Στις καταγγελίες της Κίνησης Ανάπηρων Καλλιτεχνών για ρατσισμό απαντούν με κοινή τους επιστολή ο Στάθης Λιβαθινός και ο Θοδωρής Αμπαζής πρώην αναπληρωτής καλλιτεχνικός διευθυντής του Εθνικού Θεάτρου.
«Το πνεύμα των συναντήσεων μας με την Κίνηση Ανάπηρων Καλλιτεχνών δεν περιγράφεται μόνο από λέξεις ή μεμονωμένες φράσεις που πάντα ερμηνεύονται κατά το δοκούν, αλλά από τις πράξεις», αναφέρουν στην κοινή τους επιστολή και υπογραμμίζουν πως μετά από δική τους εισήγηση στο διοικητικό συμβούλιο αλλά και στην υπουργό Πολιτισμού, καταργήθηκε το 2018 η αρτιμέλεια ως προϋπόθεση συμμετοχής στις εξετάσεις της Δραματικής Σχολής του Εθνικού Θεάτρου.
Παράλληλα αναφέρουν ότι εξοπλίστηκαν με ράμπες ατόμων και αμαξιδίων όλες οι σκηνές του Εθνικού Θεάτρου, όπου δεν είχαν εγκατασταθεί ακόμη, όπως επίσης η Πειραματική Σκηνή στο Υπόγειο ΡΕΞ, αλλά και η Δραματική Σχολή ενώ για πρώτη φορά στην ιστορία του, το 2018, το Εθνικό Θέατρο παρουσίασε το έργο «Ψηλά απ’ τη γέφυρα» του Άρθουρ Μίλλερ σε μια παράσταση με συνθήκες καθολικής προσβασιμότητας.
Μεταξύ άλλων αναφέρουν πως διοργάνωσαν σε συνεργασία με την Κίνηση Ανάπηρων Καλλιτεχνών ολοήμερο προπαρασκευαστικό εργαστήριο για την εισαγωγή υποψήφιων ανάπηρων σπουδαστών και της συνεκπαίδευσής τους στις Ανώτερες Σχολές Δραματικής Τέχνης.
Η καταγγελία της Κίνησης Ανάπηρων Καλλιτεχνών
Η Κίνηση Ανάπηρων Καλλιτεχνών δημοσίευσε χθες Τρίτη στο Facebook την καταγγελία που κατέθεσε, όπως έγραψε, στο Σωματείο Ελλήνων Ηθοποιών σε βάρος του πρώην καλλιτεχνικού διευθυντή του Εθνικού Θεάτρου Στάθη Λιβαθινού, κατηγορώντας τον για μισαναπηρισμό, λεκτική και ψυχολογική βία.
Στη ανάρτηση, η Κίνηση Ανάπηρων Καλλιτεχνών καταγγέλλει πως σε συνάντηση αντιπροσωπείας της με τον Στάθη Λιβαθινό τον Δεκέμβριο του 2017, εκείνος είχε εκφράσει την άποψη πως «οι απαιτήσεις του θεάτρου είναι μεγάλες και ένας ανάπηρος δεν θα μπορεί να ανταπεξέλθει» προσθέτοντας πως «το θέατρο δεν είναι δημοκρατικό, είναι φασιστικό και επιλέγει τους πιο ικανούς».
«Εμείς οι ανάπηροι και ανάπηρες καλλιτέχνες αποφασίζουμε να μιλήσουμε ανοιχτά και να μοιραστούμε τη λεκτική και ψυχολογική βία την οποία υποστήκαμε από τον πρώην καλλιτεχνικό διευθυντή του Εθνικού, Στάθη Λιβαθινό» αναφέρουν στην αρχή της καταγγελίας τους.
«Κατά τη διάρκεια της δίωρης συνάντησης, κάθε φράση και κάθε πράξη του, επιβεβαίωνε το φαινόμενο του μισαναπηρισμού. Στάθηκε βαθιά προσβλητικός και υποτιμητικός απέναντι στους ανάπηρους καλλιτέχνες συνολικά, αλλά και προσωπικά σε εμάς που ήμασταν παρούσες και παρόντες σε εκείνη τη συνάντηση, αμφισβητώντας τόσο τις τυπικές γνώσεις, τις εμπειρίες και την εκπαίδευσή μας όσο και τις ικανότητές μας να υπηρετήσουμε την τέχνη», αναφέρουν μεταξύ άλλων στην ανάρτησή τους.
«Τι είναι αυτά που λέτε; Θα γεμίσει το Εθνικό ανάπηρους!» καταγγέλλεται ότι είπε ενώ συνέχισε λέγοντας: «με το σύστημα της ποσόστωσης, αν ο άλλος δεν αξίζει, θα μπει δηλαδή στο Εθνικό επειδή είναι ανάπηρος, δίπλα στους άλλους που κάνουν πρωταθλητισμό;»
«Ο πρώην καλλιτεχνικός διευθυντής του Εθνικού, κ. Στάθης Λιβαθινός, μας έδειξε όχι μόνο ότι δε διαθέτει πνεύμα ανοιχτό και προοδευτικό, αλλά και ότι είναι προσκολλημένος σε ρατσιστικά στερεότυπα περασμένων εποχών, υποτιμώντας τις/τους ανάπηρους/ες καλλιτέχνιδες/ες με έναν βαθιά ριζωμένο μισαναπηρισμό και χωρίς καμία διάθεση για συνεργασία σε ισότιμη βάση», αναφέρει η Κίνηση Ανάπηρων Καλλιτεχνών.
«Απαξίωσε την εκπαίδευσή μας, τις γνώσεις μας και υποτίμησε την ικανότητα κάθε ανάπηρου καλλιτέχνη να σταθεί ως αυτό ακριβώς που είναι, καλλιτέχνης», αναφέρει στο τέλος της μακροσκελούς ανάρτησής της.
Οι εκπρόσωποι της Κίνησης Αναπήρων Καλλιτεχνών υποστηρίζουν πως: «αποχωρώντας από την αίθουσα, ήμασταν όλες και όλοι μουδιασμένοι. Κατεβήκαμε στο πάρκινγκ και αγκαλιαστήκαμε με δακρυσμένα μάτια. Το μούδιασμα δεν έλεγε να φύγει. Τελικά, το πήραμε μαζί μας και διήρκεσε πολύ πολύ καιρό».
Ολόκληρη η επιστολή Λιβαθινού - Αμπαζή
Ως καλλιτεχνικός διευθυντής του Εθνικού Θεάτρου την περίοδο 2015-2019, αλλά πρωτίστως ως γιος αναπήρου πολέμου, μαζί με τον πολύτιμο συνεργάτη και αναπληρωτή καλλιτεχνικό διευθυντή Θοδωρή Αμπαζή, νιώθουμε την ανάγκη να συμπληρώσουμε την ελλιπή αποτύπωση των γεγονότων, που μπορεί να παραπλανήσει και να οδηγήσει σε λάθος συμπεράσματα.
Το πνεύμα των συναντήσεων μας με την Κίνηση Ανάπηρων Καλλιτεχνών δεν περιγράφεται μόνο από λέξεις ή μεμονωμένες φράσεις που πάντα ερμηνεύονται κατά το δοκούν, αλλά από τις πράξεις. Θελήσαμε με διάλογο να δώσουμε λύσεις σε αιτήματα δεκαετιών, και απλώς κάναμε μια θαρραλέα αρχή.
– Θα θέλαμε να γίνει γνωστό πως το 2018, μετά από δική μας εισήγηση στο Διοικητικό Συμβούλιο αλλά και στην Υπουργό Πολιτισμού, καταργήθηκε επιτέλους η αρτιμέλεια ως προϋπόθεση συμμετοχής στις εξετάσεις της Δραματικής Σχολής του Εθνικού Θεάτρου, με την τροποποίηση του ρατσιστικού άρθρου 6.
Αυτό ισχύει για το Τμήμα Υποκριτικής και το Τμήμα Σκηνοθεσίας και αφορά πλέον όχι μόνο το Εθνικό Θέατρο, αλλά και το ΚΘΒΕ. Έτσι ικανοποιήσαμε ένα αίτημα δεκαετιών, που άλλωστε ήταν κι ένα από τα σημαντικότερα αιτήματα της Κίνησης Ανάπηρων Καλλιτεχνών, κι όχι μόνο, στις περισσότερες από μία συναντήσεις που είχαμε μαζί στο Εθνικό Θέατρο.
– Εξοπλίστηκαν με ράμπες ατόμων και αμαξιδίων όλες οι σκηνές του Εθνικού Θεάτρου – όπου δεν είχαν εγκατασταθεί ακόμη- όπως και στη νεοσύστατη το 2015 Πειραματική Σκηνή στο Υπόγειο ΡΕΞ, αλλά και στη Δραματική Σχολή, όταν μεταφέρθηκε επιτέλους στο Σχολείον της Ειρήνης Παππά.
– Για πρώτη φορά στην ιστορία του, το Εθνικό Θέατρο στις 17 Μαΐου 2018, παρουσίασε το έργο Ψηλά απ’ τη γέφυρα του Άρθουρ Μίλλερ σε μια παράσταση με συνθήκες καθολικής προσβασιμότητας, ενώ το έργο Ο άνθρωπος που γελά του Βίκτωρ Ουγκώ ήταν η καθολικά προσβάσιμη παράσταση της περιόδου 2019 (24 Μαΐου 2019).
– Οι παραστάσεις συνοδεύτηκαν από Διερμηνεία στην Ε.Ν.Γ & Ελληνικούς Υπέρτιτλους (ΤΚΒ) για Κ(κ)ωφούς και βαρήκοους, καθώς και από Ακουστική Περιγραφή (A.Π) για τυφλούς και μερικώς βλέποντες.
– Διοργανώσαμε σε συνεργασία με την Κίνηση Ανάπηρων Καλλιτεχνών ολοήμερο προπαρασκευαστικό εργαστήριο στη Νέα Σκηνή «Νίκος Κούρκουλος», με την παρουσία της Έλσας Αδριανού – τότε διευθύντριας της Δραματικής Σχολής, και του Θοδωρή Αμπαζή, για την εισαγωγή υποψήφιων ανάπηρων σπουδαστών και της συνεκπαίδευσής τους στις Ανώτερες Σχολές Δραματικής Τέχνης.
Αυτή ήταν η προσπάθεια μας – να γίνουν οι σκηνές του Εθνικού Θεάτρου όσο πιο φιλικές και προσβάσιμες σε άτομα με αναπηρία, πάντα με την βοήθεια και το χαμόγελο των εργαζομένων, ώστε να εξασφαλίσουμε τη δυνατότητα ισότιμης και ανεμπόδιστης συμμετοχής όλων.
Θέλαμε ένα «Εθνικό σε αποστολή»! Έτσι είχαμε ονομάσει τη μεγάλη ομπρέλα κάτω από την οποία χώρεσαν όλες οι κοινωνικές δράσεις του Εθνικού Θέατρου την περίοδο 2015-2019, στις οποίες αφιερώσαμε και την τελευταία μας συνέντευξη τύπου, στη λήξη της θητείας μας, Μάιο του ‘19. Παρουσιάσαμε τότε, μια σειρά από δράσεις που έκαναν όλους εμάς που εργαζόμασταν στο Εθνικό να νιώθουμε περήφανοι και γιατί όχι και χρήσιμοι.
Ας θυμηθούμε:
– Το «Επισκεπτήριο» σε δωμάτια αρρώστων στα νοσοκομεία, μια δράση που ξεκίνησε από την προηγούμενη διεύθυνση, συνεχίστηκε και εμπλουτίστηκε. Καλλιτέχνες: Ηλίας Κουνέλας, Ιφιγένεια Γρίβα.
– Θεατρικά Εργαστήρια στα Καταστήματα Φυλακών Κορυδαλλού, Αυλώνα, Θήβας και Κορίνθου, για πρώτη φορά και για 3 χρόνια. Καλλιτέχνες: Στρατής Πανούριος, Στάθης Γράψας.
– Αφήγηση παραμυθιών σε παιδιά που δεν έχουν κάποιον ή κάποια να τους τα αφηγηθεί σε δομές, ορφανοτροφεία, οικογένειες παιδιών με αναπηρία. Καλλιτέχνες: Δημήτρης Προύσαλης, Φίλιππος Πλακιάς.
– Θεατρικό Εργαστήριο για νεαρούς πρόσφυγες και μετανάστες. Αποτέλεσμα των πολύμηνων εργαστηρίων η παράσταση «Το ταξίδι» στο Ισόγειο ΡΕΞ. Καλλιτέχνις: Σοφία Βγενοπούλου.
– Το λεωφορείο «Θέατρο express» με δωρεάν παραστάσεις σε όλη την Αττική, για θεατές με περιορισμένη πρόσβαση στο θέατρο. Καλλιτέχνες: Τάσος Πυργιέρης, Γιάννης Παναγόπουλος, Σοφία Μαραθάκη.
– Σχολικά θεατρικά σεμινάρια σε όλη τη χώρα στο πλαίσιο του ΕΣΠΑ «Το θέατρο στο νέο σχολείο» που περιλάμβανε και σχολεία ειδικής αγωγής. Μένει να γίνουν πολλά ακόμη. Ευχόμαστε οι επόμενοι να συνεχίσουν το έργο που ξεκινήσαμε.»
