Ο Φρανκ Γκέρι (Frank Gehry), μία από τις πιο εμβληματικές και αναγνωρίσιμες μορφές στην αμερικανική και παγκόσμια αρχιτεκτονική, έφυγε σήμερα από τη ζωή σε ηλικία 96 ετών.
Όπως επιβεβαίωσε ο επικεφαλής του γραφείου του στους New Yorkt Times, ο Frank Gehry πέθανε στο σπίτι του στο Λος Άντζελες, έπειτα από σύντομη αναπνευστική ασθένεια.
Αν και συχνά συγκρινόταν μόνο με τον Φρανκ Λόιντ Ράιτ σε επιρροή και αναγνωρισιμότητα, ο Γκέρι ξεχώρισε ως ένας από τους πρώτους αρχιτέκτονες που αξιοποίησαν τις δυνατότητες του ψηφιακού σχεδιασμού. Δημιούργησε, στην ουσία, ένα δικό του ύφος. Ο ίδιος, σε προηγούμενη συνέντευξή του πριν από πέντε χρόνια στο New York, δήλωνε πως δεν ήξερε πώς να αποσυρθεί από τον χώρο της αρχιτεκτονικής.
Frank Gehry: Μερικά από τα αρχιτεκτονικά του έργα
Η συγκεκριμένη συνέντευξη έγινε στο στούντιο του στο Λος Άντζελες, όχι πολύ μακριά από εκεί που βρίσκεται ένα από τα αριστουργήματά του, το Walt Disney Concert Hall, διάσημο πλέον όσο και άλλα επιτεύγματά του ανά τον πλανήτη, όπως το Μουσείο Guggenheim στο Μπιλμπάο.
Το 2006 του ανατέθηκε και ο σχεδιασμός ενός Μουσείου Guggenheim στο Άμπου Ντάμπι. Ο ίδιος δήλωνε ότι είχε θέσει ως όρο ότι το γραφείο του θα εκπροσωπείται από δικηγόρους για τα ανθρώπινα δικαιώματα στην περιοχή και ότι δεν συνεργάζεται με χώρες όπως η Κίνα και η Σαουδική Αραβία, χωρίς να επιθυμεί να το κάνει «πολιτικό θέμα».
«Περισσότερο απ' όλα, μ' αρέσει να δημιουργώ αίθουσες συναυλιών. Λατρεύω την κλασική μουσική. Πώς μπορείς να κάνεις ένα κτίριο να επικοινωνεί; Πώς μπορείς να κάνεις την σκηνή πρόσφορη στην επικοινωνία με τους θεατές ή την ορχήστρα να μοιράζεται τα αισθήματα του κοινού; Έχει να κάνει με την κλίμακα, τα υλικά, την σωστή τοποθέτηση της λεπτομέρειας» έλεγε τότε.
Frank Gehry: Γιατί δεν συνεργαζόταν με συγκεκριμένες χώρες
«Πολλοί φίλοι μου αρχιτέκτονες αναλαμβάνουν δουλειές στην Κίνα, όπου δεν σε πληρώνουν. Εμείς δεν αναλαμβάνουμε ποτέ δουλειά αν δεν εξασφαλιστεί η πληρωμή και αν δεν συμπαθούμε τους ανθρώπους. Ειδικά με την Κίνα, είχα προσωπικά μια άσχημη εμπειρία εκεί, οπότε μου είναι δύσκολο να ξαναπάω εκεί για κάποιο πρότζεκτ. [Το 2012, τέσσερις από τους πιο επιφανείς starchitects του πλανήτη, ο Γκέρι, η Ζάχα Χαντίντ, ο Μοσέ Σαφντί και ο Ζαν Νουβέλ, υπέβαλαν τα σχέδιά τους για το Εθνικό Μουσείο της Κίνας στο Πεκίνο. Νικητής του διαγωνισμού αναδείχτηκε ο Νουβέλ με μια πρόταση που ο Γκέρι θεώρησε ότι είχε (το λιγότερο) εμπνευστεί από τη δική του]...».
«Μας έχουν ζητήσει να κάνουμε πράγματα και στη Σαουδική Αραβία. Πήγα εκεί καναδυό φορές και οι οικοδεσπότες προσπαθούσαν να είναι ευγενικοί αλλά η όλη εμπειρία μου είχα φανεί μάλλον προσβλητική. Αφού μας πρότειναν διάφορα πρότζεκτ, στο τέλος μας είπαν: "Διαλέξτε ένα, σχεδιάστε το, φέρτε μας τα σχέδια και αν μας αρέσει, θα σας πληρώσουμε"».
Frank Gehry: To Guggenheim στο Μπιλμπάο
«Την πρώτη φορά που είδα τις καμπύλες του μουσείου [στο Μπιλμπάο] να λάμπουν με θέρμη στη βροχή, έβαλα τα κλάματα. Από τη στιγμή που έμαθα ότι το μέταλλο μπορεί να εκφράσει ένα συναίσθημα, αναζήτησα κι άλλους τρόπους για το ίδιο αποτέλεσμα. Αυτό που κάνω είναι να προσπαθώ να αιχμαλωτίσω ένα συναίσθημα» είχε αφηγηθεί.
«Πάντα με ενδιέφερε να παίζω με το φως. Στο Μπιλμπάο έχει πολλή βροχή και συννεφιά, συνεπώς επέλεξα το τιτάνιο επειδή λάμπει στις γκρίζες μέρες. Το αντιλαμβάνομαι ως ζωγραφική. Η πρόσοψη αλλάζει χρώμα ανάλογα με τη μέρα. Για το πολιτιστικό κέντρο Luma στην Αρλ της Γαλλίας [ένας πύργος ύψους 56 μέτρων που αναμένεται να εγκαινιαστεί φέτος] ήθελα να προχωρήσω την ιδέα αυτή ακόμα παραπέρα. Δοκιμάσαμε διάφορα μέταλλα, ώσπου τελικά βρήκαμε έναν τρόπο να φτιάξουμε ένα "πιξελωτό" βουνό με μεγάλα "μικροπαραμορφωμένα" [microdeformed] τούβλα από ατσάλι».
«Η ιστορία με το μεταμοντέρνο υπήρξε λίγο υπερβολική. Ήταν βασικά μια στιγμή κατά την οποία κανείς δεν φαινόταν να ξέρει τι να κάνει και πού να το πάει. Ο μοντερνισμός γινόταν όλο και πιο ψυχρός. Ήταν όπως όταν έκανε ο Μάλεβιτς το "Μαύρο Τετράγωνο" και μετά δεν ήξερε πού να το πάει και άρχισε να σχεδιάζει φορέματα. Κάπως έτσι. Ο κόσμος είχε μείνει ακίνητος αισθητικά και εστιάσαμε στο να χτίζουμε γρήγορα για να μπει ο κόσμος μέσα. Κάποια στιγμή όμως, ξαφνικά, αυτή η ψυχρότητα, η απάνθρωπη διάσταση των κτιρίων –αυτό το άψυχο συναίσθημα– έπεσε πάνω σε τοίχο. Και όπως ο Μάλεβιτς, το ρίξαμε στη διακόσμηση. Επειδή ήταν εύκολο. Πιστεύω όμως ότι τώρα έχει ξεπεραστεί κι αυτή η διακοσμητική περίοδος».
