Γυναίκες και σεξ στην αρχαιότητα

Γυναίκες και σεξ στην αρχαιότητα Facebook Twitter
Φωτ.: Getty
0

Το βιβλίο της Βρετανής Ντέιζι Νταν «The missing thread: A women’s history of the ancient world» εξετάζει τον τρόπο που οι γυναίκες αντιλαμβάνονταν το σεξ στον κατά βάση μισογυνιστικό αρχαίο κόσμο.

Σύμφωνα με τον Σημωνίδη τον Αμοργίνο, έναν ποιητή που έζησε στην Ελλάδα τον 7ο αιώνα π.Χ., υπάρχουν δέκα κύρια είδη γυναικών. Σε αυτήν τη λίστα που αντικατοπτρίζει τον μισογυνισμό της εποχής ξεχωρίζουν οι λεγόμενες γυναίκες-γαϊδούρια, όπως αποκαλούνταν οι σεξουαλικά άτακτες γυναίκες.

Οι ιστορικές μαρτυρίες αποκαλύπτουν πόσο περιορισμένη ήταν η ζωή των γυναικών στην αρχαιότητα. Στην Ελλάδα, συνήθως φορούσαν πέπλο δημοσίως, ενώ στη Ρώμη ήταν διαρκώς υπό την επίβλεψη του πατέρα ή του συζύγου τους. Αλλά τι σκέφτονταν πραγματικά οι γυναίκες για το σεξ; Η έννοια της λάγνας γυναίκας ήταν απλώς μια ανδρική φαντασίωση;

Στη συντριπτική τους πλειονότητα οι σωζόμενες πηγές γράφτηκαν από άνδρες και υπερβάλλουν όσον αφορά τις σεξουαλικές συνήθειες των γυναικών, καθώς αυτές περιγράφονται είτε ως αγνές είτε ως τρελαμένες με το σεξ.

Ωστόσο, στο βιβλίο της με τίτλο «The missing thread: A women’s history of the ancient world», η Ντέιζι Νταν εξετάζει τη ζωή και τη θέση των γυναικών στην αρχαιότητα, ενώ εμβαθύνει στη γυναικεία σεξουαλικότητα μέσα από επιστολές, ποιήματα και αρχαιολογικά ευρήματα, αποκαλύπτοντας τι πραγματικά σκέφτονταν τότε οι γυναίκες για το σεξ.

Μέσα από το ποιητικό έργο της Σαπφώς, της λυρικής ποιήτριας που έγραψε λυρική ποίηση στη Λέσβο τον 7ο αιώνα π.Χ., αποτυπώνονται η ερωτική επιθυμία και η γυναικεία σεξουαλικότητα. Οι μελετητές έχουν εντοπίσει σε έναν από τους παπύρους μια αναφορά σε «δονητές», γνωστούς τότε ως ολίσβους. Αυτοί χρησιμοποιούνταν σε τελετουργίες γονιμότητας στην αρχαία Ελλάδα, καθώς και για ευχαρίστηση. Αργότερα, στη Ρώμη, τα φαλλικά αντικείμενα είχαν την ιδιότητα του φυλαχτού, καθώς πίστευαν πως φέρνουν τύχη.

Οι γυναίκες φαίνεται πως δεν ένιωθαν φόβο στη θέα του ερωτικού αυτού αντικειμένου, μάλιστα μερικές επέλεγαν ακόμα και να θαφτούν μαζί του. Οι Ετρούσκοι, που κυριαρχούσαν στην αρχαία Ρώμη, έφτιαχναν πολυάριθμα έργα τέχνης και επιτύμβια αγάλματα που απεικόνιζαν διάφορες σκηνές ρομαντικού χαρακτήρα. Ένα θυμιατήριο που δείχνει άνδρες και γυναίκες να αγγίζουν τα γεννητικά τους όργανα βρέθηκε στον τάφο μιας γυναίκας και χρονολογείται τον 8ο αιώνα π.Χ..

Τα αρχαία πορνεία στην αρχαιότητα

Σημαντικές πληροφορίες για το σεξ στην αρχαιότητα δίνει η ύπαρξη αρχαίων πορνείων, όπως αυτό της Πομπηίας, όπου το σεξ προβαλλόταν συνέχεια. Οι τοίχοι των δωματίων στα οποία οι γυναίκες δούλευαν ήταν καλυμμένοι με γκράφιτι που γράφτηκαν από άνδρες πελάτες και σχολιάζουν την απόδοση γυναικών, κατονομάζοντάς τες. Αφθονούν οι ιστορικές μαρτυρίες και οι λόγοι που περιγράφουν όσα υφίσταντο αυτές οι γυναίκες.

Οι άνδρες συγγραφείς, παρά τις προκαταλήψεις τους, προσφέρουν μερικές από τις πιο ενδιαφέρουσες πληροφορίες για τις γυναίκες και το σεξ μέσα από την αρχαία ελληνική γραμματεία. Το 411 π.Χ., ο Αριστοφάνης ανέβασε τη «Λυσιστράτη», κωμωδία στην οποία οι γυναίκες της Αθήνας κάνουν αποχή από το σεξ σε μια προσπάθεια να πείσουν τους συζύγους τους να συνθηκολογήσουν με τους Σπαρτιάτες ώστε να λήξει ο Πελοποννησιακός Πόλεμος που κράτησε τρεις δεκαετίες.

Παράλληλα, αποτυπώνονται οι πραγματικοί φόβοι των γυναικών για το σεξ. Στο χαμένο έργο του Σοφοκλή, τον «Τηρέα», ένας γυναικείος χαρακτήρας περιγράφει πώς είναι να περνάς από την κατάσταση της παρθένας σε αυτήν της συζύγου. «Και αυτό, μέσα σε μια νύχτα», λέει η Πρόκνη, μια μυθική βασίλισσα, «πρέπει να το επαινούμε και να το θεωρούμε πολύ όμορφο». Ήταν αρκετά συνηθισμένο στις ανώτερες τάξεις να γίνονται γάμοι με προκαθορισμένους κανόνες. Η πρώτη σεξουαλική εμπειρία μιας γυναίκας μπορούσε να είναι τόσο αποπροσανατολιστική όσο την περιέγραφε η Πρόκνη.

Οι γυναίκες, μερικές φορές, κατέγραφαν τις σκέψεις τους σε πάπυρο. Μια επιστολή που αποδίδεται στη Θεανώ, μια Ελληνίδα φιλόσοφο στον κύκλο του Πυθαγόρα, περιέχει μερικές διαχρονικές συμβουλές. Μια γυναίκα, γράφει, πρέπει να διώχνει την ντροπή της μαζί με τα ρούχα της όταν πέφτει στο κρεβάτι του συζύγου της. Μπορεί να έχει ξανά και τα δύο μόλις σηκωθεί.

Η επιστολή έχει εξεταστεί διεξοδικά και ενδέχεται να μην είναι αυθεντική. Παρόλα αυτά, απηχεί όσα λένε πολλές γυναίκες μεταξύ τους σήμερα, και τις συμβουλές της φαίνεται πως ακολουθούσαν και οι γυναίκες κατά την αρχαιότητα.

Οι γυναίκες δεν χρειαζόταν να περιγράψουν το σεξ με τον αγαπημένο τους με ωμές λεπτομέρειες για να αποκαλύψουν τι πραγματικά σκέφτονταν γι’ αυτό. Οι άνδρες μπορεί να κυριαρχούσαν στον γραπτό και προφορικό λόγο, αλλά οι γυναίκες, όπως γνώριζε καλά η Αφροδίτη, η θεά του έρωτα, μπορούσαν να είναι εξίσου παθιασμένες πίσω από κλειστές πόρτες.

Με πληροφορίες από BBC

 
Πολιτισμός
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Ηριδανός: Ο αόρατος ποταμός της Αθήνας

Ιστορία μιας πόλης / Ηριδανός: Ο αόρατος ποταμός της Αθήνας

Ένα ποτάμι που άλλοτε διέσχιζε την καρδιά της αρχαίας πόλης, σήμερα όμως περνάμε από πάνω του, αγνοώντας οι περισσότεροι την ύπαρξή του. Ο Ηριδανός, ένα από τα πιο αινιγματικά κομμάτια του φυσικού τοπίου της Αθήνας, αποκαλύπτει την ιστορία του μέσα από αρχαιολογικά ευρήματα, μύθους και τις υπόγειες διαδρομές του.
ΑΓΙΑΤΗ ΜΠΕΝΑΡΔΟΥ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Το Βατικανό πάει στη Βενετία με FKA twigs, Μπράιαν Ίνο και μια ηχητική προσευχή

Πολιτισμός / Το Βατικανό πάει στη Βενετία με FKA twigs, Μπράιαν Ίνο και μια ηχητική προσευχή

Το Βατικανό ανακοίνωσε το περίπτερό του για τη Μπιενάλε της Βενετίας 2026, με την FKA twigs, τον Μπράιαν Ίνο, την Πάτι Σμιθ, τον Τζιμ Τζάρμους και άλλους καλλιτέχνες να συμμετέχουν σε ένα ηχητικό εγχείρημα εμπνευσμένο από τη ζωή και την κληρονομιά της Χίλντεγκαρντ του Μπίνγκεν
THE LIFO TEAM
Η δύναμη της αγάπης: όταν πέφτει η νύχτα, το queer Βουκουρέστι φτιάχνει τους δικούς του χώρους

Πολιτισμός / Όταν πέφτει η νύχτα, το queer Βουκουρέστι φτιάχνει τους δικούς του χώρους

Το Waves Penetrate Me Fiercely, το νέο μικρού μήκους φιλμ του τρανς δημιουργού Geo Aghinea, χαρτογραφεί μια queer νυχτερινή ζωή που απλώνεται σε εγκαταλειμμένα κτίρια, διαμερίσματα και αυτοσχέδιους χώρους στο Βουκουρέστι.
THE LIFO TEAM
ΤΙΤΑΝΙΚΟΣ

Πολιτισμός / Τιτανικός: Η ιστορία του πιο διάσημου ναυαγίου που έγινε σαν σήμερα το 1912

Το παρθενικό ταξίδι του Τιτανικού ξεκίνησε σαν μια θριαμβευτική στιγμή της ναυπηγικής ιστορίας και κανείς δεν μπορούσε να φανταστεί ότι θα κατέληγε σε μία από τις μεγαλύτερες ναυτικές τραγωδίες όλων των εποχών
THE LIFO TEAM
Ο Μάικλ Ρόζεν κέρδισε το διεθνές βραβείο Χανς Κρίστιαν Άντερσεν

Πολιτισμός / Ο συγγραφέας Μάικλ Ρόζεν κέρδισε το διεθνές βραβείο παιδικού βιβλίου, Χανς Κρίστιαν Άντερσεν

Ο Μάικλ Ρόζεν είναι ο νικητής του Hans Christian Andersen Award 2026 στην κατηγορία συγγραφής, της υψηλότερης διεθνούς διάκρισης για δημιουργούς παιδικών βιβλίων που απονέμει η IBBY. Η ανακοίνωση έγινε στη Διεθνή Έκθεση Παιδικού Βιβλίου της Μπολόνια.
THE LIFO TEAM
Το σπίτι που χάθηκε στις φωτιές γίνεται η νέα παράσταση του Μπίλι Κρίσταλ

Πολιτισμός / Το σπίτι που χάθηκε στις φωτιές γίνεται η νέα παράσταση του Μπίλι Κρίσταλ

Ο Μπίλι Κρίσταλ επιστρέφει το φθινόπωρο στο Broadway με το 860, μια νέα σόλο παράσταση εμπνευσμένη από το σπίτι όπου έζησε με την οικογένειά του για 46 χρόνια και που χάθηκε στις φωτιές του Παλισέιντς το 2025
THE LIFO TEAM
«Όποτε θελήσεις να κάνουμε έρωτα, απλώς πες το»: Η ιστορία αγάπης του Πίτερ Χούτζαρ και του Πολ Θεκ

Πολιτισμός / «Όποτε θελήσεις να κάνουμε έρωτα, απλώς πες το»: Η ιστορία αγάπης του Πίτερ Χούτζαρ και του Πολ Θεκ

Η νέα διπλή βιογραφία του Andrew Durbin φέρνει ξανά στο προσκήνιο τον φωτογράφο Πίτερ Χούτζαρ και τον καλλιτέχνη Πολ Θεκ, δύο μορφές της νεοϋρκέζικης πρωτοπορίας που έζησαν, δημιούργησαν και αγάπησαν στη σκιά μιας εποχής που διαλύθηκε από το AIDS.
THE LIFO TEAM
Στο Coachella η Σαμπρίνα ανέβηκε για να γίνει μύθος και ο Μπίμπερ για να μείνει μόνος με το όνομά του

Πολιτισμός / Η Σαμπρίνα Κάρπεντερ και ο Τζάστιν Μπίμπερ έδειξαν στο Coachella δύο πρόσωπα της ποπ

Η Σαμπρίνα Κάρπεντερ πήγε στο Coachella για να φτιάξει τον μύθο της. Ο Τζάστιν Μπίμπερ ανέβηκε στη σκηνή σχεδόν μόνο με το παρελθόν του. Κι έτσι, μέσα σε δύο νύχτες, το φεστιβάλ έδειξε δύο διαφορετικές ηλικίες της ποπ.
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
Γιατί η Νίνα Σιμόν ακούγεται ακόμη σαν απειλή

Πολιτισμός / Γιατί η Νίνα Σιμόν ακούγεται ακόμη σαν απειλή

Με αφορμή την 60ή επέτειο του I Put a Spell on You και τις νέες κυκλοφορίες που ξαναφέρνουν τη Νίνα Σιμόν στο προσκήνιο, αξίζει να θυμηθούμε ότι δεν ήταν απλώς μια μεγάλη φωνή της τζαζ, της σόουλ ή του τραγουδιού διαμαρτυρίας. Ηταν η καλλιτέχνις που έκανε την αλήθεια να ακούγεται πιο επικίνδυνη από κάθε πόζα, και γι' αυτό η παρουσία της παραμένει ανήσυχα ζωντανή.
THE LIFO TEAM
Γιατί η ομορφιά χρειάζεται πάντα έναν «άσχημο» για να υπάρξει;

Πολιτισμός / Γιατί η ομορφιά χρειάζεται πάντα έναν «άσχημο» για να υπάρξει;

Η έκθεση Bellezza e Bruttezza στο Bozar των Βρυξελλών, που παρουσιάζεται έως τις 14 Ιουνίου, δείχνει ότι η δυτική ιδέα του ωραίου δεν γεννήθηκε μόνη της. Χτίστηκε απέναντι στο γήρας, τη γελοιότητα, την παραμόρφωση και το σώμα που θεωρήθηκε «λάθος». Κι έτσι μια μεγάλη έκθεση για την Αναγέννηση μιλά τελικά και για το βλέμμα που κουβαλάμε ακόμη.
THE LIFO TEAM
Ο Άντριου Λόιντ Γουέμπερ ετοιμάζει μιούζικαλ για την κλοπή της Μόνα Λίζα

Πολιτισμός / Ο Άντριου Λόιντ Γουέμπερ ετοιμάζει μιούζικαλ για την κλοπή της Μόνα Λίζα

Ο Άντριου Λόιντ Γουέμπερ αποκάλυψε ότι δουλεύει πάνω σε νέο μιούζικαλ για την κλοπή της Μόνα Λίζα από το Λούβρο, τη διάσημη υπόθεση που μετέτρεψε τον πίνακα σε παγκόσμιο φαινόμενο
THE LIFO TEAM
Λίνα Μενδώνη: Προχωρά ο σχεδιασμός του εκσυγχρονισμού του Εθνικού Αρχαιολογικού και του Επιγραφικού Μουσείου

Πολιτισμός / ΥΠΠΟ: Προχωρά ο σχεδιασμός του εκσυγχρονισμού του Εθνικού Αρχαιολογικού και του Επιγραφικού Μουσείου

«Ο συνολικός επανασχεδιασμός των εκθέσεων των δύο Μουσείων, βάσει και της επέκτασης-αναβάθμισης του κτηριακού συγκροτήματος θα αποδώσει ένα σύγχρονο μουσείο παγκόσμιας εμβέλειας», τόνισε η υπουργός, Λίνα Μενδώνη
THE LIFO TEAM
Το ACID των Καννών ανακοίνωσε 9 «τολμηρές» ταινίες – με δύο σκηνοθέτες από το Ιράν

Πολιτισμός / Το ACID των Καννών ανακοίνωσε 9 «τολμηρές» ταινίες – με δύο σκηνοθέτες από το Ιράν

Η παράλληλη ενότητα των Καννών που έχει ταυτιστεί με την ανάδειξη νέων δημιουργών ανακοίνωσε το φετινό της πρόγραμμα με εννέα ταινίες από το Ιράν, την Ελβετία και τη Γαλλία. Το ACID επιμένει και φέτος σε πιο τολμηρές και λιγότερο προβλέψιμες επιλογές.
THE LIFO TEAM