Ο Εμανουέλ Μακρόν αναδείχθηκε ο μεγάλος νικητής των σημερινών προεδρικών εκλογών στη Γαλλία, εξασφαλίζοντας μια δεύτερη θητεία. Μια ενδεχόμενη ήττα από την ακροδεξιά, Μαρίν Λεπέν θα συνιστούσε πολιτικό σεισμό για τη χώρα του και για την Ευρώπη.
Το πλήθος ξέσπασε σε κραυγές χαράς όταν εμφανίστηκαν τα πρώτα αποτελέσματα στη γιγαντοοθόνη που είχε στηθεί στο Πεδίο του Άρεως, πλάι στον πύργο του Άιφελ, όπου είχαν συγκεντρωθεί οι υποστηρικτές του Μακρόν κρατώντας γαλλικές και ευρωπαϊκές σημαίες. Πολλοί αγκαλιάζονταν, κάποιοι φώναζαν ρυθμικά «Μακρόν, Μακρόν».
And… Macron gets reelected.
— Elisa Braün (@ElisaBraun) April 24, 2022
The 🇫🇷 president has won a second term in office, according to initial projections by pollster IPSOS with 58.2 percent, compared to 41.8 percent for his opponent, far-right leader Marine Le Pen. pic.twitter.com/UDaY01uvLi
Macron 58. First president re-elected for 20 years pic.twitter.com/4B3fpIxfCJ
— ido vock (@idvck) April 24, 2022
Στο αντίπαλο στρατόπεδο, οι υποστηρικτές της Μαρίν Λεπέν υποδέχτηκαν με σφυρίγματα αποδοκιμασίας και γιουχαΐσματα το αποτέλεσμα, στην αίθουσα όπου είχαν συγκεντρωθεί, στα περίχωρα του Παρισιού.
Η Μαρίν Λεπέν αποδέχτηκε την ήττα της αλλά υποσχέθηκε ότι θα συνεχίσει τον αγώνα, έχοντας προφανώς κατά νου τις βουλευτικές εκλογές του Ιουνίου. «Δεν θα εγκαταλείψω ποτέ τους Γάλλους», είπε, με τους συγκεντρωμένου να φωνάζουν ρυθμικά το όνομά της.
Τα πρώτα exit polls έδειξαν ότι ο Μακρόν εξασφαλίζει ποσοστό γύρω στο 57-58%. Οι εκτιμήσεις αυτές είναι συνήθως ακριβείς, όμως το τελικό αποτέλεσμα θα γίνει γνωστό μόνο όταν αρχίσουν να ανακοινώνονται τα αποτελέσματα της επίσημης καταμέτρησης, από όλη τη χώρα.
Ο Μακρόν πάντως δεν μπορεί να περιμένει να του δοθεί καμία περίοδος χάριτος αφού πολλοί, ιδίως από την αριστερά, τον ψήφισαν με μεγάλη επιφύλαξη και μόνο για να μπλοκάρουν τη νίκη της ακροδεξιάς. Διαδηλώσεις σαν αυτές που σημάδεψαν ένα μέρος της πρώτης θητείας του μπορεί να ξεσπάσουν ξανά και γρήγορα, αφού ο ίδιος θα επιχειρήσει να προωθήσει τις μεταρρυθμίσεις του.
«Δε θα χαλάσουμε τη νίκη [...] αλλά ο Εθνικός Συναγερμός [της Λεπέν] πέτυχε το μεγαλύτερο ποσοστό που είχε ποτέ», σχολίασε στο τηλεοπτικό κανάλι BFM TV ο υπουργός Υγείας Ολιβιέ Βεράν. «Θα υπάρχει συνέχεια στην κυβερνητική πολιτική, επειδή ο πρόεδρος επανεξελέγη. Αλλά πρέπει επίσης να ακούσουμε το μήνυμα του γαλλικού λαού», είπε, δεσμευόμενος ότι θα υπάρξει «αλλαγή».
Η πρώτη μεγάλη πρόκληση για τον Μακρόν θα είναι οι βουλευτικές εκλογές του Ιουνίου. Τα κόμματα της αντιπολίτευσης, από τα αριστερά και τα δεξιά, αναμένεται ότι θα ξεκινήσουν αμέσως την προεκλογική εκστρατεία τους, με την ελπίδα ότι θα εκλεγεί ένα κοινοβούλιο που δε θα ελέγχεται από τον Μακρόν.
Ο Φιλίπ Λαγκρί, 63 ετών, τεχνικός διευθυντής σε ένα θέατρο του Παρισιού, είπε νωρίτερα σήμερα ότι ψήφισε τον Μακρόν αλλά στον πρώτο γύρο είχε ψηφίσει τον Ζαν-Λυκ Μακρόν της ριζοσπαστικής Αριστεράς και τώρα θα τον ξαναψηφίσει στις βουλευτικές εκλογές. «Ο Μελανσόν πρωθυπουργός. Αυτό θα είχε πλάκα. Ο Μακρόν θα αναστατωνόταν, αλλά αυτό είναι το θέμα», σχολίασε.
Η νίκη του κεντρώου, φιλοευρωπαίου Μακρόν, χαιρετίστηκε αμέσως από τους συμμάχους του, που μάλλον αισθάνθηκαν ανακούφιση μετά τις πρόσφατες αναταράξεις που προκάλεσαν το Brexit, η εκλογή του Ντόναλντ Τραμπ στην προεδρία των ΗΠΑ και η άνοδος μιας νέας γενιάς εθνικιστών ηγετών.
Με τη σημερινή νίκη του ο Μακρόν εντάσσεται σε ένα πολύ μικρό «κλαμπ»: μόνο δύο Γάλλοι πρόεδροι πριν από αυτόν είχαν καταφέρει να εξασφαλίσουν δεύτερη συνεχόμενη θητεία. Όμως το περιθώριο της νίκης του φαίνεται ότι είναι μικρότερο σε σύγκριση με την πρώτη αναμέτρησή του με τη Λεπέν, το 2017, γεγονός που υπογραμμίζει πόσο πολλοί Γάλλοι δεν εντυπωσιάστηκαν από τις εγχώριες επιδόσεις του.
Η απογοήτευση αυτή αντικατοπτρίζεται στο ποσοστό της συμμετοχής. Σύμφωνα με τα κυριότερα ινστιτούτα δημοσκοπήσεων, θα ανέλθει γύρω στο 28%, το υψηλότερο από το 1969.
H νικητήρια ομιλία του Μακρόν:
Avec vous. Pour vous. Pour nous tous.https://t.co/lA5u4Sv82Q
— Emmanuel Macron (@EmmanuelMacron) April 24, 2022
Τα επόμενα βήματα του Εμανουέλ Μακρόν
Την Τετάρτη, 27 Απριλίου, ο πρόεδρος του Συνταγματικού Συμβουλίου, του ανώτατου δικαστικού σώματος της Γαλλίας, θα ανακηρύξει επισήμως τον νικητή των εκλογών, αφού ολοκληρωθεί η καταμέτρηση και επαλήθευση όλων των ψηφοδελτίων.
Παραίτηση της κυβέρνησης; Δεν είναι τόσο σίγουρο
Ο πρωθυπουργός Ζαν Καστέξ είχε ανακοινώσει στις αρχές της προηγούμενης εβδομάδας ότι η κυβέρνησή του θα παραιτηθεί μετά την εκλογή του προέδρου, τηρώντας την «παράδοση». Όμως η θητεία του θα μπορούσε να παραταθεί για αρκετές ημέρες, ίσως ακόμη και για εβδομάδες. Μάλιστα την Παρασκευή ο ίδιος ο Μακρόν είπε ότι σκέφτεται να υπάρξει μια «μεταβατική εβδομάδα» και ότι ο Ζαν Καστέξ θα είναι ακόμη πρωθυπουργός «την επόμενη εβδομάδα». Ίσως και μέχρι τις βουλευτικές εκλογές του Ιουνίου; Κάποιοι, στο στενό περιβάλλον του προέδρου, δεν το αποκλείουν.
Στην περίπτωση που τελικά παραιτηθεί, ο Καστέξ θα παραμείνει στη θέση του, διαχειριζόμενος τις τρέχουσες υποθέσεις, μέχρι τον διορισμό νέου πρωθυπουργού.
Πριν από πέντε χρόνια, ο Μακρόν διόρισε πρωθυπουργό τον Εντουάρ Φιλίπ μία ημέρα μετά την ορκωμοσία του. Η νέα κυβέρνηση ανακοινώθηκε 48 ώρες αργότερα.
Πριν από το Σάββατο, 14 Μαΐου: τελετή ορκωμοσίας
Η θητεία του Εμανουέλ Μακρόν λήγει θεωρητικά στις 14 Μαΐου: επομένως, πριν από αυτήν την ημερομηνία, θα πρέπει να γίνει η τελετή ορκωμοσίας στο προεδρικό μέγαρο των Ηλυσίων.
Αυτή θα είναι η τέταρτη φορά στην Πέμπτη Δημοκρατία που ένας πρόεδρος ανανεώνει τη θητεία του – μια συνέχεια που συνήθως καθιστά την τελετή λιγότερο θεαματική και ενδιαφέρουσα. Το 2002, ο τότε πρόεδρος Ζακ Σιράκ (1995-2007), μετά την επανεκλογή του, απέφυγε να διασχίσει τη Λεωφόρο των Ηλυσίων Πεδίων, όπως είχε κάνει επτά χρόνια νωρίτερα.
Και μετά την τελετή, τι;
Το 2017, αφού ορκίστηκε πρόεδρος, ο Μακρόν επισκέφθηκε το στρατιωτικό νοσοκομείο του Περσί. Στις αρχές Απριλίου δήλωσε στο τηλεοπτικό κανάλι TF1 ότι σκοπεύει να πάει ξανά «στο πλευρό των τραυματισμένων στρατιωτών μας σε ένα από τα στρατιωτικά νοσοκομεία».
Όσο για την επίσκεψη στο δημαρχείο του Παρισιού, μια παράδοση που ξεκίνησε από την Τέταρτη Δημοκρατία, ο πρόεδρος μπορεί να την προσπεράσει, όπως έκανε πριν από αυτόν ο Φρανσουά Μιτεράν όταν επανεξελέγη πρόεδρος το 1988.
Η επίσημη φωτογραφία του προέδρου θα παραμείνει, εκτός απροόπτου, η ίδια. Ο Φρανσουά Μιτεράν και ο Ζακ Σιράκ αρνήθηκαν να ξαναφωτογραφηθούν μετά την επανεκλογή τους.
Κυριακή 12 και 19 Ιουνίου: βουλευτικές εκλογές
Ο Εμανουέλ Μακρόν θα εξασφαλίσει άραγε μια νέα πλειοψηφία στην Εθνοσυνέλευση; Οι συνεργάτες του δεν θεωρούν πιθανή μια «συγκατοίκηση», ωστόσο οι πολιτικοί αντίπαλοί του δεν το αποκλείουν.
Σε μια ένδειξη του πόσο σκληρή θα είναι αυτή η μάχη, πολλοί πολιτικοί που ήταν υποψήφιοι για την προεδρία, από τη Μαρίν Λεπέν μέχρι τον Ζαν-Λυκ Μελανσόν και τον οικολόγο Γιανίκ Ζαντόν, κάλεσαν από σήμερα τους υποστηρικτές τους σε γενική κινητοποίηση ενόψει των εκλογών του Ιουνίου.
Με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ
