Η φιλική προς το περιβάλλον εφεύρεση του βραβευμένου με Νόμπελ Όμαρ Γιάγκι, η οποία παρέχει καθαρό νερό σε περίπτωση που οι κεντρικές παροχές ύδατος διακοπούν λόγω τυφώνα ή ξηρασίας, θα μπορούσε να σώσει ζωές σε ευάλωτα νησιά, σύμφωνα με τον επιστήμονα.
Η εφεύρεση, του χημικού Όμαρ Γιάγκι, χρησιμοποιεί μια επιστημονική μέθοδο που ονομάζεται δικτυωτή χημεία για τη δημιουργία μοριακά σχεδιασμένων υλικών, τα οποία μπορούν να εξάγουν υγρασία από τον αέρα και να συλλέγουν νερό ακόμη και σε άνυδρες και ερημικές συνθήκες.
Στο επίκεντρο οι ευάλωτες περιοχές
Η Atoco, μια τεχνολογική εταιρεία που ίδρυσε ο Γιάγκι, δήλωσε ότι οι μονάδες της, συγκρίσιμες σε μέγεθος με ένα εμπορευματοκιβώτιο 20 ποδιών και τροφοδοτούμενες εξ ολοκλήρου από θερμική ενέργεια εξαιρετικά χαμηλής ποιότητας, θα μπορούσαν να τοποθετηθούν σε τοπικές κοινότητες για να παράγουν έως και 1.000 λίτρα καθαρού νερού κάθε μέρα, ακόμη και αν οι κεντρικές πηγές ηλεκτρικής ενέργειας και νερού διακοπούν λόγω ξηρασίας ή ζημιών από καταιγίδες.
Ο Γιάγκι, ο οποίος κέρδισε το βραβείο Νόμπελ Χημείας για το 2025, δήλωσε ότι η εφεύρεση θα αλλάξει τον κόσμο και θα ωφελήσει τα νησιά της Καραϊβικής, τα οποία είναι επιρρεπή σε ξηρασία. Πρόσθεσε ότι θα μπορούσε να αποτελέσει λύση για χώρες που χρειάζονται να προμηθεύσουν νερό σε απομονωμένες κοινότητες μετά από τυφώνες όπως ο Beryl και ο Melissa, οι οποίοι άφησαν χιλιάδες ανθρώπους χωρίς νερό.
«Τυφώνες όπως ο Melissa ή ο Beryl προκάλεσαν σοβαρές πλημμύρες, καταστρέφοντας σπίτια και καλλιέργειες και επηρεάζοντας χιλιάδες ζωές στην Καραϊβική. Αυτή η καταστροφή είναι μια σκληρή υπενθύμιση της επείγουσας ανάγκης για ενίσχυση της ανθεκτικότητας του εφοδιασμού με νερό σε ευάλωτες περιοχές, ιδίως σε μικρά νησιωτικά κράτη που είναι ευάλωτα σε ακραία καιρικά φαινόμενα», δήλωσε ο Γιάγκι.
Η εφεύρεση, πρόσθεσε ο Γιάγκι, θα μπορούσε να προσφέρει μια φιλική προς το κλίμα και βιώσιμη εναλλακτική λύση σε σχέση με άλλες επιλογές ύδρευσης, όπως η αφαλάτωση, η οποία μπορεί να αποτελέσει απειλή για τα οικοσυστήματα όταν η συμπυκνωμένη άλμη επιστρέφει στον ωκεανό.
Μία εφεύρεση που δίνει ελπίδα για την συγκέντρωση νερού
Τον περασμένο μήνα, μια έκθεση του ΟΗΕ ανέφερε ότι ο πλανήτης είχε εισέλθει σε μια «εποχή παγκόσμιας υδατικής χρεοκοπίας», με σχεδόν τα τρία τέταρτα του παγκόσμιου πληθυσμού να ζουν σε χώρες που έχουν χαρακτηριστεί ως υδατικά ανασφαλείς ή κρίσιμα υδατικά ανασφαλείς.
«Περίπου 2,2 δισεκατομμύρια άνθρωποι εξακολουθούν να στερούνται ασφαλούς πόσιμου νερού, 3,5 δισεκατομμύρια στερούνται ασφαλών αποχετευτικών συστημάτων και περίπου 4 δισεκατομμύρια αντιμετωπίζουν σοβαρή έλλειψη νερού για τουλάχιστον ένα μήνα το χρόνο», ανέφερε η έκθεση.
Στην Γρενάδα, η οποία καταστράφηκε από τον τυφώνα Beryl το 2024, η εφεύρεση του Γιάγκι προσφέρει μια ακτίδα ελπίδας, ιδιαίτερα για τις περιοχές Carriacou και Petite Martinique, οι οποίες υπέστησαν τις μεγαλύτερες καταστροφές και αντιμετωπίζουν μια τριπλή απειλή από καταιγίδες, ξηρασία και παράκτια διάβρωση.
«Η ικανότητα της τεχνολογίας να λειτουργεί εκτός δικτύου χρησιμοποιώντας μόνο την ενέργεια του περιβάλλοντος είναι ιδιαίτερα ελκυστική για την περίπτωσή μας», δήλωσε ο κυβερνητικός αξιωματούχος και περιβαλλοντολόγος, Ντέιβον Μπέικερ.
Το Carriacou και η Petite Martinique, που εξακολουθούν να βιώνουν τις συνέπειες του Beryl, αναγκάζονται να εισάγουν νερό από τη Γρενάδα για να αντιμετωπίσουν τις ξηρές περιόδους που φαίνεται να γίνονται όλο και πιο έντονες και μακροχρόνιες κάθε χρόνο.
«Αυτή τη στιγμή εξετάζουμε ολοκληρωμένες στρατηγικές ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, και η τεχνολογία συλλογής νερού από την ατμόσφαιρα που ανέπτυξε ο καθηγητής Γιάγκι φέρνει λύση σε διάφορες κρίσιμες προκλήσεις που αντιμετωπίζουμε: το υψηλό κόστος άνθρακα, καθώς και τον κίνδυνο μόλυνσης, της εισαγωγής νερού, την ευπάθεια των κεντρικών συστημάτων σε ζημιές από τυφώνες και την ανάγκη για αποκεντρωμένες λύσεις που μπορούν να λειτουργήσουν όταν η παραδοσιακή υποδομή αποτυγχάνει», δήλωσε ο Μπέικερ.
Ο Γιάγκι, ο οποίος μεγάλωσε σε μια κοινότητα προσφύγων στην Ιορδανία, είπε ότι εμπνεύστηκε από τις δυσκολίες που αντιμετώπισε σε ένα σπίτι χωρίς τρεχούμενο νερό ή ηλεκτρικό ρεύμα.
Περιγράφοντας την εφεύρεση ως «μια επιστήμη ικανή να επαναπροσδιορίσει την ύλη», προέτρεψε τους ηγέτες να «αφαιρέσουν τα εμπόδια, να προστατεύσουν την ακαδημαϊκή ελευθερία» και να «υποδεχθούν τα παγκόσμια ταλέντα».
«Όσον αφορά το κλίμα, η ώρα για συλλογική δράση έχει ήδη φτάσει. Η επιστήμη είναι εδώ. Αυτό που χρειαζόμαστε τώρα είναι θάρρος – θάρρος ανάλογο με το μέγεθος του έργου – ώστε να μπορέσουμε να χαρίσουμε στην επόμενη γενιά όχι μόνο την δέσμευση του άνθρακα, αλλά και έναν πλανήτη άξιο των ελπίδων τους», είπε.
Με πληροφορίες από Guardian
