Την ύπαρξη πραγματικού λιμού στη Γάζα αναγνώρισε για πρώτη φορά ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, υποσχόμενος περισσότερη ανθρωπιστική βοήθεια προς τον πληθυσμό και αναφέροντας ότι εργάζεται σε «διάφορα σχέδια» σε συνεργασία με το Ισραήλ.
Μιλώντας δίπλα στον Βρετανό πρωθυπουργό Κιρ Στάρμερ, με τον οποίο συναντήθηκε τη Δευτέρα στη Σκωτία, ο Τραμπ δήλωσε ότι οι εικόνες παιδιών με εμφανή σημάδια ασιτίας που είδε στην τηλεόραση «είναι αληθινές», διαψεύδοντας εμμέσως τις δηλώσεις του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου ότι δεν υπάρχει λιμός στη Γάζα.
«Αυτό είναι πραγματικός λιμός. Το βλέπω. Δεν μπορείς να το σκηνοθετήσεις», είπε ο Τραμπ. «Αυτά τα παιδιά φαίνονται πολύ πεινασμένα... Πρέπει να τα ταΐσουμε».
Γάζα: Παγκόσμια πίεση για ανθρωπιστική βοήθεια
Οι δηλώσεις του Τραμπ εντείνουν την πίεση προς το Ισραήλ να επιτρέψει περισσότερες αποστολές βοήθειας, την ώρα που ο ΟΗΕ και ανθρωπιστικές οργανώσεις προειδοποιούν για επικείμενο λιμό, ιδίως στα παιδιά.
Το υπουργείο Υγείας της Γάζας ανακοίνωσε πάνω από 80 θανάτους σχετιζόμενους με ασιτία και υποσιτισμό μόνο για τον Ιούλιο, συμπεριλαμβανομένων 14 τη Δευτέρα.
Ο Στάρμερ χαρακτήρισε την κατάσταση στη Γάζα «απόλυτη καταστροφή», λέγοντας πως «ο βρετανικός λαός είναι αποτροπιασμένος με όσα βλέπει στις οθόνες του» και πως απαιτείται άμεση εκεχειρία.
Ασαφή τα σχέδια των ΗΠΑ – Επιφυλακτικός ο Τραμπ
Παρότι ο Αμερικανός πρόεδρος μίλησε για βραχυπρόθεσμα σχέδια ενίσχυσης της διανομής τροφίμων, δεν έδωσε λεπτομέρειες και εμφανίστηκε μη δεσμευτικός ως προς τα επόμενα βήματα.
Σύμφωνα με τη Ντάουνινγκ Στριτ, ο Στάρμερ παρουσίασε στον Τραμπ το βρετανικό σχέδιο για «βιώσιμη ειρήνη» στη Μέση Ανατολή, το οποίο είχε συζητήσει το Σαββατοκύριακο με τον Γερμανό καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς και τον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν.
«Συμφώνησαν να εργαστούν από κοινού για να βάλουν τέλος στη δυστυχία και την πείνα», αναφέρει η ανακοίνωση της βρετανικής κυβέρνησης.
Ο Μερτς δήλωσε ότι «και το Ισραήλ πρέπει να κάνει το δικό του μέρος» για να υπάρξει εκεχειρία και να βελτιωθεί η ανθρωπιστική κατάσταση, υιοθετώντας μια πιο επικριτική στάση από ό,τι στο παρελθόν.
Ωστόσο, οι ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες φαίνεται πως δεν έπεισαν τον Τραμπ, που δεν δεσμεύτηκε σε καμία κίνηση.
Τραγική ανθρωπιστική εικόνα στη Γάζα
Ο Τραμπ είπε ότι η Ουάσινγκτον σχεδιάζει να δημιουργήσει «κέντρα διανομής τροφίμων χωρίς περιορισμούς», ασκώντας έτσι έμμεση κριτική στο χάος και τη βία που περιβάλλει τις αποστολές βοήθειας του Gaza Humanitarian Foundation (GHF), ενός σχεδίου που υποστηρίζεται από τις ΗΠΑ αλλά έχει προκαλέσει διεθνή κατακραυγή.
Πάνω από 1.000 Παλαιστίνιοι έχουν σκοτωθεί προσπαθώντας να προσεγγίσουν σημεία διανομής τροφής, σύμφωνα με τοπικούς αξιωματούχους – πολλοί από αυτούς από πυρά Ισραηλινών στρατιωτών.
Το Ισραήλ, που ξεκίνησε τον πόλεμο μετά την επίθεση της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023, χαλάρωσε ορισμένους περιορισμούς στην παροχή βοήθειας μόλις την Κυριακή, υποκύπτοντας στην πίεση της διεθνούς κοινότητας, ωστόσο επιμένει ότι οι κατηγορίες για λιμό είναι «προπαγάνδα της Χαμάς».
«Μια σταγόνα στον ωκεανό»
Ο Τομ Φλέτσερ, αναπληρωτής γενικός γραμματέας του ΟΗΕ για ανθρωπιστικά ζητήματα, δήλωσε τη Δευτέρα πως η αύξηση των αποστολών είναι «σταγόνα στον ωκεανό».
«Χρειάζεται μαζική κλίμακα. Πρέπει να περάσουμε από αυτά τα επικίνδυνα σημεία. Ξέρουν ότι ερχόμαστε, και είναι απελπισμένοι», είπε στο BBC.
Παρά τις προσπάθειες, λιγότερα από 100 φορτηγά με ανθρωπιστικό υλικό έφτασαν στη Γάζα την Κυριακή, σε σύγκριση με τα 700 κατά τη διάρκεια προηγούμενης εκεχειρίας.
Οι περισσότερες προμήθειες λεηλατήθηκαν από πεινασμένους κατοίκους πριν φτάσουν στις αποθήκες του ΟΗΕ.
Οι ισραηλινές αρχές πρότειναν νέα μέτρα, όπως «ανθρωπιστικοί διάδρομοι» και τακτικές παύσεις στρατιωτικής δράσης, όμως ο ΟΗΕ δήλωσε πως οι λεπτομέρειες παραμένουν ασαφείς.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρότεινε τη Δευτέρα την μερική αναστολή συμμετοχής του Ισραήλ στο πρόγραμμα Horizon Europe, εξαιτίας της κατάστασης στη Γάζα, στοχεύοντας κυρίως εταιρείες με έργα δυνητικής στρατιωτικής εφαρμογής.
Η πρόταση απαιτεί την έγκριση των κρατών-μελών της Ε.Ε.
Την ίδια στιγμή, ο Στάρμερ βρίσκεται υπό εσωτερική πίεση μετά τη δήλωση του Μακρόν ότι η Γαλλία προτίθεται να αναγνωρίσει παλαιστινιακό κράτος. Η Ντάουνινγκ Στριτ δηλώνει ότι ο Στάρμερ υποστηρίζει την αναγνώριση, αλλά την κατάλληλη χρονική στιγμή και στο πλαίσιο «βιώσιμης ειρήνης».
«Ο λιμός δεν μπορεί να λυθεί με 30 φορτηγά, ένα νέο πέρασμα ή λίγες ώρες ηρεμίας», δήλωσε η Bushra Khalidi, επικεφαλής πολιτικής του Oxfam στα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη.
«Τα παιδιά που πεινούν επί μήνες υφίστανται μη αναστρέψιμη βλάβη. Για πολλά από αυτά, είναι ήδη αργά».
Με πληροφορίες από Financial Times
