Ο πρώην πρόεδρος της Βραζιλίας, Ζαΐχ Μπολσονάρου, διατάχθηκε να ξεκινήσει άμεσα την έκτιση της ποινής των 27 ετών για τον σχεδιασμό πραξικοπήματος, σε χώρο κράτησης 12 τ.μ. εντός των εγκαταστάσεων της ομοσπονδιακής αστυνομίας στη Μπραζίλια.
Η εντολή δόθηκε την Τρίτη από τον δικαστή του Ανώτατου Δικαστηρίου Αλεξάντρε ντε Μοράες, μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας των προσφυγών.
Ο 70χρονος ακροδεξιός ηγέτης, ο οποίος διετέλεσε πρόεδρος την περίοδο 2019–2022, είχε καταδικαστεί τον Σεπτέμβριο για σύσταση και ηγεσία εγκληματικής οργάνωσης με στόχο την παρεμπόδιση της ομαλής μεταβίβασης της εξουσίας στον εκλεγμένο πρόεδρο Λουίζ Ινάσιο Λούλα ντα Σίλβα.
Ζαΐχ Μπολσονάρου: Το πραξικόπημα που δεν υλοποιήθηκε
Σύμφωνα με το κατηγορητήριο, το σχέδιο περιελάμβανε ακόμη και την δολοφονία του Λούλα και του αντιπροέδρου του, Ζεράλντο Αλκμίν. Η συνωμοσία κατέρρευσε όταν η στρατιωτική ηγεσία αρνήθηκε να συμμετάσχει, ενώ το δικαστήριο έκρινε ότι ο Μπολσονάρου και οι συνεργοί του επιχείρησαν να «αποδομήσουν» τη δημοκρατία και να επαναφέρουν στρατιωτικό καθεστώς.
Ο πρώην πρόεδρος τελούσε σε κατ’ οίκον περιορισμό από τον Αύγουστο. Συνελήφθη προληπτικά το Σάββατο, όταν φέρεται να προσπάθησε να αφαιρέσει το ηλεκτρονικό του βραχιολάκι χρησιμοποιώντας κολλητήρι.
Οι ποινές των συνεργών του
Την Τρίτη δόθηκε εντολή άμεσης φυλάκισης και για τους έξι συγκατηγορούμενους του Μπολσονάρου:
- Στρατηγός Παουλού Σέρζιου Νογκέιρα ντε Ολιβέιρα (πρώην υπουργός Άμυνας): 19 έτη· κρατείται στο Στρατιωτικό Διοικητήριο Πλανάλτο.
- Στρατηγός Αουγκούστου Ελένου (πρώην υπουργός Θεσμικής Ασφάλειας): 21 έτη· επίσης στο Πλανάλτο.
- Ναύαρχος Αλμίρ Γκαρνιέ Σάντους (πρώην αρχηγός Ναυτικού): 24 έτη· συνελήφθη από στελέχη του Ναυτικού και κρατείται σε ναυτική βάση.
- Στρατηγός Βάλτερ Μπράγκα Νέτο (πρώην υπουργός Άμυνας): 26 έτη· υπό κράτηση ήδη από τον Δεκέμβριο.
- Άντερσον Τόρες (πρώην υπουργός Δικαιοσύνης): 24 έτη· αναμένεται να μεταφερθεί στο σωφρονιστικό ίδρυμα Papudinha για αξιωματούχους.
- Αλεξάντρ Ραμαζέμ (πρώην επικεφαλής της υπηρεσίας πληροφοριών Abin): 16 έτη· διαφεύγει στις ΗΠΑ, παρά την ακύρωση του διαβατηρίου του.
Αντιδράσεις στη Βραζιλία
Η φυλάκιση του Μπολσονάρου προκάλεσε ικανοποίηση στους προοδευτικούς κύκλους. Στο Ρίο ντε Τζανέιρο, ο ιδιοκτήτης δισκοπωλείου Μουσταφά Μπαμπά-Αΐσα ανάρτησε πανό που έγραφε «Bolsonaro’s in jail!».
«Πρόκειται για έναν αξιοκαταφρόνητο άνθρωπο που έζησε εις βάρος του Δημοσίου. Δεν κατανοώ πώς εξελέγη ποτέ», είπε στον Guardian, έχοντας καλύψει τη βιτρίνα του με αυτοσχέδιες αφίσες.
Αντίθετα, υποστηρικτές του πρώην προέδρου κάνουν λόγο για «πολιτική απαγωγή» και «κυνήγι μαγισσών». Ο ακτιβιστής Ρόνι ντε Σόουζα ισχυρίστηκε ότι ο Μπολσονάρου συνελήφθη επειδή «σκόπευε να ζητήσει άσυλο σε ξένη πρεσβεία». Ο πολιτικός Λενίλντο Μέντες ντους Σάντους Σεαρτάουν, γνωστός ως «Delegado Caveira», δήλωσε ότι «πολέμησε το σύστημα και τώρα το σύστημα τον φυλακίζει άδικα».
Παρά τις δηλώσεις αυτές, δεν έχουν καταγραφεί μαζικές κινητοποιήσεις. Μικρές ομάδες οπαδών προσεύχονται και διαμαρτύρονται έξω από τις εγκαταστάσεις της ομοσπονδιακής αστυνομίας.
Η συρρίκνωση της επιρροής του Μπολσονάρου
Σύμφωνα με πολιτικούς αναλυτές, ο άλλοτε ισχυρός ηγέτης έχει χάσει μεγάλο μέρος της δυναμικής του. Η πολιτική επιστήμονας Καμίλα Ρόσα σημειώνει ότι οι τελευταίες δημοσκοπήσεις καταγράφουν σταθερή υποχώρηση της απήχησής του, τόσο στον δημόσιο χώρο όσο και στα κοινωνικά δίκτυα. Μόλις το 13% των ψηφοφόρων δηλώνει ότι τον στηρίζει «ανεξαρτήτως των συνθηκών».
Τον περασμένο μήνα, συγκέντρωση που διοργάνωσε η οικογένεια του Μπολσονάρου στη Μπραζίλια προσέλκυσε περίπου 2.000 άτομα, αριθμός σημαντικά μικρότερος από εκείνον των παλαιότερων μαζικών εμφανίσεών του.
«Η καθοδική πορεία είναι πλέον δεδομένη», λέει η Ρόσα. Εκτιμά ότι η σύλληψη του πρώην προέδρου θα διευκολύνει άλλους δεξιούς πολιτικούς να διεκδικήσουν το ακροατήριό του, ενώ ταυτόχρονα μπορεί να οδηγήσει σε αποκλιμάκωση του αντιδημοκρατικού εξτρεμισμού.
Ο φυγάς Ραμαζέμ και το μήνυμα προς τους οπαδούς
Ο μόνος που δεν συνελήφθη την Τρίτη ήταν ο Αλεξάντρ Ραμαζέμ. Σε βίντεο που ανάρτησε, δήλωσε ότι «βρίσκεται ασφαλής στις ΗΠΑ» και κάλεσε τους Bolsonaristas να βγουν στους δρόμους «για να υπερασπιστούν τον μεγαλύτερο ηγέτη μας».
Ωστόσο, έως το απόγευμα δεν είχε σημειωθεί κάποια μαζική κινητοποίηση. Ο γιος του πρώην προέδρου, Κάρλους Μπολσονάρου, ο οποίος τον επισκέφθηκε νωρίτερα μέσα στην ημέρα, είπε στους δημοσιογράφους: «Είναι ψυχολογικά διαλυμένος».
Με πληροφορίες από Guardian
