Το ήξερε. Το ένιωθε. Κι όμως δεν μπορούσε να κάνει αλλιώς. Έπρεπε να βρίσκεται στη Ρωσία. Αν επρόκειτο να εμπνεύσει τους πολίτες της Ρωσίας να ορθώσουν ανάστημα απέναντι στην αυταρχική διακυβέρνηση του προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν, ο Αλεξέι Ναβάλνι έπρεπε να επιστρέψει στη Ρωσία.
Τον Αύγουστο του 2020, ο Ναβάλνι αρρώστησε κατά τη διάρκεια μιας πτήσης από το Τομσκ της Σιβηρίας προς τη Μόσχα. Ο πιλότος έκανε αναγκαστική προσγείωση, σώζοντας τη ζωή του και ο Ναβάλνι μεταφέρθηκε αεροπορικώς στο Βερολίνο, όπου νοσηλεύτηκε. Αποδείχτηκε ότι είχε δηλητηριαστεί με Νόβιτσοκ, ένα δηλητήριο που αναπτύχθηκε στη Σοβιετική Ένωση.
Ο Πούτιν απέρριψε μια κοινή έρευνα των μέσων ενημέρωσης που ανέφερε ότι είχε μια ομάδα δολοφόνων της ρωσικής υπηρεσίας ασφαλείας FSB. «Αν κάποιος ήθελε να τον δηλητηριάσει, θα τον είχε αποτελειώσει», είπε.
«Δεν νομίζω ότι θα είμαι ασφαλής στη Ρωσία αλλά πρέπει να επιστρέψω», είχε πει σε παλαιότερη συνέντευξή του στο CNN και την Κριστιάν Αμανπούρ, συμπληρώνοντας ότι «δεν θέλω ο Πούτιν να κυβερνά τη Ρωσία».
“I have to go back.” Speaking just before he returned to Russia, Navalny told me: “I don’t think that I can have such a privilege of being safe in Russia, but I have to go back, because I don’t want this group of killers [to] exist in Russia. I don’t want Putin ruling Russia.” pic.twitter.com/ScgHCb7jYu
— Christiane Amanpour (@amanpour) February 16, 2024
Μετά τη νοσηλεία του στη Γερμανία, επέστρεψε αμέσως στη Ρωσία, αλλά συνελήφθη κατευθείαν από τις αρχές. Αυτό οδήγησε σε εκτεταμένες διαδηλώσεις και σε βίαια επεισόδια μεταξύ της ρωσικής αστυνομίας και οπαδών του Ναβάλνι. Η ρωσική αστυνομία προχώρησε σε περισσότερες από 4.400 συλλήψεις και απέκλεισε το κέντρο πολλών πόλεων, μεταξύ αυτών και της πρωτεύουσας Μόσχας. Η σύζυγος του Αλεξέι Ναβάλνι, Γιούλια, συνελήφθη επίσης από την αστυνομία, προτού αφεθεί ελεύθερη λίγες ώρες αργότερα.
Στις 2 Φεβρουαρίου αντικαταστάθηκε η προηγούμενη με αναστολή καταδίκης του από δικαστήριο της Μόσχας με ποινή φυλάκισης, που σημαίνει ότι θα εξέτιε ποινή 3,5 ετών σε σωφρονιστικό στρατόπεδο εργασίας. Ο Ναβάλνι κατήγγειλε το βασανισμό του στη διάρκεια του εγκλεισμού του στο στρατόπεδο με τη στέρηση του ύπνου. Επίσης, οι ρωσικές αρχές του αρνήθηκαν ιατρική βοήθεια. Στις 31 Μαρτίου ο Ναβάλνι ανακοίνωσε ότι κατέρχεται σε απεργία πείνας. Η Διεθνής Αμνηστία κατηγόρησε τον Πούτιν ότι σκοτώνει αργά τον Ναβάλνι με βασανιστήρια και απάνθρωπη μεταχείριση στη φυλακή. Στις 19 Απριλίου ο Ναβάλνι μεταφέρθηκε σε νοσοκομείο για κρατουμένους.
Ο σφοδρότερος επικριτής του προέδρου της Ρωσίας και σύμβολο του πυρήνα της αντίστασης ενάντια στη φίμωση της αντιπολίτευσης, Αλεξέι Ναβάλνι, άφησε την τελευταία του πνοή το πρωί της Παρασκευής 16 Φεβρουαρίου σε ένα κρύο κελί, σε μία φυλακή στα βόρεια της Ρωσίας, στην περιοχή του αρκτικού κύκλου.
