Μια νέα εξέταση αίματος θα μπορούσε να βελτιώσει σημαντικά τα ποσοστά επιβίωσης από καρκίνο στο παγκρέατος, που συνήθως διαγιγνώσκεται σε προχωρημένο στάδιο, όταν οι θεραπευτικές επιλογές είναι περιορισμένες.
Η έγκαιρη πρόληψη θεωρείται καθοριστικής σημασίας για την αντιμετώπισή του: πάνω από τους μισούς ασθενείς πεθαίνουν μέσα σε τρεις μήνες από τη διάγνωση. Ωστόσο, μέχρι σήμερα δεν υπάρχει αποτελεσματικός προληπτικός έλεγχος για την πρώιμη ανίχνευση της νόσου.
Μέχρι πρόσφατα, οι επιστήμονες είχαν επικεντρωθεί σε δύο βιοδείκτες για τον εντοπισμό του καρκίνου του παγκρέατος, το CA19-9 (carbohydrate antigen 19-9) και το THBS2 (thrombospondin 2), όμως, κανένας από τους δύο δεν αποδείχθηκε επαρκής ως εργαλείο προληπτικού ελέγχου.
Καρκίνος στο πάγκρεας: Τι προβλέπει η νέα εξέταση αίματος
Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο της Πενσιλβάνια ανέλυσαν δείγματα αίματος και εντόπισαν δύο νέους βιοδείκτες που εμφανίζονται σε ασθενείς με καρκίνο παγκρέατος πρώιμου σταδίου, και πιο συγκεκριμένα την αμινοπεπτιδάση Ν (ANPEP) και τον πολυμερικό υποδοχέα ανοσοσφαιρίνης (PIGR).
Συνδυάζοντας και τους τέσσερις βιοδείκτες, οι ερευνητές κατάφεραν να διακρίνουν ασθενείς με καρκίνο του παγκρέατος από μη καρκινικά περιστατικά με ακρίβεια 91,9%. Αντίστοιχα, ο καρκίνος πρώιμου σταδίου εντοπίστηκε σωστά στο 87,5% των περιπτώσεων, σύμφωνα με δημοσίευση στο επιστημονικό περιοδικό Clinical Cancer Research.
Ο επικεφαλής της μελέτης, Κένεθ Ζάρετ, δήλωσε: «Προσθέτοντας τους ANPEP και PIGR στους ήδη υπάρχοντες δείκτες, βελτιώσαμε σημαντικά την ικανότητά μας να ανιχνεύουμε αυτόν τον καρκίνο τη στιγμή που είναι ακόμη θεραπεύσιμος».
Η τετραπλή εξέταση κατάφερε να διαχωρίσει με επιτυχία ασθενείς με καρκίνο τόσο από υγιή άτομα όσο και από ασθενείς με μη καρκινικές παθήσεις του παγκρέατος, όπως η παγκρεατίτιδα. Ωστόσο, όπως επισημαίνουν οι ερευνητές, τα δεδομένα προέρχονται από αναδρομική μελέτη, δηλαδή τα δείγματα αίματος συλλέχθηκαν αφού η διάγνωση είχε ήδη γίνει γνωστή.
Η καθηγήτρια Tatjana Crnogorac-Jurcevic, ειδικός στον καρκίνο του παγκρέατος από το Queen Mary University of London, χαρακτήρισε τη μελέτη «καλοσχεδιασμένη» και «μία από τις πολλές απαραίτητες προσπάθειες για την ανάπτυξη ενός τεστ έγκαιρης διάγνωσης».
Όπως σημείωσε, το τεστ αποδίδει καλά στα στάδια 1 και 2, όταν η χειρουργική επέμβαση είναι ακόμη εφικτή. Τόνισε, όμως, ότι απαιτούνται δοκιμές σε προσυμπτωματικό στάδιο και στη συνέχεια μεγάλες προοπτικές κλινικές μελέτες, προτού η εξέταση μπορέσει να χρησιμοποιηθεί για τον τακτικό έλεγχο ατόμων υψηλού κινδύνου, όπως όσοι έχουν οικογενειακό ιστορικό ή παθήσεις του παγκρέατος.
Με άλλα λόγια, η ανακάλυψη δίνει ελπίδα, αλλά η κλινική εφαρμογή απέχει ακόμη. Για μια νόσο με τόσο χαμηλά ποσοστά επιβίωσης, όμως, ακόμη και αυτή η προοπτική θεωρείται ένα σημαντικό βήμα μπροστά.
Με πληροφορίες από University of Pennsylvania, Independent
