Με μεγάλη καθυστέρηση διεξάγονται οι έλεγχοι των ταξιδιωτών εκτός Σένγκεν, σε ευρωπαϊκά αεροδρόμια στο πλαίσιο εφαρμογής του νέου συστήματος Εισόδου-Εξόδου της ΕΕ που τέθηκε σε πλήρη εφαρμογή από τις 10 Απριλίου 2026.
Ενδεικτικό της κατάστασης είναι η -τουλάχιστον- 2 ώρες αναμονή στο αεροδρόμιο «Ελ. Βενιζέλος», χρόνος που αναμένεται να αυξηθεί κατά πολύ εν μέσω της κορύφωσης της θερινής περιόδου.
Το νέο σύστημα απαιτεί πλέον συλλογή βιομετρικών δεδομένων από επιβάτες τρίτων χωρών, όπως δακτυλικά αποτυπώματα και φωτογραφία προσώπου.
Ο διευθυντής του Διεθνούς Συμβουλίου Αεροδρομίων Ευρώπης (ACI), Olivier Jankovec, είχε δηλώσει πρόσφατα στους Financial Times, πως η κατάσταση ιδιαίτερα τους μήνες αιχμής του καλοκαιριού θα είναι απλώς μη διαχειρίσιμη», επισημαίνοντας ότι οι μεγάλες ουρές εμφανίζονται ήδη σε ώρες αιχμής.
Σε ό,τι αφορά το αεροδρόμιο «Ελ. Βενιζέλος», σύμφωνα με στοιχεία, αυτή τη στιγμή, λίγο πριν την έναρξη της θερινής περιόδου, ο αριθμός των ταξιδιωτών από τρίτες χώρες μπορεί να φτάσει τους 6.000 ημερησίως - με τον αριθμό αυτόν να αναμένεται να διπλασιαστεί στην κορύφωση της καλοκαιρινής σεζόν.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει υποστηρίξει ότι «το σύστημα λειτουργεί πολύ καλά», με τον μέσο χρόνο καταχώρισης των στοιχείων των επιβατών να ανέρχεται στα 70 δευτερόλεπτα - αν και η ACI εκτιμά ότι μπορεί να φτάνει έως και τα πέντε λεπτά.
Γιατί εφαρμόζεται το νέο σύστημα
Στόχος του EES είναι ο εκσυγχρονισμός των ελέγχων στα σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η μείωση της απάτης και του εγκλήματος και η καλύτερη ανίχνευση πιθανών κινδύνων ασφαλείας.
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, από την έναρξη της εφαρμογής του συστήματος έχουν ήδη απορριφθεί περισσότεροι από 24.000 ταξιδιώτες, λόγω ληγμένων ή πλαστών εγγράφων ή αδυναμίας να δικαιολογήσουν τον σκοπό του ταξιδιού τους.
Παράλληλα, πάνω από 600 άτομα εντοπίστηκαν ως πιθανοί κίνδυνοι για την ασφάλεια.
Ως προς το ποιοι επηρεάζονται και ποιοι εξαιρούνται από το νέο σύστημα εισόδου - εξόδου, το EES αφορά πολίτες εκτός ΕΕ και Σένγκεν που ταξιδεύουν για σύντομη διαμονή (έως 90 ημέρες μέσα σε περίοδο 180 ημερών), είτε για τουρισμό είτε για επαγγελματικούς λόγους.
Σε αυτούς περιλαμβάνονται και πολίτες του Ηνωμένου Βασιλείου, καθώς και ταξιδιώτες που δεν χρειάζονται βίζα. Το σύστημα ισχύει επίσης για ιδιοκτήτες ακινήτων στην ΕΕ που δεν διαθέτουν άδεια παραμονής.
Ενδεικτικά, εξαιρούνται πολίτες της ΕΕ και της ζώνης Σένγκεν, άτομα με μακροχρόνια βίζα ή άδεια διαμονής, μέλη οικογένειας πολιτών της ΕΕ με σχετική άδεια, κάτοχοι τοπικών αδειών διασυνοριακής κυκλοφορίας, πληρώματα αεροσκαφών και τρένων που «εκτελούν» διεθνείς μετακινήσεις, στρατιωτικό προσωπικό και οικογένειες στο πλαίσιο αποστολών ΝΑΤΟ και οι πολίτες Ανδόρας, Αγίου Μαρίνου, Βατικανού και Μονακό.
Επιπλέον, η Ιρλανδία και η Κύπρος δεν θα εφαρμόσουν το σύστημα και θα συνεχίσουν τους χειροκίνητους ελέγχους διαβατηρίων.
