Η Κούβα διαθέτει αποθέματα πετρελαίου που επαρκούν για «περίπου 15 έως 20 ημέρες» με βάση τη σημερινή ζήτηση και τη χαμηλή εγχώρια παραγωγή, σύμφωνα με στοιχεία της Kpler που επικαλούνται οι Financial Times.
Η εικόνα επιδεινώθηκε μετά την ένδειξη ότι το Μεξικό, ο τελευταίος σταθερός προμηθευτής της Αβάνας, «πάγωσε» τουλάχιστον μία προγραμματισμένη αποστολή, την ώρα που οι ΗΠΑ μπλοκάρουν παραδόσεις από τη Βενεζουέλα.
Αν δεν υπάρξει συνέχεια στις παραδόσεις, η Κούβα κινδυνεύει με περαιτέρω περιορισμούς στη διάθεση καυσίμων και στην ηλεκτροπαραγωγή. Η ηλεκτροδότηση ήδη δοκιμάζεται, με σχεδόν καθημερινές διακοπές ρεύματος σε μεγάλο μέρος της επικράτειας.
Η Kpler καταγράφει ότι από την αρχή του έτους η Κούβα έχει παραλάβει μόνο 84.900 βαρέλια από ένα μεξικανικό φορτίο που έφτασε στις 9 Ιανουαρίου. Ο όγκος αυτός αντιστοιχεί σε λίγο πάνω από 3.000 βαρέλια την ημέρα, έναντι μέσου όρου περίπου 37.000 βαρελιών ημερησίως από όλους τους προμηθευτές μέσα στο 2025. Αν στο φορτίο του Ιανουαρίου προστεθούν περίπου 460.000 βαρέλια που εκτιμάται ότι υπήρχαν ως απόθεμα στην αρχή της χρονιάς, το «παράθυρο» επάρκειας περιορίζεται στις 15 έως 20 ημέρες, όπως σημειώνει αναλύτρια της Kpler.
Στην Ουάσιγκτον, ο Ντόναλντ Τραμπ έχει προαναγγείλει ότι θα «κόψει» τις ροές πετρελαίου προς την κομμουνιστική Κούβα και εκτιμά ότι το καθεστώς βρίσκεται κοντά σε κατάρρευση. Την Πέμπτη υπέγραψε εκτελεστικό διάταγμα που θεσπίζει μηχανισμό επιβολής δασμών στις εισαγωγές των ΗΠΑ από χώρες που πωλούν πετρέλαιο στην Κούβα. Το κείμενο δεν όρισε άμεσα συντελεστή ούτε επέβαλε αυτομάτως επιβαρύνσεις, έστειλε όμως σαφές σήμα προς τους πιθανούς προμηθευτές.
Το Μεξικό αποτέλεσε τον μεγαλύτερο προμηθευτή πετρελαίου της Κούβας το 2025, αλλά βρίσκεται υπό έντονη πίεση από την κυβέρνηση Τραμπ. Η Κλαούντια Σέινμπαουμ δεν επιβεβαίωσε ότι ανεστάλη η αποστολή, σημειώνοντας ότι οι αποφάσεις για τις εξαγωγές πετρελαίου λαμβάνονται κυριαρχικά από το Μεξικό.Την επόμενη ημέρα διευκρίνισε ότι δεν έχει δηλώσει πως οι εξαγωγές σταμάτησαν και ότι οι αποστολές προς την Κούβα γίνονται είτε μέσω συμβολαίων της Pemex είτε ως ανθρωπιστική βοήθεια. Αναλυτές εκτιμούν ότι η Κούβα λάμβανε το μεξικανικό πετρέλαιο με μεγάλη έκπτωση ή χωρίς πληρωμή.
Το πρόβλημα δεν περιορίζεται στο αργό. Η Kpler αναφέρει ότι το νησί έχει έλλειψη και σε fuel oil, κρίσιμο καύσιμο για την ηλεκτροπαραγωγή. Μέχρι τα μέσα του 2025, η Βενεζουέλα ήταν ο μοναδικός προμηθευτής του συγκεκριμένου προϊόντος, αλλά το τελευταίο φορτίο έφτασε τον Νοέμβριο και από τότε δεν υπήρξε συνέχεια.
Η Βενεζουέλα, που για χρόνια τροφοδοτούσε την Κούβα, μηδένισε τις αποστολές μετά τη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο από αμερικανικά στρατεύματα στις 3 Ιανουαρίου, σύμφωνα με το δημοσίευμα και τα στοιχεία της Kpler. Τον Δεκέμβριο είχε εξακολουθήσει να εξάγει προς το νησί κατά μέσο όρο σχεδόν 46.500 βαρέλια την ημέρα. Η Αβάνα, σύμφωνα με αμερικανικές αναφορές, έχει κατά το παρελθόν μεταπωλήσει μέρος του βενεζουελάνικου αργού για να εξασφαλίσει συνάλλαγμα.
Οι εναλλακτικές επιλογές φαίνονται περιορισμένες. Οι ροές από τη Ρωσία και την Αλγερία, που έχουν προμηθεύσει την Κούβα κατά καιρούς, εμφανίζονται σποραδικές. Η πιο πρόσφατη ρωσική αποστολή καταγράφηκε τον Οκτώβριο, ενώ της Αλγερίας τον Φεβρουάριο του 2025.
Στο εσωτερικό της Κούβας, η οικονομική πίεση έχει ήδη ενταθεί λόγω της κάμψης του τουρισμού και της πτώσης στην παραγωγή ζάχαρης. Αναλυτές προειδοποιούν ότι χωρίς σταθερή παροχή πετρελαίου το ρίσκο βαθύτερης κρίσης αυξάνεται. Παρά τις εξωτερικές πιέσεις, η κυβέρνηση δηλώνει ότι δεν θα υποχωρήσει. Υποστηρικτές της πραγματοποίησαν κινητοποιήσεις, ενώ ο πρόεδρος Μιγκέλ Ντίας-Κανέλ έγραψε ότι οι απειλές δεν θα ανακόψουν τη χώρα.
Με πληροφορίες από Financial Times
