Μια εικόνα από το υπνοδωμάτιο του Καβάφη και άλλα δύο μοναδικά τεκμήρια από την ψηφιακή συλλογή του Αρχείου Καβάφη

Μια εικόνα από το υπνοδωμάτιο του Καβάφη και άλλα δύο μοναδικά τεκμήρια από την ψηφιακή συλλογή του Αρχείου Καβάφη Facebook Twitter
Το υπνοδωμάτιο του Κωνσταντίνου Καβάφη με το κρεβάτι του, καρέκλες, γραφείο και άλλα έπιπλα © 2016-2018 Αρχείο Καβάφη, Ίδρυμα Ωνάση
0

Ο Κωνσταντίνος Πέτρου Καβάφης γεννήθηκε στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου στις 29 Απριλίου 1863. Μετά από εβδομήντα χρόνια ο Κωνσταντίνος Καβάφης αφήνει την τελευταία του πνοή στο Ελληνικό Νοσοκομείο της Αλεξάνδρειας στις 29 Απριλίου 1933. Με αφορμή τη σημερινή επέτειο της ημερομηνίας γέννησης και θανάτου του σπουδαίου Αλεξανδρινού ξεχωρίζουμε στιγμές της ζωής του ανθρώπου και του ποιητή, όπως αυτές αποτυπώνονται μέσα στο αρχείο του.

1.

Το υπνοδωμάτιο, ο προσωπικός χώρος του Κωνσταντίνου Καβάφη

Η εικόνα του υπνοδωματίου του Καβάφη, η εικόνα της οικίας, αποκτά για εμάς άλλο νόημα και δημιουργεί μια επιπλέον σύνδεση με τον ποιητή εν μέσω της πρωτόγνωρης για όλους μας εμπειρίας προσωρινού εγκλεισμού και απομόνωσης.

Η φωτογραφία απεικονίζει το υπνοδωμάτιο του Κωνσταντίνου Καβάφη στο σπίτι του στην οδό Λέψιους 10, η οποία και προ ετών μετονομάστηκε σε οδό Καβάφη. Απεικονίζεται αφενός η δημιουργική ακαταστασία του χώρου του γραφείου του ποιητή, εκεί που θέλουμε να φανταζόμαστε πως άρχισε να διαμορφώνεται και να συγκεντρώνεται αυτό που σήμερα αναφέρουμε ως Αρχείο Καβάφη. Αφετέρου στη φωτογραφία διακρίνονται καθημερινά σκεύη και αντικείμενα, που μας υπενθυμίζουν την ανθρώπινη διάσταση του Κωνσταντίνου Καβάφη.

Το υπνοδωμάτιο του ποιητή απαθανάτισε ο φωτογράφος Απόστολος Βερβέρης (Σμύρνη 1900 – Αθήνα 1980).

Η φωτογραφία απεικονίζει το υπνοδωμάτιο του Κωνσταντίνου Καβάφη στο σπίτι του στην οδό Λέψιους 10, η οποία και προ ετών μετονομάστηκε σε οδό Καβάφη. Απεικονίζεται αφενός η δημιουργική ακαταστασία του χώρου του γραφείου του ποιητή, εκεί που θέλουμε να φανταζόμαστε πως άρχισε να διαμορφώνεται και να συγκεντρώνεται αυτό που σήμερα αναφέρουμε ως Αρχείο Καβάφη. Αφετέρου στη φωτογραφία διακρίνονται καθημερινά σκεύη και αντικείμενα, που μας υπενθυμίζουν την ανθρώπινη διάσταση του Κωνσταντίνου Καβάφη.

2.

"Not for publication but may remain here"

Μια εικόνα από το υπνοδωμάτιο του Καβάφη και άλλα δύο μοναδικά τεκμήρια από την ψηφιακή συλλογή του Αρχείου Καβάφη Facebook Twitter
Χειρόγραφη σημείωση "Not for publication but may remain here", συνημμένη στο χειρόγραφο του ποιήματος «Στο Σπίτι της Ψυχής» © 2016-2018 Αρχείο Καβάφη, Ίδρυμα Ωνάση

Ο Κ. Π. Καβάφης προσφέρει στον μελλοντικό αναγνώστη του αρχείου και της ποίησής του έναν οδηγό ανάγνωσης, μια κίνηση σπάνια για έναν ποιητή, μια κίνηση που φαίνεται να απευθύνεται στον καθένα από εμάς.

Δεν θα μπορούσαμε να μην ξεχωρίσουμε το συγκεκριμένο τεκμήριο ή καλύτερα το μήνυμα του συγκεκριμένου σημειώματος δια χειρός Καβάφη.

Η φράση "Not for publication but may remain here", άλλοτε γραμμένη στα αγγλικά και άλλοτε στα ελληνικά «Όχι για δημοσίευσι. Αλλά μπορεί να μένει εδώ», άλλοτε με μαύρο και άλλοτε με κόκκινο μελάνι, απαντάται συχνά στο αρχείο του ποιητή. Πάντοτε με μορφή συνημμένης σημείωσης πάνω σε καβαφικά ποιήματα, τα οποία σώζονται στο αρχείο και τα οποία παρέμεναν ανέκδοτα μέχρι τον θάνατο του ποιητή.

3.

«Με όλη την καλήν διάθεσι και με τις ευλογίες μου»

Μια εικόνα από το υπνοδωμάτιο του Καβάφη και άλλα δύο μοναδικά τεκμήρια από την ψηφιακή συλλογή του Αρχείου Καβάφη Facebook Twitter
Χειρόγραφο σημείωμα του Κ. Π. Καβάφη © 2016-2018 Αρχείο Καβάφη, Ίδρυμα Ωνάση

Στο σημείωμα διαβάζουμε «Με όλη την καλήν διάθεσι και με τις ευλογίες μου», ένα μήνυμα που μας γεμίζει αισιοδοξία, 87 χρόνια μετά, που όλοι βιώνουμε μια νέα πραγματικότητα που δοκιμάζει κάποιες στιγμές τις αντοχές μας.

Το 1932 ο ποιητής νοσηλεύεται στο νοσοκομείο του Ερυθρού Σταυρού, όπου υποβλήθηκε σε τραχειοστομία, με αποτέλεσμα να χάσει οριστικά τη φωνή του. Δεν σταμάτησε, όμως, να επικοινωνεί με όσους τον επισκέπτονταν, στους οποίους έγραφε με σύντομα γραπτά σημειώματα.

«Τα τελευταία σημειώματα» του ποιητή, γραμμένα σε κοινό χαρτί σημειωματάριου ή σε επιστολόχαρτα ξενοδοχείων και διαφημιστικά αλεξανδρινά έντυπα, καλύπτουν καθημερινά ζητήματα σχετικά με τη φροντίδα του Καβάφη, αλλά συχνά αναφέρονται και σε ζητήματα της ποίησής του, που τον απασχολούσε μέχρι το τέλος της ζωής του.

Τα τελευταία γραπτά του ποιητή αποκαλύπτουν μία τρυφερή όψη του Καβάφη, η οποία επιβεβαιώνει ότι ακόμα και σε δύσκολους καιρούς, σημασία έχει να παραμένουμε άνθρωποι.

Το αρχείο του ποιητή περιήλθε στη διαχείριση του Ιδρύματος Ωνάση στα τέλη του 2012. Το 2019 το Ίδρυμα Ωνάση δημοσίευσε την ψηφιακή συλλογή του Αρχείου Καβάφη, καθιστώντας το σύνολο του περιεχομένου του αρχείου ανοικτό και προσβάσιμο σε όλους. Με μια περιήγηση στην ψηφιακή συλλογή ερχόμαστε πιο κοντά στο έργο του και ανακαλύπτουμε στιγμές από τη ζωή του ποιητή.

Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την αποστολή και τις δράσεις του Αρχείου Καβάφη επισκεφθείτε την επίσημη ιστοσελίδα.

Ανακαλύψτε την Ψηφιακή Συλλογή του Αρχείου Καβάφη εδώ.

Μπορείτε να διαβάσετε το πλήρες βιογραφικό του ποιητή εδώ.

 

Αρχαιολογία & Ιστορία
0

ΑΦΙΕΡΩΜΑ

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Συζητώντας για τον Καβάφη με τον Ντάνιελ Μέντελσον

Βιβλίο / Ντάνιελ Μέντελσον: «Γιατί ένας στρέιτ να μην μπορεί να διαβάσει Καβάφη και να συγκινηθεί;»

Ένας από τους σημαντικότερους μελετητές του έργου του Καβάφη μίλησε στη LifO για τον τρόπο που προσεγγίζει το έργο του μεγάλου ποιητή. Στο βιβλίο του με τίτλο «Περιμένοντας τους βαρβάρους» υπογράφει ένα από τα σημαντικότερα σύγχρονα δοκίμια για τη ζωή και το έργο του ποιητή.
ΧΡΗΣΤΟΣ ΠΑΡΙΔΗΣ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Καισαριανή 1944: Όταν ο φακός ανήκει στον θύτη

Ιστορία μιας πόλης / Καισαριανή 1944: Η ιστορία μέσα από το φακό του θύτη

Οι νέες φωτογραφίες από την εκτέλεση των 200 στην Καισαριανή ανοίγουν ένα δύσκολο πεδίο: τι σημαίνει να βλέπουμε την Ιστορία μέσα από το βλέμμα εκείνου που ασκεί τη βία; Ο ιστορικός Βαλεντίν Σνάιντερ εξηγεί.
ΑΓΙΑΤΗ ΜΠΕΝΑΡΔΟΥ
Περιήγηση στον μεσοπολεμικό Πειραιά

Μεσοπόλεμος / «Αν ο Δάντης έβλεπε τις συνοικίες του Πειραιά, θα έγραφε μια νέα "Κόλαση"»

Οι ρεπόρτερ της πειραιώτικης εφημερίδας «Νέοι Καιροί» καταγράφουν τον Απρίλιο του 1930 όσα βλέπουν γυρνώντας στην περιοχή, αυτό «το κέντρο της λαθρεμπορίας, ατιμίας, βρώμας».
ΤΑΣΟΣ ΘΕΟΦΙΛΟΥ
«Πανηγυράκι γίνεται ψηλά στον Αϊ Γιώργη»

Ιστορία μιας πόλης / Αράχωβα: «Πανηγυράκι γίνεται ψηλά στον Αϊ Γιώργη»

Στην Αράχωβα, ο εορτασμός του Αγίου Γεωργίου δεν είναι απλώς ένα πανηγύρι. Είναι μια τελετουργία όπου η πίστη, η ιστορία και η συλλογική μνήμη γίνονται ένα. Ο λαογράφος Πάρης Ποτηρόπουλος εξερευνά το «Πανηγυράκι» και θέτει το ερώτημα: πρόκειται για μια βιωμένη παράδοση ή για μια σύγχρονη αναπαράσταση προσαρμοσμένη στο σήμερα;
ΑΓΙΑΤΗ ΜΠΕΝΑΡΔΟΥ
«Ζούμε εποχές αντίστοιχες με του Μουσολίνι και του Χίτλερ»

Lifo Videos / Αντώνης Λιάκος: «Ζούμε εποχές αντίστοιχες με του Μουσολίνι και του Χίτλερ»

Από τους πιο επιδραστικούς ιστορικούς στον δημόσιο χώρο, ο Αντώνης Λιάκος επιστρέφει στα νεανικά του χρόνια της έντονης πολιτικοποίησης, στέκεται στα όσα «τρομακτικά» συμβαίνουν στη διεθνή σκηνή και επισημαίνει τα προβλήματα της Ελλάδας που θα απασχολήσουν τον ιστορικό του μέλλοντος.
ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ
Η εξάπλωση του «Μαύρου Θανάτου»: Μια μεσαιωνική ιστορία τρόμου

Αρχαιολογία & Ιστορία / Η εξάπλωση του «μαύρου θανάτου»: Μια μεσαιωνική ιστορία τρόμου

Η μαύρη πανώλη στοίχισε τη ζωή σε περίπου 100 εκατομμύρια ανθρώπους στα μέσα του 14ου αιώνα και ήταν, σύμφωνα με ένα νέο βιβλίο, «η πιο θανατηφόρα φυσική καταστροφή στην ιστορία της ανθρωπότητας».
THE LIFO TEAM
Μανόλης Κορρές: «Θα είχε ενδιαφέρον να δούμε το Ηρώδειο όπως ήταν»

Αθήνα / Μανόλης Κορρές: «Λίγοι γνωρίζουν πως το Ηρώδειο διέθετε στέγη»

Αφότου αναστηλώθηκε τη δεκαετία του ’50, το Ωδείο του Ηρώδου του Αττικού καθιερώθηκε ως η κεντρική σκηνή του Φεστιβάλ Αθηνών. Με αφορμή το επικείμενο κλείσιμό του λόγω εργασιών, ο επικεφαλής συντήρησης μνημείων της Ακρόπολης αποκαλύπτει κάποια «μυστικά» του και αναφέρεται σε εγκεκριμένες μελλοντικές παρεμβάσεις.
ΘΟΔΩΡΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ
Μήπως τελικά διαβάζαμε λάθος το «σβήσιμο» της Χατσεψούτ;

Πολιτισμός / Μήπως τελικά διαβάζαμε λάθος την εξαφάνιση της Χατσεψούτ από την ιστορία;

Μελέτη που επανέρχεται στο προσκήνιο αμφισβητεί την παλιά εκδοχή ότι τα αγάλματα της Χατσεψούτ καταστράφηκαν από εκδίκηση και συνδέει μεγάλο μέρος της φθοράς τους με τελετουργικό σπάσιμο και μεταγενέστερη επαναχρησιμοποίηση.
THE LIFO TEAM
Από τον χρησμό στην εξουσία: Η άγνωστη ιστορία της Δωδώνης

Ιστορία μιας πόλης / Από τον χρησμό στην εξουσία: Η άγνωστη ιστορία της Δωδώνης

Πώς ένας υπαίθριος ιερός χώρος μετατράπηκε σε ένα από τα σημαντικότερα μνημειακά συγκροτήματα της αρχαιότητας; Και τι μας αποκαλύπτει η εξέλιξη της Δωδώνης για τη σχέση ανάμεσα στην εξουσία, τη λατρεία και την κοινωνική ζωή; Η δρ. Βαρβάρα Ν. Παπαδοπούλου μας ξεναγεί στον χώρο.
ΑΓΙΑΤΗ ΜΠΕΝΑΡΔΟΥ
Ρουκετοκίνητα, ρομπότ και βιντεοκλήσεις στον ελληνικό Μεσοπόλεμο

Μεσοπόλεμος / «Τα “ρομπότς” θα κάμνουν τα φαγητά»

Οι εφημερίδες της εποχής έκαναν προβλέψεις για τις τεχνολογικές εξελίξεις, σύμφωνα με τις οποίες «θα είμεθα οι απόλυτοι κύριοι των μηχανών, όχι οι δούλοι των» μέχρι τα μέσα του 20ού αιώνα, και δεν έπεσαν έξω.
ΤΑΣΟΣ ΘΕΟΦΙΛΟΥ
Αμφίπολη: Η θεά, οι όρκοι και ένας μύθος που ταξίδεψε στον χρόνο

Ιστορία μιας πόλης / Αμφίπολη: Η θεά, οι όρκοι και ένας μύθος που ταξίδεψε στον χρόνο

Πόσο βαθιά μπορεί να ριζώσει ένας μύθος σε μια πόλη; Μπορεί μια θεότητα να ταξιδέψει μαζί με τους αποίκους και να γίνει μέρος της πολιτικής και συλλογικής τους ταυτότητας; Ο καθηγητής Κλασικής Αρχαιολογίας Δημήτρης Δαμάσκος εξηγεί.
ΑΓΙΑΤΗ ΜΠΕΝΑΡΔΟΥ
Τι ρωτούσαν τους θεούς οι αρχαίοι Έλληνες;

Ιστορία μιας πόλης / Αρχαία Δωδώνη: Τι ρωτούσαν τους θεούς οι αρχαίοι Έλληνες;

Μπορεί ένα δέντρο να δίνει χρησμούς; Ποιοι άνθρωποι ταξίδευαν μέχρι την Ήπειρο για μια απάντηση από τον θεό; Και τι μας λένε σήμερα τα μικρά μολύβδινα ελάσματα για τους φόβους και τις ελπίδες τους; Η δρ. Βαρβάρα Ν. Παπαδοπούλου απαντά.
ΑΓΙΑΤΗ ΜΠΕΝΑΡΔΟΥ
Αμφίπολη: Tο τοπίο, η πόλη, και τα στρώματα της ιστορίας της

Ιστορία μιας πόλης / Αμφίπολη: Tο τοπίο, η πόλη, και τα στρώματα της ιστορίας της

Η Αμφίπολη δεν είναι μόνο ένας εμβληματικός αρχαιολογικός τόπος ούτε ένα όνομα που πυροδοτεί ιστορικούς συνειρμούς. Είναι ένα σύνθετο πεδίο όπου το ποτάμι, το βουνό, τα τείχη και οι διαδοχικές κατοικήσεις αφηγούνται μια ιστορία αιώνων. Ο αρχαιολόγος Δημήτρης Δαμάσκος μιλά για τη γεωγραφία, τη στρατηγική σημασία και τα ανοιχτά ερωτήματα που εξακολουθεί να θέτει η αρχαία Αμφίπολη.
ΑΓΙΑΤΗ ΜΠΕΝΑΡΔΟΥ