Πέθανε ο Γιώργος Γαρμπής, ξεχωριστός εκδότης του ελευθεριακού χώρου, στα 78 χρόνια του

Πέθανε ο Γιώργος Γαρμπής, ξεχωριστός εκδότης του ελευθεριακού χώρου, στα 78 χρόνια του Facebook Twitter
Στο ντοκιμαντέρ του Αντώνη Μποσκοΐτη «Κατερίνα Γώγου - Για την αποκατάσταση του μαύρου»
0

«Έγινα εκδότης γιατί ήθελα να βγάλω βιβλία που να προωθούν την υπόθεση της ελευθερίας», όπως είχε πει σε συνέντευξη του στο μπλογκ eleftheriahtipota το 2013.

Ιδέα που υλοποίησε αμέσως μετά τη μεταπολίτευση ιδρύοντας το ιστορικό βιβλιοπωλείο και εκδόσεις Ελεύθερος Τύπος, από εκείνες που κυριολεκτικά «άνοιξαν τα μάτια» σε μια νέα γενιά διψασμένη για ιδέες πέρα τόσο από την «αρχαία σκουριά» της δεξιάς, «πνευματικό παιδί» της οποίας ήταν και η απριλιανή χούντα που μόλις είχε πέσει, όσο και από τη δογματική ακαμψία της παραδοσιακής αριστεράς.

Εκεί, στο βιβλιοπωλείο που διατηρούσε στη Ζωοδόχου Πηγής 17 είχα κάνει κι εγώ ως ενθουσιώδης έφηβος με την ενθάρρυνση και την καθοδήγησή του τα πρώτα μου εναλλακτικά διαβάσματα που με διαμόρφωσαν σε μεγάλο βαθμό – το «Θεός και Κράτος» του Μπακούνιν, το «Αυθορμητισμός και Οργάνωση» του Μάρεϊ Μπούκτσιν, «Η κοινωνία του θεάματος» του Γκι Ντεμπόρ, Ο «Φόρος Τιμής στην Καταλωνία» του Τζορτζ Όργουελ, «Το ένστικτο του θανάτου» του Ζακ Μεσρίν ήταν από τα πρώτα που θυμάμαι να ξεφυλλίζω. Ήταν η δεύτερη «έδρα» των εκδόσεων (είχε προηγηθεί το κατάστημα της οδού Κιάφας) προτού καταλήξουν στον πεζόδρομο της Βαλτετσίου.

Ο Γιώργος Γαρμπής δεν είναι δυστυχώς πια μαζί μας, έφυγε χτες σε ηλικία 78 ετών έχοντας ταλαιπωρηθεί αρκετά τα τελευταία χρόνια από σοβαρό πρόβλημα υγείας. Το πρώτο βιβλίο που εξέδωσε ήταν «Η «Παρισινή Κομμούνα του 1871 και η ιδέα του κράτους» του Μιχαήλ Μπακούνιν σε δική του μετάφραση (συχνά χρησιμοποιούσε ψευδώνυμα ως μεταφραστής). Ακολούθησαν εκατοντάδες, ίσως και χιλιάδες τίτλοι που γαλούχησαν ένα ολόκληρο ρεύμα ελευθεριακής σκέψης στην Ελλάδα ειδικά τις δεκαετίες του ’70 και του ’80 όταν ανάλογα εγχειρήματα βρίσκονταν ακόμα στα σπάργανα, ανάμεσά τους σπουδαίοι συγγραφείς και βιβλία που δύσκολα θα κυκλοφορούσαν πιο εμπορικοί εκδοτικοί οίκοι. Ο ελευθεριακός κομμουνισμός, ο αναρχισμός στις διάφορες μορφές του, οι καταστασιακοί, η αυτονομία, η κοινωνική οικολογία, τα νέα κοινωνικά κινήματα βρήκαν εκεί τη βιβλιοφιλική τους «στέγη». Οι εκδόσεις Ελεύθερος Τύπος ήταν, μαζί με τη Διεθνή Βιβλιοθήκη, το περιοδικό «Ιδεοδρόμιο» και τις εκδόσεις του Λεωνίδα Χρηστάκη και το βραχύβιο Octopus Press του Τέου Ρόμβου σημεία αναφοράς όχι μόνο για έναν ολόκληρο πολιτικό χώρο αλλά για κάθε ανήσυχο πνεύμα.

Άνθρωπος με βαθιά θεωρητική κατάρτιση και ιδεολογική συγκρότηση αλλά πάντα διαλλακτικός και δίχως στεγανά, ο Γιώργος Γαρμπής ήταν παρών στα γεγονότα του Πολυτεχνείου τον Νοέμβριο του 1973 και είχε ενεργό πολιτική ανάμειξη στα πρώτα ιδίως μεταπολιτευτικά χρόνια (αργότερα και έχοντας γνωρίσει πολλές απογοητεύσεις περιορίστηκε στο εκδοτικό του έργο) ενώ στις αρχές της δεκαετίας του ’80 εξέδωσε το περιοδικό «Άναρχος», από τα σημαντικότερα αντιεξουσιαστικά έντυπα που κυκλοφόρησαν στην Ελλάδα. Επηρεασμένος από τον Μάη του ’68 και τον αντίκτυπό του στο Λονδίνο (όπως και παγκόσμια) όπου έζησε κάποια χρόνια, δεν είχε ποτέ κολλήσει, όπως καυχιόταν, ούτε το σταλινικό ούτε το μηδενιστικό «μικρόβιο». Τον διέκριναν η ευγένεια, ανιδιοτέλεια και το ήθος, δεν πούλησε ποτέ «μούρη», ούτε το έπαιξε «αναρχομπαμπάς». «Ελευθερία σημαίνει να έχεις ανοικτούς ορίζοντες και να ορίζεις ο ίδιος την τύχη σου», έλεγε και το έκανε πράξη και τρόπο ζωής. Βοηθούσε, επιπλέον, με όποιον τρόπο μπορούσε ανθρώπους και εναλλακτικές εκδοτικές προσπάθειες, έδινε πρόθυμα βήμα σε νέους συγγραφείς, υπήρχαν περίοδοι που χάριζε περισσότερα βιβλία από όσα πουλούσε, απέφευγε επίσης τη δημοσιότητα και δεν συμπάθησε ποτέ τα σόσιαλ – ελάχιστες φορές μίλησε δημόσια κι ας είχε πολύ περισσότερα και ουσιαστικότερα να πει από πολλούς φλύαρους δημοσιολογούντες. Καλό του κατευόδιο, ο ίδιος σίγουρα θα λείψει αλλά άφησε πίσω του σπουδαία κληρονομιά.

Πολιτισμός
0

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΑ

Ο Joe Bloom έβαλε ένα κόκκινο τηλέφωνο σε μια γέφυρα και έκανε το internet να ακούσει ιστορίες

Πολιτισμός / Ο Joe Bloom έβαλε ένα κόκκινο τηλέφωνο σε μια γέφυρα και έκανε το internet να ακούσει ιστορίες

Το A View from a Bridge του Joe Bloom ξεκίνησε το 2024 με ένα κόκκινο τηλέφωνο, μια γέφυρα και ανθρώπους που μιλούν από απόσταση. Σε νέα του συνέντευξη ο δημιουργός του εξηγεί πώς ένα απλό format έγινε αντίδοτο στη γρήγορη αφήγηση των social media.
THE LIFO TEAM
Queer νέοι της Πόλης του Μεξικού φωτογραφίζονται σαν άγιοι, πολεμιστές και μυθικά πουλιά

Πολιτισμός / Queer νέοι της Πόλης του Μεξικού φωτογραφίζονται σαν άγιοι, πολεμιστές και μυθικά πουλιά

Το Birds of Mexico City του Pieter Henket μετατρέπει queer νέους της μεξικανικής πρωτεύουσας σε τελετουργικές μορφές ανάμεσα στη lucha libre, τη θρησκευτική εικονογραφία, τη μόδα και την ελευθερία.
THE LIFO TEAM
Πέδρο Πασκάλ, Μάθιου ΜακΚόναχι, Όστιν Μπάτλερ στο νέο γουέστερν του Παρκ Τσαν-γουκ

Πολιτισμός / Πέδρο Πασκάλ, Μάθιου ΜακΚόναχι, Όστιν Μπάτλερ στο νέο γουέστερν του Παρκ Τσαν-γουκ

Το The Brigands of Rattlecreek περνά στη Warner Bros. Clockwork, το νέο specialty label της Warner, και φέρνει τον δημιουργό του Oldboy στην αμερικανική Άγρια Δύση με ένα καστ που μοιάζει σχεδόν εξωφρενικό.
THE LIFO TEAM
Η Σερ θυμήθηκε τη σκληρή απόρριψη του Μάικ Νίκολς: «Δεν είσαι ο σωστός τύπος γυναίκας»

Πολιτισμός / Η Σερ θυμήθηκε τη σκληρή απόρριψη του Μάικ Νίκολς: «Δεν είσαι ο σωστός τύπος γυναίκας»

Πριν καθιερωθεί ως ηθοποιός, η Σερ ζήτησε από τον Μάικ Νίκολς να περάσει από οντισιόν. Εκείνος δεν τη δοκίμασε καν. Λίγα χρόνια αργότερα, θα τη σκηνοθετούσε στο Silkwood, στον ρόλο που της έφερε την πρώτη της υποψηφιότητα για Όσκαρ.
THE LIFO TEAM
You talkin’ to me?Ο Πολ Σρέιντερ είχε «AI girlfriend» και εκείνη τερμάτισε τη συζήτηση μαζί του

Πολιτισμός / You talkin’ to me?Ο Πολ Σρέιντερ είχε «AI girlfriend» και εκείνη τερμάτισε τη συζήτηση μαζί του

Ο σεναριογράφος του Ταξιτζή δοκίμασε μια ψηφιακή σύντροφο για να καταλάβει, όπως έγραψε, την αλληλεπίδραση ανδρών και γυναικών «μέσα στο matrix». Όταν όμως άρχισε να πιέζει τα όρια του προγράμματος, η AI φίλη του τον εγκατέλειψε.
THE LIFO TEAM
ΙΣΠΑΝΙΑ ΚΑΝΟΝΙ ΚΑΛΟΣ ΚΑΚΟΣ ΑΣΧΗΜΟΣ

Πολιτισμός / «Δεν είχαμε ιδέα»: Το κανόνι από τον «Καλό, τον Κακό και τον Άσχημο» βρέθηκε σε μουσείο της Ισπανίας

Πρόκειται για το κανόνι που χρησιμοποιείται σε μία από τις πιο γνωστές σκηνές της ταινίας, όταν ο χαρακτήρας του Κλιντ Ίστγουντ ανάβει ατάραχος το φυτίλι με το πούρο του για να σταματήσει τον Τούκο (Ίλαϊ Γουάλακ)
THE LIFO TEAM
Ο Ράμι Μάλεκ για το Όσκαρ του: «Σε όλο τον κόσμο οι άνθρωποι ξέρουν πώς είναι να νιώθεις μετανάστης»

Πολιτισμός / Ράμι Μάλεκ: «Σε όλο τον κόσμο οι άνθρωποι ξέρουν πώς είναι να νιώθεις μετανάστης»

Λίγο πριν την πρεμιέρα του The Man I Love του Άιρα Σακς στις Κάννες, ο Ράμι Μάλεκ μίλησε για τη νέα του ταινία, την αιγυπτιακή του καταγωγή και το βάρος του να γίνει ο πρώτος ηθοποιός αιγυπτιακής καταγωγής που κέρδισε Όσκαρ Α’ Ανδρικού Ρόλου.
THE LIFO TEAM
Ο Νίκολας Βίντινγκ Ρεφν λύγισε στις Κάννες μιλώντας για τη στιγμή που «πέθανε για 25 λεπτά»

Πολιτισμός / Ο Νίκολας Βίντινγκ Ρεφν λύγισε στις Κάννες μιλώντας για τη στιγμή που «πέθανε για 25 λεπτά»

Στη συνέντευξη Τύπου για το Her Private Hell, ο Δανός σκηνοθέτης μίλησε συγκινημένος για τη σοβαρή περιπέτεια υγείας που, όπως είπε, του έδωσε μια δεύτερη ευκαιρία και τον έκανε να επιστρέψει στο σινεμά.
THE LIFO TEAM
Η τεχνητή νοημοσύνη «ζωντανεύει» ερωτικές φωτογραφίες του 1976 στις Κάννες

Τech & Science / Η τεχνητή νοημοσύνη «ζωντανεύει» ερωτικές φωτογραφίες του 1976 στις Κάννες

Μια σειρά μικρού μήκους ταινιών, δημιουργημένων με τεχνητή νοημοσύνη από ερωτικά περιοδικά πριν από 50 χρόνια, παρουσιάστηκε στο περιθώριο των Καννών και προβάλλεται στο Cultpix, με κυκλοφορία σε Blu-ray και περιορισμένη έκδοση VHS.
THE LIFO TEAM
Η Τίλντα Σουίντον άνοιξε στην Αθήνα μια ντουλάπα γεμάτη φαντάσματα

Πολιτισμός / Η Τίλντα Σουίντον άνοιξε στην Αθήνα μια ντουλάπα γεμάτη φαντάσματα

Στο Onassis Ready, η έκθεση Ongoing και η περφόρμανς A Biographical Wardrobe μετατρέπουν τα ρούχα, τα αντικείμενα και τις καλλιτεχνικές φιλίες της Τίλντα Σουίντον σε ζωντανό αρχείο μνήμης, απώλειας και δημιουργικής συγγένειας.
ΠΑΝΟΣ ΜΙΧΑΗΛ
Ο Γουίστλερ έκανε την ομορφιά σκηνικό, σκάνδαλο και καβγά

Πολιτισμός / Ο Γουίστλερ επιστρέφει στην Tate Britain: ο δανδής που έκανε τον Τάμεση ομίχλη και την ομορφιά πρόκληση

Η Tate Britain ανοίγει τη μεγαλύτερη ευρωπαϊκή αναδρομική του Τζέιμς ΜακΝιλ Γουίστλερ εδώ και 30 χρόνια, με τη διάσημη «Μητέρα του Γουίστλερ», τα νυχτερινά του Τάμεση και τα έργα που έκαναν την ομορφιά, την ατμόσφαιρα και την αφαίρεση να μοιάζουν προκλητικές στη βικτωριανή Βρετανία.
THE LIFO TEAM