Ο Ντόναλντ Τραμπ κλιμάκωσε εκ νέου τις απειλές του για την κατάκτηση της Γροιλανδίας από τις ΗΠΑ, δηλώνοντας ότι «δεν υπάρχει επιστροφή».
Ερωτηθείς σε συνέντευξη Τύπου πόσο μακριά είναι διατεθειμένος να φτάσει για να αποκτήσει το ημιαυτόνομο έδαφος, απάντησε χαρακτηριστικά: «Θα δείτε».
Οι δηλώσεις του έρχονται μετά την προειδοποίηση του Γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν για μια «μετατόπιση προς έναν κόσμο χωρίς κανόνες», ενώ ο Καναδός πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ δήλωσε ότι «η παλιά τάξη πραγμάτων δεν επιστρέφει».
Ο Τραμπ επρόκειτο να φτάσει στο Νταβός ενόψει της ομιλίας του στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ την Τετάρτη, ωστόσο ένα μικρό τεχνικό πρόβλημα στο Air Force One ανάγκασε το αεροσκάφος να επιστρέψει στις ΗΠΑ. Δεν ήταν σαφές πώς η καθυστέρηση θα επηρέαζε το πρόγραμμά του. Ο Λευκός Οίκος ανέφερε ότι το αεροπλάνο γύρισε πίσω και ότι ο Τραμπ θα ταξίδευε στην Ελβετία με άλλο αεροσκάφος.
Ο Τραμπ έχει δηλώσει ότι «υπάρχουν πολλές συναντήσεις προγραμματισμένες για τη Γροιλανδία». Νωρίτερα, κατά τη διάρκεια εκτενούς ενημέρωσης των δημοσιογράφων, ανέφερε επίσης ότι «τα πράγματα θα πάνε πολύ καλά» στη Γροιλανδία.
«Κανείς δεν έχει κάνει περισσότερα για το ΝΑΤΟ από εμένα»
Ερωτηθείς από το BBC αν η ενδεχόμενη διάλυση του ΝΑΤΟ ήταν ένα τίμημα που θα δεχόταν να πληρώσει για τη Γροιλανδία, ο Τραμπ απάντησε: «Κανείς δεν έχει κάνει περισσότερα για το ΝΑΤΟ από εμένα, με κάθε τρόπο. Το ΝΑΤΟ θα είναι χαρούμενο και εμείς θα είμαστε χαρούμενοι […] Το χρειαζόμαστε για την παγκόσμια ασφάλεια».
Ωστόσο, νωρίτερα είχε αμφισβητήσει το κατά πόσο το ΝΑΤΟ θα έσπευδε να βοηθήσει τις ΗΠΑ, αν αυτό απαιτούνταν. «Ξέρω ότι εμείς θα σπεύσουμε να βοηθήσουμε το ΝΑΤΟ, αλλά πραγματικά αναρωτιέμαι αν εκείνοι θα έρθουν να βοηθήσουν εμάς», δήλωσε.
Το ΝΑΤΟ αριθμεί σήμερα 32 κράτη-μέλη, με τις ΗΠΑ να συγκαταλέγονται στις 12 ιδρυτικές χώρες. Σχεδιασμένο για τη διασφάλιση της ελευθερίας και της ασφάλειας μέσω της συλλογικής άμυνας, μία από τις βασικές αρχές της Συμμαχίας αποτυπώνεται στο Άρθρο 5, το οποίο προβλέπει ότι ένοπλη επίθεση κατά ενός ή περισσότερων μελών θεωρείται επίθεση κατά όλων.
Ο Τραμπ δεν έχει αποκλείσει τη χρήση στρατιωτικής δύναμης για την απόκτηση της Γροιλανδίας. Ερωτηθείς από το NBC News την Τρίτη αν θα χρησιμοποιούσε βία για να καταλάβει το έδαφος, ο πρόεδρος απάντησε: «Κανένα σχόλιο».
Σε συνέντευξη στο BBC Newsnight την ίδια ημέρα, η υπουργός Βιομηχανίας και Φυσικών Πόρων της Γροιλανδίας δήλωσε ότι οι Γροιλανδοί είναι «αποσβολωμένοι» από τις απαιτήσεις του Αμερικανού προέδρου. «Δεν θέλουμε να γίνουμε Αμερικανοί και το έχουμε καταστήσει απολύτως σαφές», είπε. «Τι αξία αποδίδετε στον πολιτισμό μας και στο δικαίωμά μας να αποφασίζουμε τι θα συμβεί σε εμάς στο μέλλον;»
Ενόψει της συνόδου του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ στο Νταβός της Ελβετίας, ο Τραμπ κοινοποίησε στιγμιότυπα οθόνης που, όπως είπε, έδειχναν μηνύματα κειμένου που του είχαν στείλει ο Μακρόν και ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε. Στα μηνύματα, ο Ρούτε φαινόταν να δηλώνει ότι δεσμεύεται να βρεθεί ένας δρόμος προς τα εμπρός για τη Γροιλανδία, ενώ ο Μακρόν ανέφερε ότι «δεν καταλαβαίνει τι κάνει», δηλώνοντας ωστόσο πρόθυμος να οργανώσει συνάντηση με άλλους ηγέτες στο Παρίσι.
Οι δασμοί σε ευρωπαϊκές πόλεις
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν αναφέρθηκε άμεσα στο ζήτημα σε ομιλία της προς τους συμμετέχοντες την Τρίτη, τονίζοντας ότι η Ευρώπη είναι «πλήρως δεσμευμένη» στην ασφάλεια της Αρκτικής. Ωστόσο, σημείωσε ότι αυτό μπορεί να επιτευχθεί μόνο συλλογικά και χαρακτήρισε τις απειλές του Τραμπ για δασμούς «λάθος».
Στην ομιλία της, η φον ντερ Λάιεν πρόσθεσε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση στέκεται σε «πλήρη αλληλεγγύη» με τη Γροιλανδία και το Βασίλειο της Δανίας, υπογραμμίζοντας ότι η κυριαρχία τους είναι «μη διαπραγματεύσιμη».
Τα λόγια της επανέλαβε και ο Καναδός πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ, δηλώνοντας ότι η δέσμευση της χώρας του στο Άρθρο 5 του ΝΑΤΟ είναι «ακλόνητη». «Στεκόμαστε σταθερά στο πλευρό της Γροιλανδίας και της Δανίας και στηρίζουμε πλήρως το μοναδικό τους δικαίωμα να καθορίσουν το μέλλον της Γροιλανδίας», είπε.
Στη δική του ομιλία στο Νταβός, ο Μακρόν δήλωσε ότι προτιμά «τον σεβασμό από τους νταήδες» και «το κράτος δικαίου από τη βαρβαρότητα».
Νωρίτερα την Τρίτη, ο Τραμπ είχε απειλήσει με δασμό 200% στο γαλλικό κρασί και τη σαμπάνια, αφού ο Μακρόν φέρεται να αρνήθηκε πρόσκληση να συμμετάσχει στο υπό την ηγεσία των ΗΠΑ «Συμβούλιο Ειρήνης» για τη Γάζα. Ο Γάλλος πρόεδρος καταδίκασε τη «διαρκή συσσώρευση νέων δασμών» ως «θεμελιωδώς απαράδεκτη», ιδίως όταν χρησιμοποιείται ως μοχλός πίεσης σε ζητήματα εδαφικής κυριαρχίας.
Ο Μακρόν συγκαταλέγεται μεταξύ εκείνων που καλούν την ΕΕ να εξετάσει αντίποινα απέναντι στους αμερικανικούς δασμούς, συμπεριλαμβανομένου του μηχανισμού κατά του εξαναγκασμού, που έχει το παρατσούκλι «εμπορική μπαζούκα».
Πηγές κοντά στην επιτροπή διεθνούς εμπορίου ανέφεραν ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σχεδιάζει να αναστείλει την έγκριση της εμπορικής συμφωνίας με τις ΗΠΑ που συμφωνήθηκε τον Ιούλιο, κίνηση που θα σηματοδοτούσε νέα κλιμάκωση των εντάσεων μεταξύ ΗΠΑ και Ευρώπης.
Με πληροφορίες από BBC
