Η κυβέρνηση των ΗΠΑ για άλλη μια φορά χθες Πέμπτη δεν επέτρεψε την υιοθέτηση από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ κειμένου το οποίο αξίωνε κατάπαυση του πυρός και ανθρωπιστική πρόσβαση στη Λωρίδα της Γάζας, προκαλώντας οργισμένες κι αγανακτισμένες αντιδράσεις άλλων κρατών μελών, που δεν ήθελαν να εγκαταλειφθεί το σχέδιο απόφασης αυτό, παρά τα επανειλημμένα βέτο της Ουάσιγκτον.
Είναι «ζοφερή στιγμή» για το ΣΑ, έκρινε ο πρεσβευτής του Πακιστάν Ασίμ Ιφτιχάρ Άχμαντ. «Ο κόσμος βλέπει. Τα κλάματα των παιδιών θα έπρεπε να μας ραγίζουν την καρδιά, η αγωνία των μανάδων να συνταράσσει τη συνείδησή μας», συμπλήρωσε υποσχόμενος πως θα «συνεχίσουμε να δρούμε, να μιλάμε».
«Σας ζητούμε συγγνώμη που αυτό το Συμβούλιο δεν μπόρεσε να σώσει τα παιδιά σας», πέταξε ο πρεσβευτής της Αλγερίας Αμάρ Μπενζαμά, απευθυνόμενος στον πληθυσμό της Γάζας. «Σας ζητούμε συγγνώμη που ο κόσμος μιλά για δικαιώματα, αλλά αρνείται τα δικά σας, των Παλαιστινίων».
Τα περισσότερα μέλη του ΣΑ δεν κρύβουν πλέον την απόγνωσή τους, την εκφράζουν ολοένα πιο συχνά, μπροστά στην αδυναμία να ασκηθεί πίεση στο Ισραήλ για να τερματιστεί το μαρτύριο των αμάχων στη Λωρίδα της Γάζας.
Τα δέκα εκλεγμένα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας άρχισαν συνομιλίες για το απορριφθέν σχέδιο στα τέλη Αυγούστου, αντιδρώντας στην επίσημη κήρυξη από τον ΟΗΕ κατάστασης λιμού στον παλαιστινιακό θύλακο που έχει υποστεί τεράστιες καταστροφές στον πόλεμο που διεξάγει το Ισραήλ επί σχεδόν δυο χρόνια.
Η πρώτη εκδοχή του κειμένου απαιτούσε κυρίως την άμεση άρση όλων των εμποδίων για την είσοδο ανθρωπιστικής βοήθειας.
Όμως, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, η Γαλλία, η Βρετανία και η Ρωσία εξέφρασαν τις αμφιβολίες τους για το κατά πόσον θα βοηθούσε απόφαση επικεντρωμένη αποκλειστικά σε ανθρωπιστικά ζητήματα του οργάνου το οποίο είναι προορισμένο να υπερασπίζει την ειρήνη και την ασφάλεια σε διεθνές επίπεδο — και σε κάθε περίπτωση θα εμποδιζόταν από τις ΗΠΑ.
Το σχέδιο το οποίο απορρίφθηκε χθες (14 ψήφοι υπέρ, μια κατά) αξίωνε να τερματιστούν οι περιορισμοί στην είσοδο ανθρωπιστικής βοήθειας, καθώς επίσης και «άμεση, άνευ όρων και μόνιμη κατάπαυση του πυρός στη Γάζα», όπως και την άνευ όρων απελευθέρωση των ομήρων.
«Απέτυχαν οι άνθρωποι» στη Γάζα
Η Ουάσιγκτον είχε ήδη απορρίψει επανειλημμένα παρόμοια σχέδια απόφασης, πιο πρόσφατα τον Ιούνιο, όταν οι ΗΠΑ άσκησαν για πολλοστή φορά το βέτο που διαθέτουν για να προστατεύσουν τον πιο στενό σύμμαχό τους στην περιοχή της Μέσης Ανατολής, το Ισραήλ.
Το σχέδιο απόφασης «δεν αναγνωρίζει την πραγματικότητα επί του πεδίου, το γεγονός ότι υπήρξε σημαντική αύξηση της ροής ανθρωπιστικής βοήθειας», επιχειρηματολόγησε Αμερικανίδα διπλωμάτις, η Μόργκαν Όρταγκους.
Εξάλλου δεν συμπεριλάμβανε «καταδίκη της Χαμάς», εξεμάνη από την πλευρά του ο πρεσβευτής του Ισραήλ, ο Ντάνι Ντάνον. «Αυτό δεν είναι διπλωματία, είναι συνθηκολόγηση», συμπλήρωσε.
«Για ποιο λόγο τα υπόλοιπα κράτη μέλη αποδύθηκαν στο νέο εγχείρημα, παρότι φαινόταν καταδικασμένο στο ίδιο αποτέλεσμα; Για να σταλεί «μήνυμα ότι το Συμβούλιο Ασφαλείας δεν γυρίζει την πλάτη στους άμαχους που πεθαίνουν από πείνα, ούτε στους ομήρους, κι απαιτεί κατάπαυση του πυρός», είπε ο πρεσβευτής της Δανίας Κριστίνα Μάρκους Λάσεν πριν από την ψηφοφορία. «Μια γενιά ολόκληρη διατρέχει κίνδυνο να χαθεί, όχι μόνο εξαιτίας του πολέμου, αλλά και της πείνας και της απελπισίας (...) Είναι η καταστροφική ανθρωπιστική κατάσταση, η ανθρωπιστική και ανθρώπινη αποτυχία, αυτή που μας ανάγκασε να δράσουμε», εξήγησε.
Το Ισραήλ αντιμετωπίζει εντεινόμενη διεθνή πίεση για να τερματίσει τον πόλεμο στη Λωρίδα της Γάζας, που είχε έναυσμα την άνευ προηγουμένου έφοδο του παλαιστινιακού ισλαμιστικού κινήματος Χαμάς στο νότιο τμήμα της ισραηλινής επικράτειας την 7η Οκτωβρίου 2023. Το ζήτημα θα βρίσκεται στην καρδιά της ετήσιας συνόδου του ΟΗΕ, την εβδομάδα υψηλού επιπέδου της Γενικής Συνέλευσης, από τη Δευτέρα. Έπειτα από δυόμισι μήνες απόλυτου αποκλεισμού, το Ισραήλ επέτρεψε στα μέσα Μαΐου την είσοδο περιορισμένου αριθμού φορτηγών του ΟΗΕ στη Λωρίδα της Γάζας, όμως οι υπηρεσίες του διεθνούς οργανισμού τονίζουν πως οι ποσότητες που εισέρχονται έκτοτε είναι σταγόνα στον ωκεανό.
Την 22η Αυγούστου, ο ΟΗΕ κήρυξε επίσημα κατάσταση λιμού στον παλαιστινιακό θύλακο, επιρρίπτοντας την ευθύνη στο Ισραήλ. Η ισραηλινή κυβέρνηση απέρριψε την έκθεση του ολοκληρωμένου πλαισίου κατάταξης επισιτιστικής ασφάλειας (IPC) στην οποία βασίστηκε το συμπέρασμα.
΄Την Τρίτη, για πρώτη φορά, ανεξάρτητη επιτροπή έρευνας που δρα κατ’ εντολή του ΟΗΕ, αλλά δεν εκφράζεται εξ ονόματός του, κατηγόρησε το Ισραήλ πως διαπράττει «γενοκτονία» στη Λωρίδα της Γάζας, πως έχει πρόθεση να «καταστρέψει» τους Παλαιστινίους. Η κυβέρνηση του ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου απέρριψε επίσης το «σκανδαλώδες» συμπέρασμα.
