Το δέρμα μας δεν ξεχνά. Από μια παλιά ουλή μέχρι μια φακίδα, κουβαλά σημάδια από τις εμπειρίες μας.
Ωστόσο, οι επιστήμονες ανακαλύπτουν πλέον ότι αυτή η «μνήμη» δεν είναι μόνο ορατή, αλλά και βιολογική και μπορεί να εξηγεί γιατί δερματικές παθήσεις, όπως η ψωρίαση, εμφανίζονται ξανά και ξανά στα ίδια σημεία.
Νέα μελέτη σε ποντίκια, που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Science, δείχνει ότι τα κύτταρα του δέρματος διατηρούν πληροφορίες κάθε φορά που αναγεννώνται.
Συγκεκριμένα, δεν κληρονομούν μόνο τη δομή του DNA, αλλά και χημικές τροποποιήσεις του, γνωστές ως επιγενετικά σημάδια, οι οποίες ρυθμίζουν τη λειτουργία των γονιδίων.
Όπως εξηγούν οι ειδικοί, αυτά τα «σημάδια» επιτρέπουν στα βλαστοκύτταρα του δέρματος να θυμούνται προηγούμενες καταστάσεις και να αντιδρούν διαφορετικά στο μέλλον.
Όταν η μνήμη βοηθά και όταν βλάπτει το δέρμα
Αυτή η κυτταρική μνήμη μπορεί να είναι ευεργετική. Για παράδειγμα, ένα τραύμα επουλώνεται πιο γρήγορα αν συμβεί ξανά στο ίδιο σημείο, επειδή τα κύτταρα «θυμούνται» την προηγούμενη εμπειρία.
Ωστόσο, σε παθήσεις όπως η ψωρίαση, αυτή η μνήμη λειτουργεί αρνητικά. Το δέρμα γίνεται πιο ευαίσθητο σε παράγοντες όπως το στρες, με αποτέλεσμα να εμφανίζονται επαναλαμβανόμενες φλεγμονές στα ίδια σημεία.
Για να κατανοήσουν καλύτερα το φαινόμενο, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης που ανέλυσαν τη συμπεριφορά του DNA πριν και μετά από τραυματισμούς. Έτσι εντόπισαν συγκεκριμένες γενετικές αλληλουχίες, που σχετίζονται με τη «μνήμη» των κυττάρων.
Αν και η μελέτη έγινε σε ποντίκια, οι επιστήμονες εκτιμούν ότι τα ευρήματα ισχύουν και για τον άνθρωπο, ανοίγοντας τον δρόμο για περαιτέρω έρευνα.
Τα ευρήματα δείχνουν ότι η φλεγμονή μπορεί να επηρεάσει σε βάθος τη λειτουργία του οργανισμού. Οι επιστήμονες ελπίζουν ότι στο μέλλον θα μπορέσουν να «αντιστρέψουν» αυτή τη μνήμη, περιορίζοντας τις χρόνιες παθήσεις.
Αν αυτό καταστεί εφικτό, θα μπορούσε να αλλάξει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζονται ασθένειες και να δώσει νέα εργαλεία στον έλεγχο της ανθρώπινης υγείας.
Με πληροφορίες από scientificamerican.com
