Ένας νέος νόμος που τέθηκε σε ισχύ στη Γαλλία στις αρχές Μαΐου επαναφέρει τη συζήτηση για την επιστροφή πολιτιστικών θησαυρών στις χώρες προέλευσής τους και ενδέχεται να επηρεάσει άμεσα την υπόθεση των θραυσμάτων του Παρθενώνα που βρίσκονται σήμερα στο Μουσείο του Λούβρου.
Σύμφωνα με τη δικηγόρο και ερευνήτρια Κατερίνα Τίτη που μίλησε στην ΕΡΤ, η νέα νομοθεσία διευκολύνει την επιστροφή αντικειμένων πολιτιστικής κληρονομιάς που έχουν αποκτηθεί από γαλλικά μουσεία ή συλλογές υπό αμφισβητούμενες συνθήκες μετά το 1815.
Όπως εξηγεί, στο Λούβρο φυλάσσονται περίπου έξι θραύσματα που αποδίδονται στον Παρθενώνα, αν και για ορισμένα από αυτά η προέλευσή τους δεν έχει επιβεβαιωθεί πλήρως. Από τα συγκεκριμένα αντικείμενα, τέσσερα φαίνεται να πληρούν την κρίσιμη χρονική προϋπόθεση του νέου νόμου, καθώς εισήλθαν στις γαλλικές συλλογές μετά το 1815.
Παρθενώνας: Γιατί επιλέχθηκε το 1815 ως χρονολογία στη Γαλλία
Η συγκεκριμένη χρονολογία δεν επιλέχθηκε τυχαία, κατά την ίδια ανάλυση της κυρίας Τίτη. Συνδέεται με την ήττα του Ναπολέοντα και την έναρξη μιας περιόδου κατά την οποία η Γαλλία επέστρεψε σε άλλες χώρες πολιτιστικά αγαθά που είχαν αφαιρεθεί κατά τη διάρκεια των ναπολεόντειων εκστρατειών.
Για τον λόγο αυτό, ο νέος μηχανισμός αφορά κυρίως περιπτώσεις που προέκυψαν μετά το 1815.
Αν και μια ενδεχόμενη επιστροφή θραυσμάτων του Παρθενώνα από τη Γαλλία δεν θα άλλαζε άμεσα το νομικό καθεστώς των Γλυπτών που βρίσκονται στο Βρετανικό Μουσείο, θα μπορούσε να αποκτήσει ισχυρό πολιτικό και συμβολικό βάρος, όπως αναφέρι σχετικά η ΕΡΤ.
Μια τέτοια κίνηση θα ενίσχυε το διεθνές επιχείρημα υπέρ του επαναπατρισμού των Γλυπτών και θα αύξανε την πίεση προς τη βρετανική πλευρά.
Αξίζει να τονιστεί πως η Ελλάδα έχει ήδη καταγράψει σημαντικές επιτυχίες στον επαναπατρισμό τμημάτων του Παρθενώνα τα τελευταία χρόνια. Το 2006 επέστρεψε θραύσμα από το Πανεπιστήμιο της Χαϊδελβέργης, ενώ ακολούθησαν η επιστροφή του λεγόμενου «θραύσματος Φάγκαν» από το Αρχαιολογικό Μουσείο του Παλέρμο και τριών θραυσμάτων από τα Μουσεία του Βατικανού.
Η υπόθεση εντάσσεται σε μια ευρύτερη διεθνή συζήτηση για την επιστροφή πολιτιστικών αγαθών στις χώρες προέλευσής τους. Τα τελευταία χρόνια ολοένα και περισσότερα μουσεία και κυβερνήσεις επανεξετάζουν τον τρόπο με τον οποίο αποκτήθηκαν σημαντικά εκθέματα κατά τον 19ο και τον 20ό αιώνα, με αποτέλεσμα να αυξάνονται οι πιέσεις προς μεγάλα ιδρύματα, μεταξύ αυτών και το Βρετανικό Μουσείο.
Αντίθετα, εμβληματικά ελληνικά έργα που βρίσκονται επίσης στη Γαλλία, όπως η Αφροδίτη της Μήλου και η Νίκη της Σαμοθράκης, δεν φαίνεται να επηρεάζονται από το νέο νομοθετικό πλαίσιο, καθώς αποκτήθηκαν πριν από το χρονικό όριο που θέτει ο νόμος.
Με πληροφορίες από ΕΡΤ
