Ενθαρρυμένη από την απομάκρυνση του προέδρου της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο, η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ αναζητά κυβερνητικά στελέχη στο εσωτερικό της Κούβας που θα μπορούσαν να συμβάλουν σε μια συμφωνία για την απομάκρυνση του κομμουνιστικού καθεστώτος έως το τέλος του έτους, σύμφωνα με πρόσωπα που γνωρίζουν τις σχετικές διεργασίες.
Η κυβέρνηση Τραμπ εκτιμά, σύμφωνα με το αποκλειστικό δημοσίευμα της Wall Street Journal, ότι η οικονομία της Κούβας βρίσκεται κοντά στην κατάρρευση και ότι η κυβέρνηση στην Αβάνα δεν υπήρξε ποτέ τόσο ευάλωτη, μετά την απώλεια ενός κρίσιμου υποστηρικτή: της κυβέρνησης Μαδούρο. Όπως αναφέρουν οι ίδιες πηγές, οι Αμερικανοί αξιωματούχοι δεν διαθέτουν ένα συγκεκριμένο σχέδιο για τον τερματισμό του κομμουνιστικού καθεστώτος που κυβερνά το νησί εδώ και σχεδόν επτά δεκαετίες, θεωρούν όμως τη σύλληψη του Μαδούρο και τις παραχωρήσεις που ακολούθησαν από συμμάχους του ως «μοντέλο» αλλά και προειδοποίηση για την Κούβα.
«Τους προτείνω έντονα να κάνουν μια συμφωνία. ΠΡΙΝ ΝΑ ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥ ΑΡΓΑ», έγραψε ο Τραμπ σε ανάρτησή του στις 11 Ιανουαρίου, προσθέτοντας ότι «ΔΕΝ θα υπάρξει άλλο πετρέλαιο ή χρήμα» προς την Κούβα.
Κούβα: Σε αναζήτηση εσωτερικής πηγής
Σε συναντήσεις με Κουβανούς εξόριστους και οργανώσεις πολιτών στο Μαϊάμι και την Ουάσινγκτον, αξιωματούχοι της αμερικάνικης κυβέρνησης επικεντρώνονται στον εντοπισμό κάποιου προσώπου εντός του σημερινού κυβερνητικού μηχανισμού που θα θελήσει να διαπραγματευτεί, σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο.
Η επιχείρηση της 3ης Ιανουαρίου για τη σύλληψη του Μαδούρο κατέστη δυνατή χάρη σε πρόσωπο από τον στενό κύκλο του ηγέτη της Βενεζουέλας, όπως έχουν δηλώσει αξιωματούχοι της κυβέρνησης. Κατά την αμερικανική στρατιωτική επιχείρηση στο Καράκας σκοτώθηκαν 32 Κουβανοί στρατιώτες και πράκτορες πληροφοριών που ανήκαν στην ομάδα ασφαλείας του Μαδούρο.
Αν και οι ΗΠΑ δεν έχουν απειλήσει δημόσια με στρατιωτική επέμβαση στην Κούβα, αξιωματούχοι της κυβέρνησης Τραμπ αναφέρουν κατ’ ιδίαν ότι η τολμηρή επιχείρηση στη Βενεζουέλα θα πρέπει να λειτουργήσει ως έμμεση απειλή προς την Αβάνα.
Κούβα: Η κατάσταση της οικονομίας
Αξιολογήσεις των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών σκιαγραφούν μια ζοφερή εικόνα για την κουβανική οικονομία, η οποία πλήττεται από χρόνιες ελλείψεις βασικών αγαθών, φαρμάκων και συχνές διακοπές ρεύματος. Η μοίρα της Κούβας είναι εδώ και δεκαετίες άρρηκτα συνδεδεμένη με τη Βενεζουέλα: το επιδοτούμενο πετρέλαιο από το Καράκας αποτέλεσε βασικό στήριγμα της οικονομίας της από τότε που ο Ούγκο Τσάβες ανέλαβε την εξουσία το 1999.
Η Ουάσινγκτον σκοπεύει να αποδυναμώσει το καθεστώς διακόπτοντας αυτή τη ροή πετρελαίου, που διατηρούσε τη χώρα σε λειτουργία. Σύμφωνα με οικονομολόγους, η Κούβα θα μπορούσε να ξεμείνει από πετρέλαιο μέσα σε λίγες εβδομάδες.
Η κυβέρνηση Τραμπ στοχεύει επίσης τις κουβανικές ιατρικές αποστολές στο εξωτερικό -τη σημαντικότερη πηγή σκληρού συναλλάγματος για τη χώρα- επιβάλλοντας, μεταξύ άλλων, απαγορεύσεις θεωρήσεων εισόδου σε Κουβανούς και ξένους αξιωματούχους που φέρονται να διευκολύνουν το πρόγραμμα.
Ο Τραμπ και ο στενός του κύκλος, στον οποίο πολλοί έχουν δεσμούς με τη Φλόριντα, θεωρούν την ανατροπή του κομμουνιστικού καθεστώτος στην Κούβα ως τη μεγάλη δοκιμασία της στρατηγικής εθνικής ασφάλειας για την αναμόρφωση του δυτικού ημισφαιρίου. Ο ίδιος επικαλείται τη συνεργασία της μεταβατικής προέδρου της Βενεζουέλας, Ντέλσι Ροντρίγκες, ως απόδειξη ότι οι ΗΠΑ μπορούν να επιβάλουν τους όρους τους.
«Οι κυβερνώντες της Κούβας είναι ανίκανοι μαρξιστές που κατέστρεψαν τη χώρα τους και υπέστησαν σοβαρό πλήγμα με την πτώση του καθεστώτος Μαδούρο, το οποίο στήριζαν», δήλωσε αξιωματούχος του Λευκού Οίκου, επαναλαμβάνοντας ότι η Κούβα πρέπει «να κάνει μια συμφωνία πριν να είναι πολύ αργά».
Σε ανακοίνωσή του, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ ανέφερε ότι είναι προς το συμφέρον της εθνικής ασφάλειας των ΗΠΑ η Κούβα «να κυβερνάται επαρκώς από μια δημοκρατική κυβέρνηση και να αρνείται τη φιλοξενία στρατιωτικών και μυστικών υπηρεσιών των αντιπάλων μας».
Κούβα: Η στρατηγική Τραμπ
Άλλοι αξιωματούχοι της κυβέρνησης σημειώνουν ότι ο Τραμπ απορρίπτει τις στρατηγικές αλλαγής καθεστώτος του παρελθόντος και προτιμά τις συμφωνίες όπου αυτό είναι δυνατό, εντείνοντας παράλληλα την πίεση και αφήνοντας ανοιχτή μια οδό διαπραγμάτευσης, όπως συνέβη και στη Βενεζουέλα.
Πολλοί σύμμαχοι του Τραμπ αναμένουν το τέλος της κομμουνιστικής διακυβέρνησης στην Κούβα. Ωστόσο, η πτώση ενός οικονομικά εξαντλημένου καθεστώτος θα μπορούσε να προκαλέσει αναταραχή και ανθρωπιστική κρίση, κάτι που ο Τραμπ επιδίωξε να αποφύγει στη Βενεζουέλα, διατηρώντας ορισμένα στελέχη του παλιού μηχανισμού στην εξουσία.
Το καθεστώς της Κούβας έχει αντέξει δεκαετίες έντονης πίεσης από τις ΗΠΑ, από την εισβολή στον Κόλπο των Χοίρων το 1961 έως το εμπάργκο που επιβλήθηκε το 1962 και ενισχύθηκε με την πάροδο των χρόνων. Οι δύο χώρες έγιναν αντίπαλοι λίγο μετά την επικράτηση των αδελφών Κάστρο το 1959.
Αυτό αφήνει τις ΗΠΑ χωρίς σαφές σχέδιο για την «επόμενη ημέρα» και χωρίς ξεκάθαρη εικόνα για το ποιος θα μπορούσε να αντικαταστήσει το σημερινό καθεστώς. Το «μοντέλο Βενεζουέλας» ίσως αποδειχθεί δυσκολότερο να εφαρμοστεί στην Κούβα, η οποία είναι μονοκομματικό κράτος χωρίς νόμιμη αντιπολίτευση και με σχεδόν ανύπαρκτη κοινωνία πολιτών.
«Είναι πολύ πιο σκληρό καρύδι», δήλωσε ο Ρικάρντο Σούνιγκα, πρώην αξιωματούχος της κυβέρνησης Ομπάμα. «Δεν υπάρχει κανείς που να μπει στον πειρασμό να συνεργαστεί με τις ΗΠΑ».
Με πληροφορίες από Wall Street Journal
