Η ΑΝΟΔΟΣ ΤΗΣ alt-right στη Γαλλία, όπως και σε πολλά άλλα μέρη του κόσμου, έβαλε ξανά τους τρανς ανθρώπους στο στόχαστρο. Με όχημα τον τρανσφεμινισμό, η Μοντ Ρουαγιέ επιχειρεί να καταγράψει τη νέα πραγματικότητα που δεν είναι μόνο δυσοίωνη – η τρανς κοινότητα συνασπίζεται και συμμαχώντας με το φεμινιστικό και το ΛΟΑΤΚΙ+ κίνημα αντιστέκεται και πετυχαίνει νίκες κατά του τρανσφοβικού λόμπι, στο οποίο συμμετέχουν όχι μόνο ακραίοι συντηρητικοί, θρησκόληπτοι και ακροδεξιοί αλλά και ορισμένες φεμινίστριες με πρόσχημα την υπεράσπιση της γυναικείας ταυτότητας, που είναι ωστόσο αυτό που κατεξοχήν υπερασπίζονται οι τρανσφεμινίστριες, καθώς λέει.
Πιστεύει μάλιστα ότι η μεθοδευμένη επίθεση στα δικαιώματα των τρανς παιδιών και εφήβων ειδικά αποσκοπεί στην αμφισβήτηση τόσο των γυναικείων όσο και των ΛΟΑΤΚΙ+ δικαιωμάτων. «Αλλά μπορεί επίσης αυτή να είναι η τελευταία πράξη συστημικής αντίστασης ενάντια στις βαθύτερες κοινωνικές αλλαγές, τις πολιτικές και πολιτισμικές εξελίξεις χάρη στις οποίες η κατάσταση για τα τρανς άτομα βελτιώθηκε αισθητά», συνεχίζει. Χαρακτηρίζει την τρανσφοβία ένα «υποπροϊόν» της πατριαρχίας και του σεξισμού και καθησυχάζει όσους ανησυχούν ότι ο όρος «γυναίκα» δεν πρόκειται να αντικατασταθεί «και σίγουρα όχι από τις τρανς γυναίκες».
«Η τρανσφοβία είναι, εν τέλει, ένα υποπροϊόν του σεξισμού: προστατεύει τα όρια των κοινωνικών τάξεων, τα οποία "απαγορεύεται" να ξεπεραστούν στο πατριαρχικό πλαίσιο. Διαφορετικά, πώς μπορεί να διαιωνιστεί η ανδρική κυριαρχία;»
— Τι σας ώθησε να γράψετε την «Τρανσφοβία»; Πόσο η συγγραφή αυτού του βιβλίου μετέβαλε την αντίληψή σας για την ταυτότητά σας και την ακτιβιστική σας δράση;
Το βιβλίο αυτό ξεκίνησε σαν ένα αρχείο: καθώς η προεκλογική εκστρατεία του Τραμπ στοχοποιούσε ολοένα περισσότερο τα δικαιώματα των τρανς ατόμων, ενώ ανάλογα τρανσφοβικά νομοσχέδια επρόκειτο να συζητηθούν στο γαλλικό κοινοβούλιο, αναρωτήθηκα πού θα βρίσκονται σε δέκα χρόνια όλοι αυτοί που μας επιτίθενται. Δεν ξέρω τι θα συμβεί σε δέκα χρόνια στην Ελλάδα, αλλά στη Γαλλία, μια δεκαετία μετά τη νομιμοποίηση του γάμου μεταξύ ατόμων του ίδιου φύλου, θα πίστευε κανείς ότι σχεδόν όλοι οι πολιτικοί μάς υποστήριζαν από πάντα. Εκείνοι που αντιτάχθηκαν στα δικαιώματα των ομοφυλόφιλων και των λεσβιών, μερικές φορές βίαια, έχασαν μεν αλλά την έβγαλαν καθαρή. Δεν λογοδότησαν για τις πράξεις τους. Δεν θα ήθελα να συμβεί το ίδιο με όσους εχθρεύονται τα τρανς άτομα, επιχείρησα λοιπόν να αφήσω ένα είδος μαρτυρίας για το μέλλον αναφορικά με την κατάσταση των τρανς δικαιωμάτων σήμερα διεθνώς. Και αυτό που βλέπουμε να συμβαίνει είναι μια σφοδρή επίθεση από φανατικούς πολιτικούς, μερικές φορές και κρατική βία, εναντίον μιας ιδιαίτερα ευάλωτης πληθυσμιακής ομάδας που ήδη υφίσταται σημαντικές διακρίσεις. Διανύουμε μια δύσκολη περίοδο, η οποία σίγουρα θα αφήσει το αποτύπωμά της στην τρανς γενιά. Αλλά μπορεί επίσης αυτή να είναι η τελευταία πράξη συστημικής αντίστασης ενάντια στις βαθύτερες κοινωνικές αλλαγές, τις πολιτικές και πολιτισμικές εξελίξεις χάρη στις οποίες η κατάσταση για τα τρανς άτομα βελτιώθηκε αισθητά.
— Γράφετε ότι η τρανσφοβία λειτουργεί ως πολιτικό σύστημα και όχι ως μια σειρά μεμονωμένων πράξεων. Ποιοι είναι οι κύριοι μηχανισμοί της;
Η τρανσφοβία εδράζεται στην κεντρική θέση που κατέχει η διαφοροποίηση των φύλων στις κοινωνίες μας, δηλαδή στην πατριαρχία. Σήμερα αναδύεται ως μια συγκεκριμένη μορφή βίας, διαφορετική από την ομοφοβία, επειδή τα τρανς άτομα αντιμετωπίζονται ως μια συγκεκριμένη κατηγορία από το κράτος και την επιστήμη: για πολλές δεκαετίες, αυτό σήμαινε ότι αν τα τρανς άτομα αναγνωρίζονταν ως άξια ιατρικής περίθαλψης, αυτό δεν γινόταν με βάση την αυτοδιάθεση ή τη σωματική τους αυτονομία. Καθώς θεωρούνταν ψυχασθενή, η φυλομετάβαση επιτρεπόταν όχι ως ανάγκη αλλά ως θεραπεία γι’ αυτή την «ασθένεια». Παρότι ο ΠΟΥ αφαίρεσε το 2018 τη διεμφυλικότητα από τον κατάλογο των ψυχικών διαταραχών, αυτό εξακολουθεί να είναι το στερεότυπο που πρέπει να καταπολεμήσουμε σε πολλά μέρη του κόσμου, ακόμα κι εδώ στη Γαλλία, που είναι μία από τις πιο προχωρημένες χώρες όσον αφορά την ιατρική αυτοδιάθεση.
Στην καθημερινή ζωή, η ιστορία των τρανς ατόμων είναι μια ιστορία περιθωριοποίησης, αν όχι ποινικοποίησης, που τα αποκλείει από την επίσημη αγορά εργασίας, από την εκπαίδευση και συχνά από τις ίδιες τους τις οικογένειες. Η πραγματικότητα αυτή καθιστά αναγκαία τη δραστηριοποίηση των τρανς ατόμων τόσο σε κοινότητες οργανωμένες γύρω από διάφορα δίκτυα αλληλεγγύης όσο και ως πολιτικά υποκείμενα.
— Με ποιους τρόπους η τρανσφοβία διασταυρώνεται με άλλες μορφές καταπίεσης, όπως ο ρατσισμός, ο σεξισμός κ.λπ.;
Το 90% των τρανς ατόμων που δολοφονήθηκαν φέτος διεθνώς ήταν τρανς γυναίκες ή τρανσφεμινίστριες, οι περισσότερες από τις οποίες ήταν μαύρες ή Λατίνες. Ακόμα κι όταν τα τρανς άτομα αποκτούν δικαιώματα στον Παγκόσμιο Βορρά, συχνά μιλάμε μόνο για λευκούς ανθρώπους λόγω των αυξανόμενων περιορισμών στο δικαίωμα ασύλου και των διακρίσεων στην αγορά εργασίας και στην εκπαίδευση. Αλλά ακόμα και οι οικονομικά ανεξάρτητες, λευκές, μορφωμένες τρανς γυναίκες συχνά βιώνουν μια ταξική διαφοροποίηση όταν προβαίνουν σε φυλομετάβαση. Δεν είναι μόνο ότι αρχίζεις να αμείβεσαι λιγότερο, όπως οι cis γυναίκες· μπορεί επιπλέον να μείνεις άνεργη και να αναγκαστείς να χρεωθείς τα ιατρικά έξοδα. Η μεταβολή της κοινωνικής θέσης είναι συχνά πολύ βιαιότερη για τις τρανς γυναίκες παρά για τους τρανς άνδρες. Η τρανσφοβία είναι, εν τέλει, ένα υποπροϊόν του σεξισμού: προστατεύει τα όρια των κοινωνικών τάξεων, τα οποία «απαγορεύεται» να ξεπεραστούν στο πατριαρχικό πλαίσιο. Διαφορετικά, πώς μπορεί να διαιωνιστεί η ανδρική κυριαρχία;
— «Καθώς γράφω αυτές τις γραμμές, ετοιμάζουμε μια μεγάλη εκστρατεία με την οργάνωση “All Women” για την ελεύθερη και χωρίς περιορισμούς αλλαγή φύλου στο ληξιαρχείο», σημειώνετε στον επίλογο του βιβλίου. Γιατί θεωρείτε σημαντικό αυτό το αίτημα;
Η διοικητική αυτοδιάθεση είναι ένας νόμος κατά των διακρίσεων, καθώς επίσης ένα πολιτικό σύμβολο. Όταν οι αλλαγές στα προσωπικά έγγραφα είναι μια μακρά και περίπλοκη διαδικασία, αυτό σημαίνει συχνά ότι οι άνθρωποι παραμένουν για μεγάλο χρονικό διάστημα δέσμιοι μιας ταυτότητας η οποία διαφέρει από τον τρόπο με τον οποίο παρουσιάζονται και ζουν στην καθημερινή τους ζωή, γεγονός που τους καθιστά στόχο διακρίσεων. Όταν είσαι γυναίκα και πρέπει να εξηγήσεις ότι στην ταυτότητά σου εξακολουθεί να αναγράφεται «άνδρας», είναι δυσκολότερο να βρεις μια δουλειά, να νοικιάσεις ένα διαμέρισμα κ.λπ., ενώ μπορεί να υποστείς και αστυνομική βία. Αυτό ισχύει ακόμα περισσότερο όταν ξεκινάς τη φυλομετάβαση, στη διάρκεια της οποίας, όπως δείχνουν όλες οι μελέτες, υπάρχουν αυξημένες πιθανότητες να εκτεθείς σε λεκτική ή/και σωματική βία, μπορεί επιπλέον να χάσεις τους κοινωνικούς σου κύκλους, τους φίλους και την οικογένειά σου, χωρίς να έχεις ακόμη ενταχθεί σε ή δημιουργήσει μια νέα κοινότητα.
Maud Royer, Τρανσφοβία, Μτφρ.: Αριάδνη Μοσχονά, εκδόσεις Πόλις
Επομένως, το να μπορείς να αλλάξεις το φύλο στην ταυτότητά σου όταν το χρειάζεσαι περισσότερο, και όχι αρκετά χρόνια μετά, είναι ένας νόμος κατά των διακρίσεων. Δεν θα τερματίσει τη βία κατά των τρανς ατόμων, αλλά τουλάχιστον θα την απομειώσει για πολλά από αυτά.
Είναι, ταυτόχρονα, μια νομοθεσία που είναι δύσκολο μεν να θεσμοθετηθεί αλλά κι εξίσου δύσκολο να ανατραπεί εφόσον υπερψηφιστεί. Στη Γαλλία ο ομόφυλος γάμος, παρά τις αρχικές έντονες αντιδράσεις των συντηρητικών, είχε μακροπρόθεσμα τεράστιο θετικό αντίκτυπο. Συχνά η συζήτηση και η ψήφιση ενός νόμου είναι ένας από τους τρόπους με τους οποίους μια κοινωνία αλλάζει άποψη για ορισμένα ζητήματα, περισσότερο από τον ίδιο τον νόμο. Η ύπαρξη ενός ανθρώπου δεν πρέπει να αποτελεί θέμα συζήτησης. Αλλά όταν οι συντηρητικοί προσπαθούν να ανοίξουν μια συζήτηση προκειμένου να δυσκολέψουν τη ζωή μας, δεν αρκεί να υπερασπιζόμαστε τον εαυτό μας. Χρειάζεται εμείς οι ίδιοι οι τρανς άνθρωποι να ανοίξουμε μια ανταγωνιστική συζήτηση για το πώς θα ήταν η ζωή μας αν ζούσαμε ελεύθερα και να παλέψουμε για να το καταφέρουμε.
— Οι τρανς άνθρωποι δίνουν πλέον το «παρών» στον δημόσιο διάλογο, στην πολιτική, στην ποπ κουλτούρα, στα ΜΜΕ και αλλού, ταυτόχρονα όμως κορυφώνεται η τρανσφοβία. Τι ακριβώς συνέβη; «Ζητούν πάρα πολλά», «πήγαν πολύ μακριά» ή τι;
Φυσικά και δεν πήγαμε «πολύ μακριά». Δεν έχουμε καν φτάσει κάπου «κοντά». Η άνοδος της τρανσφοβίας σήμερα είναι μια αντίδραση στις αλλαγές των καιρών. Επί πολλές δεκαετίες, η θεσμοθετημένη τρανσφοβία είχε ερείσματα στην ιατρική επιστήμη και την ψυχιατρική, που αποφάσιζαν ποιος/ποια μπορούσε να προβεί σε φυλομετάβαση. Καθώς η αυτοδιάθεση κερδίζει έδαφος, οι άνθρωποι μπορούν πλέον να κάνουν τη φυλομετάβαση όπως επιθυμούν. Και η φυλομετάβαση που γίνεται επειδή το επιλέγουμε και όχι επειδή είμαστε «προβλήματα» που πρέπει να αντιμετωπιστούν σημαίνει επίσης ότι δεν στριμωχνόμαστε πια στο περιθώριο τόσο εύκολα. Σημαίνει ότι οι νόμοι κατά των διακρίσεων στην πρόσβαση στην εργασία, στη στέγαση ή ακόμα και στα δικαιώματα υγειονομικής περίθαλψης διευρύνονται πλέον ώστε να συμπεριλάβουν και τους τρανς ανθρώπους, εκεί που η βία και οι αποκλεισμοί ήταν η νόρμα.
Σημαίνει επίσης ότι όσοι μας μισούν, όσοι πιστεύουν ότι η πατριαρχία, το έμφυλο δίπολο και η ετεροφυλοφιλία είναι πράγματα από τα οποία δεν επιτρέπεται να παρεκκλίνεις, δεν έχουν πλέον τους γιατρούς ως πρόθυμους σύμμαχους. Ο Τραμπ και οι φίλοι του επιδιώκουν να αναθέσουν στο κράτος και το νομικό σύστημα τη δουλειά που έκαναν παλιά οι ψυχίατροι. Αλλά στην πραγματικότητα έχουν λιγότερους «σύμμαχους» στην κοινωνία από όσους πιστεύουν και πολύ αμφιβάλλω αν θα πετύχουν.
— Η Βρετανή ακτιβίστρια και συγγραφέας Juliet Jacques μού έλεγε πόσο εχθρικά έχουν γίνει τα βρετανικά ΜΜΕ απέναντι στα τρανς και μη δυαδικά άτομα – το αναφέρετε κι εσείς, άλλωστε. Έλεγε επίσης πόσο εξαντλητική είναι για την εξέλιξη και την ψυχοπνευματική υγεία ενός τρανς ατόμου η διαρκής προσπάθεια να αμύνεται ενάντια σε όλες αυτές τις επιθέσεις.
Κοιτάξτε, η Βρετανία είναι μια ιδιαίτερη περίπτωση: είναι το μόνο μέρος στον ανεπτυγμένο κόσμο όπου οι επιθέσεις κατά των δικαιωμάτων των τρανς ατόμων, υπό το πρόσχημα του φεμινιστικού λόγου, έχουν πράγματι βρει πρόσφορο έδαφος. Αυτό δυσκολεύει πολύ την κατάσταση για τα τρανς άτομα, επειδή είναι πολύ πιο απομονωμένα στην πολιτική σκηνή. Αλλά ακόμα κι αν αυτός ο τύπος δημόσιας συζήτησης μπορεί να αποτελέσει την αφετηρία ενός «trans debate», φαίνεται ότι σχεδόν σε όλες τις χώρες οι πολιτικές απέναντι στα τρανς άτομα καταλήγουν να χωρίζονται σε δύο κατηγορίες: είτε υπάρχει μια γενική επίθεση κατά των γυναικείων δικαιωμάτων και της σωματικής αυτονομίας, η οποία περιλαμβάνει τα δικαιώματα των τρανς ατόμων, όπως συμβαίνει στις ΗΠΑ, όπου το δικαίωμα στην άμβλωση και στην ιατρική φυλομετάβαση και φροντίδα υπονομεύονται από τα νομοσχέδια των Ρεπουμπλικανών, είτε υπάρχει ένα ισχυρό φεμινιστικό κίνημα, το οποίο σχεδόν πάντα καταλήγει να υπερασπίζεται τα τρανς δικαιώματα. Αντιστέκονται έτσι από κοινού σε τέτοιες πολιτικές, κερδίζοντας νίκες. Στη Γαλλία καταφέραμε να ενσωματώσαμε στο Σύνταγμα το δικαίωμα στην άμβλωση την ίδια χρονιά που δημοσιεύσαμε νέες κατευθυντήριες γραμμές για την υγειονομική περίθαλψη των τρανς ατόμων, οι οποίες αποτελούν ένα μεγάλο βήμα προς την αυτοδιάθεση. Στον ίδιο δρόμο βαδίζει πλέον και η Ισπανία.
— Όπως αναφέρετε στο βιβλίο, «η σύγχρονη αντι-τρανς ρητορική μπορεί να συνοψιστεί σε τέσσερα σημεία: το ζήτημα της γλώσσας και η υποτιθέμενη εξάλειψη των γυναικών, το ζήτημα του σεξουαλικού προσανατολισμού μέσω της εκμετάλλευσης των λεσβιών, το σχετικό ζήτημα των μη μεικτών χώρων (αποδυτήρια και τουαλέτες) και, τέλος, οι αθλητικοί αγώνες». Υπάρχουν όμως πράγματι λεκτικές, θεωρητικές και άλλες «υπερβολές» που δίνουν έναυσμα σε τέτοιες ρητορικές;
Τα τέσσερα αυτά σημεία αφορούν ένα πολύ συγκεκριμένο είδους λόγου: εκείνον που αντιτάσσει τα δικαιώματα των τρανς στα δικαιώματα των γυναικών. Συνήθως χρησιμοποιείται από συντηρητικούς πολιτικούς που περιφρονούν τα γυναικεία δικαιώματα και που εύκολα αλλάζουν τροπάριο όταν δουν ότι αυτό τους εξυπηρετεί καλύτερα. Το χειρότερο, νομίζω, είναι αυτό που αντιπαραθέτει τρανς γυναίκες και λεσβίες. Όλες όμως οι σχετικές δημοσκοπήσεις αποδεικνύουν ότι οι λεσβίες είναι η πιο φιλική απέναντι στις τρανς γυναίκες κοινωνική ομάδα – η ρητορική που θέλει τις τρανς γυναίκες να διεισδύουν στους χώρους των λεσβιών παρά τη θέλησή τους είναι πράγματι μια διαγραφή των λεσβιών, αλλά όχι όπως την παρουσιάζουν οι τρανσφοβικοί‧ εκείνοι είναι που διαγράφουν και φιμώνουν τη φωνή χιλιάδων λεσβιών που έχουν φίλες τρανς γυναίκες.
— Ξέρω ανθρώπους που υποστηρίζουν μεν τα τρανς δικαιώματα αλλά αισθάνονται άβολα όταν, στο πλαίσιο της πολιτικής ορθότητας, ακούνε να αποκαλείται μια γυναίκα «άτομο με μήτρα». Τι θα τους λέγατε;
Έχει γίνει αρκετός λόγος γι' αυτό το λεξιλόγιο, αλλά δεν χρειάζεται, πιστεύω, να ανησυχεί καμία και κανείς. Ο όρος «άτομο με μήτρα» χρησιμοποιείται σε πολύ συγκεκριμένο πλαίσιο, κυρίως σε θέματα που αφορούν την επιστήμη, την υγεία και το δικαίωμα στην αυτοδιάθεση. Ο όρος «άτομο με μήτρα» δεν θα αντικαταστήσει ποτέ τον όρο «γυναίκα». Στην πραγματικότητα, θα ήταν αρκετά τρανσφοβικό να το κάνουμε αυτό: οι τρανς γυναίκες είναι γυναίκες, αλλά δεν είναι άτομα με μήτρα. Δεν υπάρχει, επομένως, κανένας λόγος, ούτε βέβαια και πρόθεση να σταματήσουμε να χρησιμοποιούμε τον όρο «γυναίκα», αντικαθιστώντας τον με κάποιον άλλο.
Αν ρωτούσαμε τα τρανς άτομα, τα περισσότερα θα χρησιμοποιούσαν τόσο ευρείς και περιεκτικούς όρους σαν αυτόν με μικρότερη συχνότητα απ' όσο συμβαίνει στην πραγματικότητα αυτό που οι όροι περιγράφουν. Η βιολογική μας ύπαρξη είναι πιο περίπλοκη από το να έχουμε ή να μην έχουμε μήτρα: για παράδειγμα, το να έχεις μήτρα, αλλά περισσότερη τεστοστερόνη απ’ ό,τι οιστρογόνα στο αίμα σου, όπως μπορεί να συμβαίνει με τους τρανς άνδρες, είναι μια εντελώς διαφορετική κατάσταση από το να είσαι cis γυναίκα με μήτρα. Η ειρωνεία είναι ότι ακόμα κι εκείνοι οι οδηγοί ή τα ιδρύματα υγειονομικής περίθαλψης που χρησιμοποιούν τον όρο «άτομο με μήτρα» απευθύνονται ουσιαστικά μόνο σε cis γυναίκες, αφήνοντας απ’ έξω τους τρανς άνδρες. Αυτό δείχνει ότι η πρόσβαση στην υγειονομική περίθαλψη δεν πρέπει να βασίζεται στο φύλο, στην κοινωνική τάξη ή στο χρώμα του δέρματος αλλά στις πραγματικές ανάγκες κάθε ατόμου.
— Νομίζω, πάντως, ότι τις περισσότερες αντιδράσεις τις προξενεί η φυλομετάβαση ανηλίκων.
Οι άνθρωποι δεν ανακαλύπτουν ξαφνικά ότι είναι τρανς στα 18 τους χρόνια, όπως δεν ανακαλύπτουν ξαφνικά ότι τους ελκύουν τα αγόρια ή τα κορίτσια. Κάποιοι το συνειδητοποιούν νωρίτερα, άλλοι αργότερα. Όταν το συνειδητοποιείς νωρίς, θα πρέπει να έχεις πρόσβαση σε ό,τι χρειάζεσαι. Αυτό δεν σημαίνει ότι θα ξεκινήσουμε να κάνουμε χειρουργικές επεμβάσεις σε εκατοντάδες παιδιά. Στην πράξη, η επέμβαση δεν είναι αυτό που καταρχάς ζητούν τα περισσότερα τρανς παιδιά και είναι παράλογο να εστιάζουμε σε αυτό. Αλλά όταν είσαι νέο παιδί και ήδη ξέρεις ότι είσαι τρανς, θα πρέπει να μπορείς να παίρνεις τις ορμόνες που χρειάζεσαι ώστε να μην αναγκάζεσαι να περάσεις μια εφηβεία που θα βλάψει την ψυχική σου υγεία, ούτε να υποβληθείς σε πιο περίπλοκες διαδικασίες μεγαλώνοντας. Υπάρχουν πολλές κακές αποφάσεις που θα επηρεάσουν όλη σου τη ζωή και που μπορείς επίσης να πάρεις στα 15. Στις περισσότερες χώρες, στην ηλικία αυτή μπορείς να σταματήσεις το σχολείο, να εργαστείς, να πας φυλακή, όλα αυτά.
Και αν, όπως δείχνουν οι στατιστικές, για κάθε μερικές εκατοντάδες τρανς παιδιά υπάρχει κάποιο που το μετανιώνει, δεν πειράζει: θα ξανακάνουν τη μετάβαση. Αλλά γιατί, για χάρη ενός μόνο, να αναγκάζουμε εκατοντάδες τρανς παιδιά να ζουν με το λάθος φύλο, όταν πιθανόν τα ίδια καταλαβαίνουν ξεκάθαρα τι χρειάζονται για να είναι ευτυχισμένα;
— Η Σιμόν ντε Μποβουάρ έγραφε ότι δεν γεννιέσαι γυναίκα αλλά γίνεσαι. Το ερώτημα «τι σημαίνει γυναίκα» απασχόλησε από νωρίς το φεμινιστικό κίνημα. Τι θα απαντούσε στο ερώτημα αυτό μια τρανσφεμινίστρια;
Το ερώτημα «τι είναι γυναίκα» υπήρξε όντως κεντρικό στη φεμινιστική φιλοσοφία. Δόθηκαν μερικές πολύ καλές απαντήσεις σε αυτό, προτού ακόμη οι τρανς γυναίκες γίνουν μέρος της συζήτησης. Οι περισσότερες από αυτές περιλαμβάνουν στην πραγματικότητα και τις τρανς γυναίκες: εκείνες που εστιάζουν στην εμπειρία, στο γεγονός ότι η «γυναίκα» είναι, τελικά, μια συγκεκριμένη θέση σε ένα πολιτικό σύστημα και σε σχέσεις εξουσίας που ορίζονται από την πατριαρχία. Με αυτή την έννοια, ο τρανσφεμινισμός έχει επαναπροσδιορίσει τη ριζοσπαστική φεμινιστική σκέψη του περασμένου αιώνα, πολύ περισσότερο από ό,τι την έχει αμφισβητήσει. Δεν θεωρώ ότι περιέχει όλες τις απαντήσεις, ιδίως όσον αφορά την απαραίτητη άρθρωση του φύλου, του ρατσισμού και της αποικιοκρατίας, αλλά το σύνθημα «οι τρανς γυναίκες είναι γυναίκες», πέρα από κοινωνιολογικό γεγονός και πολιτική στάση, ονοματίζει επίσης μια συμμαχία: σημαίνει ότι οι τρανς γυναίκες έχουμε βγει από το πολιτικό περιθώριο, σημαίνει επίσης ότι η παρουσία μας ενισχύει τον φεμινισμό.
Υπήρξε εδώ στη Γαλλία μια έντονη διαμάχη σχετικά με το αν η γυναικοκτονία πρέπει να ορίζεται ως δολοφονία από τον σύζυγο/τον σύντροφο ή αν οφείλουμε να συμπεριλάβουμε και τις γυναίκες που δολοφονήθηκαν σε δημόσιους χώρους, όπως πολλές τρανς γυναίκες, σεξεργάτριες ή άλλες περιθωριοποιημένες γυναίκες. Το δικό μας ερώτημα ήταν τι είδους ελευθερία θέλετε για τις γυναίκες: θέλετε ασφάλεια και προστασία μόνο για όσες έχουν σύζυγο ή σύντροφο; Ο τρανσφεμινισμός μάς βοηθά να ζητάμε περισσότερα από όσα μας «πουλάει» η πατριαρχία.
