Παρότι τέτοιες υποθέσεις τραβούν αμέσως την προσοχή των διεθνών μέσων, τα κλοπιμαία είναι συχνά τόσο αναγνωρίσιμα που ακόμη και στη μαύρη αγορά είναι δύσκολο να βρεθεί αγοραστής.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η πρόσφατη διάρρηξη μικρού μουσείου στην ιταλική επαρχία, όπου άγνωστοι αφαίρεσαν μέσα σε τρία μόλις λεπτά τρεις πίνακες αξίας άνω των 10 εκατ. δολαρίων, έργα των Ρενουάρ, Σεζάν και Ματίς. Οι αρχές συνεχίζουν τις έρευνες.
Ανάλογη υπόθεση σημειώθηκε και στο Παρίσι, όπου πέρυσι εκλάπησαν κοσμήματα αξίας άνω των 100 εκατ. δολαρίων από το Λούβρο. Παρά τις συλλήψεις, τα αντικείμενα δεν έχουν εντοπιστεί.
Σύμφωνα με τον Τζέφρι Κέλι, πρώην μέλος της ειδικής ομάδας του FBI για εγκλήματα τέχνης, οι περισσότερες τέτοιες κλοπές δεν είναι αποτέλεσμα πολύπλοκου σχεδιασμού αλλά πρόχειρων ενεργειών. Όπως λέει, οι δράστες «εντυπωσιάζονται από τα μεγάλα ποσά» και προχωρούν σε γρήγορα χτυπήματα.
«Το δύσκολο δεν είναι να τα κλέψεις, αλλά να τα πουλήσεις. Και αυτό είναι σχεδόν αδύνατο», σημειώνει.
Οι κλοπές αυτού του τύπου βασίζονται συχνά στην ταχύτητα και σε αδύναμα σημεία ασφαλείας. Ωστόσο, σήμερα η μεταπώληση είναι ακόμη πιο δύσκολη, καθώς τα έργα μπορούν να ταυτοποιηθούν μέσα σε δευτερόλεπτα, ενώ ακόμη και μικροί οίκοι δημοπρασιών αποφεύγουν οποιαδήποτε συναλλαγή με ύποπτα αντικείμενα.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, τα κλεμμένα έργα χρησιμοποιούνται ως διαπραγματευτικό χαρτί. Όπως εξηγούν ειδικοί, οι δράστες μπορεί να δώσουν πληροφορίες για την τοποθεσία τους με αντάλλαγμα ευνοϊκότερη μεταχείριση.
Παρόμοια είναι η εικόνα και στις κλοπές φορτίων, που συχνά γίνονται χωρίς να γνωρίζουν οι δράστες τι ακριβώς θα βρουν. Πρόσφατα, για παράδειγμα, εκλάπη φορτίο με σοκολάτες KitKat αξίας περίπου 400.000 δολαρίων, ενώ σε ξεχωριστό περιστατικό στόχος έγιναν αστακοί.
Όπως εξηγεί ο πρώην πράκτορας του FBI Ρόμπερτ Γουίτμαν, οι δράστες πολλές φορές δεν ξέρουν τι ακριβώς κλέβουν και καταλήγουν με προϊόντα που δεν μπορούν εύκολα να πουλήσουν, είτε γιατί αλλοιώνονται είτε γιατί φέρουν κωδικούς και σήμανση που τα καθιστούν ιχνηλάσιμα.
«Όποιος αποφάσισε να κλέψει εκείνο το φορτηγό με τις KitKat, περίμενε να βρει υπολογιστές, τσιγάρα ή αλκοόλ, κάτι που θα μπορούσε να “φύγει” γρήγορα και να αποφέρει κέρδος», λέει.
Κλοπές κοσμημάτων: Η εξαίρεση στον κανόνα
Αντίθετα, τα κοσμήματα παραμένουν πιο «εύκολη» λεία. Μπορούν να λιώσουν ή να διαλυθούν σε επιμέρους υλικά, καθιστώντας δύσκολο τον εντοπισμό τους. «Τα φοράς, περνάς τον έλεγχο και τα πουλάς αλλού. Έχουν εξαφανιστεί», σημειώνει ειδικός του κλάδου.
Σε παγκόσμιο επίπεδο, οι αρχές εντόπισαν περισσότερα από 37.000 πολιτιστικά αντικείμενα μέσα στο 2024, σύμφωνα με τον ΟΗΕ, με τέτοιες κλοπές να αυξάνονται σε περιόδους αστάθειας ή συγκρούσεων.
Παρά τη μυθολογία γύρω από μυστικές συλλογές κλεμμένων θησαυρών, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι στην πράξη οι περισσότεροι δράστες δυσκολεύονται να αξιοποιήσουν τα κλοπιμαία. Μάλιστα, σε αρκετές περιπτώσεις, έργα επιστρέφονται ανώνυμα σε αστυνομία ή μουσεία.
Το συμπέρασμα είναι απλό: όσο εύκολο κι αν φαίνεται να κλέψεις κάτι πολύτιμο, το να το μετατρέψεις σε κέρδος είναι πολύ πιο δύσκολο και συχνά αδύνατο.
Με πληροφορίες από Axios
