Όταν ο Βεζούβιος εξερράγη το 79 μ.Χ., κάλυψε την αρχαία ρωμαϊκή πόλη της Πομπηίας με τέφρα και ηφαιστειακά συντρίμμια. Με βάση τα ιστορικά αρχεία, οι ερευνητές έχουν καταλήξει στην υπόθεση ότι το ηφαίστειο εξερράγη στα τέλη Αυγούστου, αλλά μια νέα έρευνα περιπλέκει τα πράγματα.
Τουλάχιστον τέσσερα άτομα που έχασαν τη ζωή τους στη φυσική καταστροφή φορούσαν ρούχα από χοντρό μαλλί, ένα ύφασμα που συχνά συνδέεται με τη χειμερινή ενδυμασία. Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο της Βαλένθια παρουσίασαν τα ευρήματά τους στα τέλη Νοεμβρίου σε ένα αρχαιολογικό συνέδριο στην Ιταλία, σύμφωνα με πρόσφατη δήλωση.
Η μελέτη που δημιουργεί νέες απορίες για την Πομπηία
Για τη μελέτη, η οποία δεν έχει δημοσιευτεί σε επιστημονικό περιοδικό, οι επιστήμονες επανεξέτασαν μερικά από τα γύψινα εκμαγεία των θυμάτων της Πομπηίας. Ανέλυσαν 14 από τα εκμαγεία, δίνοντας ιδιαίτερη προσοχή στην ύφανση των αποτυπωμάτων υφάσματος που βρήκαν στο γύψο.
Η ανάλυσή τους υποδηλώνει ότι πολλά από τα θύματα της Πομπηίας — μερικά από τα οποία πέθαναν μέσα σε κτίρια, άλλα έξω — φορούσαν ένα σύνολο δύο τεμαχίων που περιλάμβανε ένα μάλλινο χιτώνα και ένα μανδύα όταν πέθαναν. Οι ερευνητές δεν είναι ακόμα σίγουροι για το λόγο που φορούσαν τέτοια ρούχα.
Τα ρούχα τους μπορεί να υποδηλώνουν ότι ο Βεζούβιος εξερράγη σε έναν διαφορετικό, πιο κρύο μήνα. Είναι επίσης πιθανό το ηφαίστειο να εξερράγη τον Αύγουστο, όπως υποτίθεται εδώ και καιρό, αλλά η περιοχή να βίωνε μια ασυνήθιστα κρύα περίοδο. Εναλλακτικά, ίσως τα θύματα φορούσαν μαλλί ειδικά για να προστατευθούν από την υψηλή θερμοκρασία, τα αέρια και την τέφρα που έπεσε από την έκρηξη, η οποία διήρκεσε περίπου 18 ώρες.
Με βάση μία άλλη θεωρία φορούσαν μάλλινα απλά επειδή «αυτό φορούσαν οι άνθρωποι εκείνη την εποχή», λέει ο Πεντάρ Φος, αρχαιολόγος στο Πανεπιστήμιο DePauw που δεν συμμετείχε στην έρευνα, στον Τομ Μετκάλφε του Live Science. «Περίπου το 90% όλων των ρούχων οπουδήποτε ήταν από μαλλί».
Άλλα υλικά, όπως το λινό, το βαμβάκι και το μετάξι, ήταν διαθέσιμα εκείνη την εποχή, αλλά τείναν να είναι πιο ευαίσθητα ή προορίζονταν μόνο για την πλούσια ελίτ. Το μαλλί, από την άλλη πλευρά, ήταν ανθεκτικό, ζεστό και αρκετά φθηνό.
Αντικείμενο συζήτησης παραμένει η ημερομηνία έκρηξης του Βεζούβιου
Η ημερομηνία της έκρηξης στα τέλη Αυγούστου προέρχεται σε μεγάλο βαθμό από επιστολές που έγραψε ο Πλίνιος ο Νεότερος. Ο Ρωμαίος συγγραφέας και διοικητής ήταν μάρτυρας της καταστροφής ως έφηβος, αλλά δεν έγραψε για αυτήν για περίπου 30 χρόνια. Σε επιστολές προς τον Τάκιτο, Ρωμαίο ιστορικό και πολιτικό, ο Πλίνιος ο Νεότερος έγραψε ότι η έκρηξη έλαβε χώρα στις 24 Αυγούστου.
Ωστόσο, η ημερομηνία εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο συζήτησης. Ορισμένοι μελετητές επισημαίνουν φαινομενικά αντιφατικά στοιχεία που ανακαλύφθηκαν στον χώρο, όπως φρούτα που θα ήταν διαθέσιμα μόνο το φθινόπωρο, κρασί που ζυμώνεται σε πήλινα αγγεία και μια εύθραυστη επιγραφή που χρονολογείται στα μέσα Οκτωβρίου.
Δεν είναι η πρώτη φορά που ερευνητές ανακαλύπτουν στοιχεία που υποδηλώνουν ότι τα θύματα φορούσαν μάλλινα ρούχα κατά τις τελευταίες ώρες της ζωής τους. Το 2020, αρχαιολόγοι βρήκαν τα λείψανα δύο ανδρών που φαίνεται να επέζησαν της αρχικής έκρηξης, αλλά πέθαναν κατά τη διάρκεια μιας δεύτερης έκρηξης την επόμενη μέρα. Γύψινα εκμαγεία αποκάλυψαν ότι ο ένας από τους άνδρες φορούσε πιθανώς ένα μάλλινο μανδύα, ενώ ο άλλος φορούσε πιθανώς ένα κοντό, πλισέ χιτώνα.
Οι ερευνητές έχουν πλέον δημιουργήσει περισσότερα από 100 γύψινα εκμαγεία θυμάτων της Πομπηίας, χρησιμοποιώντας μια τεχνική που αναπτύχθηκε από τον Ιταλό αρχαιολόγο Τζουζέπε Φιορέλι στα μέσα του 19ου αιώνα.
Με πληροφορίες από Smithsonian magazine
