Η ινδική κυβέρνηση ζήτησε από τις πλατφόρμες ταχείας παράδοσης να σταματήσουν να διαφημίζουν την υπόσχεση παράδοσης σε «10 λεπτά», επικαλούμενη ανησυχίες για την ασφάλεια των εργαζομένων.
Η παρέμβαση ήρθε μετά από επαφές του ομοσπονδιακού υπουργείου Εργασίας με εκπροσώπους των εταιρειών, στον απόηχο μίας πανεθνικής απεργίας διανομέων.
Στις συζητήσεις συμμετείχαν μεγάλες πλατφόρμες του κλάδου, όπως η Zomato, η Blinkit και η Zepto, που επιτρέπουν στους καταναλωτές των πόλεων να παραγγέλνουν τρόφιμα και είδη καθημερινής χρήσης μέσα σε λίγα λεπτά. Το μοντέλο έχει κερδίσει μεγάλη απήχηση, αλλά δέχεται έντονη κριτική επειδή, όπως υποστηρίζεται, μεταφέρει όλη την πίεση της ταχύτητας στους διανομείς.
Τον προηγούμενο μήνα, χιλιάδες εργαζόμενοι στις παραδόσεις προχώρησαν σε απεργιακές κινητοποιήσεις, ζητώντας καλύτερες αμοιβές, αξιοπρέπεια και ασφαλέστερες συνθήκες εργασίας. Παρότι η αναστάτωση για τους πελάτες ήταν περιορισμένη, η κινητοποίηση άνοιξε δημόσια τη συζήτηση για το κόστος που έχει η «παράδοση σε χρόνο ρεκόρ» για όσους δουλεύουν στον δρόμο.
Μετά την απεργία, πραγματοποιήθηκε κλειστή σύσκεψη, όπου κυβερνητικοί αξιωματούχοι κάλεσαν τις εταιρείες να σταματήσουν να προβάλλουν ασφυκτικά χρονικά όρια παράδοσης. Σύμφωνα με αρμόδιο στέλεχος του υπουργείου Εργασίας, κάποιες πλατφόρμες, όπως η Blinkit, έχουν ήδη αφαιρέσει τη ρητή αναφορά στα «10 λεπτά» από το branding και το μάρκετινγκ τους, ενώ αναμένεται να ακολουθήσουν και άλλες.
Στην πράξη, πάντως, η εικόνα δεν είναι ενιαία. Σε αρκετές περιοχές, οι εφαρμογές εξακολουθούσαν να εμφανίζουν εκτιμώμενους χρόνους παράδοσης κάτω από το δεκάλεπτο. Πολλές εταιρείες λειτουργούν μικρές αποθήκες μέσα ή δίπλα σε κατοικημένες γειτονιές, γεγονός που επιτρέπει γρήγορες παραδόσεις χωρίς μεγάλες αποστάσεις.
Η ταχεία ανάπτυξη του λεγόμενου quick commerce στις ινδικές πόλεις επιταχύνθηκε μετά την πανδημία. Την ίδια περίοδο, η οικονομία των «gig workers» επεκτείνεται με ταχύ ρυθμό. Σύμφωνα με στοιχεία του κρατικού think tank Niti Aayog, ο αριθμός των εργαζομένων σε τέτοιες πλατφόρμες αναμένεται να αυξηθεί από 7,7 εκατομμύρια το 2021 σε 23,5 εκατομμύρια έως το 2030.
Καθώς ο ανταγωνισμός εντείνεται, οι εταιρείες υπόσχονται όλο και ταχύτερες παραδόσεις, αλλά επικριτές τονίζουν ότι οι δεσμεύσεις αυτές διαμορφώνουν μη ρεαλιστικές προσδοκίες στους πελάτες και εντείνουν την πίεση στους διανομείς, συχνά ενθαρρύνοντας επικίνδυνες πρακτικές οδήγησης.
Ινδία: Εξαντλητικά ωράρια και πενιχρές αμοιβές για τους διανομείς
Σε πρόσφατες μαρτυρίες, εργαζόμενοι περιέγραψαν εξαντλητικά ωράρια και οικονομική ασφυξία που συνδέεται με τους στόχους ταχύτητας. Ο 23χρονος Μόμπιν Αλάμ ανέφερε ότι αν χάσει προθεσμία μπορεί να δεχθεί ποινές ή να του ανατεθούν λιγότερες παραγγελίες. Παρά τις περισσότερες από 12 ώρες δουλειάς την ημέρα, το μηνιαίο εισόδημά του φτάνει περίπου τις 20.000 ρουπίες (περίπου 200 ευρώ).
Η ερευνήτρια και συγγραφέας Βαντάνα Βασουντέβαν σημειώνει ότι για τους περισσότερους εργαζόμενους το gig work δεν είναι συμπληρωματική απασχόληση, αλλά η βασική πηγή εισοδήματος. Παρ’ όλα αυτά, δεν έχουν κοινωνική ασφάλιση, προοπτικές εξέλιξης ή πρόσβαση σε εκπαίδευση, ενώ εξαρτώνται άμεσα από τους αλγόριθμους των πλατφορμών για να εξασφαλίσουν δουλειά.
Συνδικαλιστικές οργανώσεις χαιρέτισαν την κυβερνητική παρέμβαση, κάνοντας λόγο για σημαντικό βήμα στην προστασία της ζωής και της αξιοπρέπειας των εργαζομένων. Άλλοι, ωστόσο, επισημαίνουν ότι η πίεση δεν θα εξαφανιστεί εύκολα. Όπως τονίζουν, η ταχύτητα είναι «ενσωματωμένη» στο σύστημα, ακόμη κι αν δεν προβάλλεται επίσημα.
Και οι ίδιοι οι διανομείς εμφανίζονται διχασμένοι. Κάποιοι εκτιμούν ότι η κατάργηση του δεκαλέπτου θα μειώσει το άγχος και τον φόβο για παράπονα πελατών. Άλλοι αμφισβητούν αν η αλλαγή θα μεταφραστεί σε ουσιαστική βελτίωση, υποστηρίζοντας ότι το βασικό πρόβλημα παραμένουν οι χαμηλές αμοιβές ανά παραγγελία και οι ελλείψεις σε υποδομές, όπως οι χώροι στάθμευσης.
Με πληροφορίες από Guardian
