστορικοί τόποι κινδυνεύουν: άλλοι από «σκόπιμη διαγραφή», άλλοι από κοντόφθαλμα αναπτυξιακά σχέδια και άλλοι από εγκατάλειψη.
Η λίστα του National Trust ξεκίνησε το 1988 και έχει αναδείξει περισσότερους από 350 ιστορικούς τόπους σε όλη τη χώρα. Φέτος, καθένας από τους 11 τόπους θα λάβει εφάπαξ επιχορήγηση 25.000 δολαρίων για δράσεις προστασίας, τεκμηρίωσης και ενημέρωσης.
Για το Stonewall, όμως, το διακύβευμα ξεπερνά τη συντήρηση ενός μνημείου. Αφορά την ίδια τη δημόσια μνήμη: ποιοι χωρούν στην ιστορία ενός κινήματος και ποιοι κινδυνεύουν να σβηστούν από αυτήν.
Με στοιχεία από AP
