Τα σχέδια της γερμανικής κυβέρνησης για την επαναφορά της στρατιωτικής θητείας ναυάγησαν την τελευταία στιγμή, ύστερα από έντονη διαμάχη μεταξύ των κυβερνητικών εταίρων.
Η πολυαναμενόμενη παρουσίαση του νομοσχεδίου, που προέβλεπε το ενδεχόμενο να επιβληθεί υποχρεωτική στράτευση για περιορισμένο αριθμό νέων, ακυρώθηκε αιφνιδίως το βράδυ της Τρίτης, λίγο πριν κατατεθεί στο κοινοβούλιο. Ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς έχει δηλώσει ότι στόχος του είναι η Γερμανία να αποκτήσει «τον ισχυρότερο συμβατικό στρατό στην Ευρώπη», ενώ ο υπουργός Άμυνας Μπόρις Πιστόριους αρνήθηκε ότι «τορπίλισε» τα σχέδια, όπως τον κατηγορούν μέλη του κυβερνητικού συνασπισμού.
Παρά το ότι διαθέτει τη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Γερμανία έχει επενδύσει ελάχιστα στις ένοπλες δυνάμεις της μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου. Η Bundeswehr, όπως ονομάζεται ο γερμανικός στρατός, αντιμετωπίζει εδώ και χρόνια ελλείψεις σε προσωπικό και εξοπλισμό.
Η κυβέρνηση του Μερτς επιδιώκει τώρα να ενισχύσει δραστικά τις αμυντικές δαπάνες, προειδοποιώντας ότι τα κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ πρέπει να προετοιμαστούν για το ενδεχόμενο ρωσικής επίθεσης μέσα στα επόμενα τέσσερα χρόνια.
Ωστόσο, η στρατιωτική θητεία παραμένει εξαιρετικά ευαίσθητο ζήτημα στη γερμανική κοινωνία. Μεγάλο μέρος του πληθυσμού εξακολουθεί να βλέπει με καχυποψία κάθε κίνηση προς τον επανεξοπλισμό, εξαιτίας των ιστορικών τραυμάτων του 20ού αιώνα.
Διχασμός στον κυβερνητικό συνασπισμό
Ο συνασπισμός του Χριστιανοδημοκρατικού Κόμματος (CDU/CSU) και των Σοσιαλδημοκρατών (SPD) είχε συμφωνήσει εξαρχής να επαναφέρει τη στρατιωτική θητεία σε εθελοντική βάση. Ωστόσο, τους τελευταίους μήνες, κορυφαία στελέχη των Χριστιανοδημοκρατών, ανάμεσά τους και ο ίδιος ο καγκελάριος Μερτς, προειδοποιούσαν ότι ένα καθαρά εθελοντικό σύστημα δεν θα επαρκούσε για να καλύψει τις ανάγκες του στρατού.
Οι διαπραγματεύσεις της εβδομάδας κατέληξαν σε ένα περίπλοκο συμβιβασμό, που σύμφωνα με τα γερμανικά μέσα θα προέβλεπε μια πολυεπίπεδη διαδικασία επιλογής. Εφόσον δεν υπήρχαν αρκετοί εθελοντές, θα μπορούσε να εφαρμοστεί κληρωτός μηχανισμός, ώστε ορισμένοι νέοι άνδρες να κληθούν για ιατρικές εξετάσεις και ενδεχομένως για υποχρεωτική υπηρεσία.
Η προοπτική αυτή προκάλεσε έντονες αντιδράσεις στους κόλπους του SPD, με στελέχη του κόμματος να δηλώνουν ότι απορρίπτουν οποιαδήποτε μορφή υποχρεωτικής στράτευσης.
Το σχέδιο Πιστόριους και το αβέβαιο μέλλον του νομοσχεδίου
Ο υπουργός Άμυνας Μπόρις Πιστόριους, αν και στηρίζει την ενίσχυση του στρατού, θεωρεί τα τελευταία σχέδια ανεφάρμοστα. Αντί για σύστημα κλήρωσης, προτείνει όλοι οι νεαροί άνδρες που συμπληρώνουν τα 18 έτη να περνούν υποχρεωτική ιατρική εξέταση από τον Ιούλιο του 2027, ώστε η Bundeswehr να αποκτήσει σαφή εικόνα του διαθέσιμου ανθρώπινου δυναμικού.
Ο Πιστόριους διαβεβαιώνει ότι η κυβέρνηση θα προωθήσει νέο νόμο μέσα στο 2026, με στόχο να τεθεί σε ισχύ από την επόμενη χρονιά. Η πρόταση του υπουργείου, που στηρίζεται σε εθελοντική στράτευση, αναμένεται να κατατεθεί στη Βουλή την Πέμπτη, ωστόσο προβλέπεται σφοδρή πολιτική αντιπαράθεση στη συζήτηση.
Η κυβέρνηση θέλει να αυξήσει το προσωπικό των ενόπλων δυνάμεων από τους 183.000 στρατιωτικούς σήμερα σε 260.000 έως το 2035, καθώς και να ενισχύσει το εφεδρικό σώμα με ακόμη 200.000 άτομα — στόχος που θεωρείται εξαιρετικά φιλόδοξος από αναλυτές και στρατιωτικούς αξιωματούχους.
Με πληροφορίες από BBC
