Τα γιορτινά της έχει φορέσει η Ελευσίνα, η οποία κυριολεκτικά μεταμορφώθηκε προκειμένου να υποδεχτεί και να φανεί αντάξια του τιμητικού τίτλου της Πολιτιστικής Πρωτεύουσας της Ευρώπης, ο οποίος της ανατέθηκε.
Σήμερα και αύριο είναι προγραμματισμένη η κορύφωση των εκδηλώσεων.
Ήδη από το μεσημέρι έχουν ξεκινήσει οι πρώτες δράσεις στο πλαίσιο της τελετής έναρξης, που φέρει την καλλιτεχνική υπογραφή του Μιχαήλ Μαρμαρινού.
Περιπατητές από όλη την Ελλάδα διήνυσαν τα 21 χλμ της Ιεράς Οδού και συνέδεσαν την Αθήνα με την Ελευσίνα. Αυτοί αποτέλεσαν την πρώτη πομπή.
Στο σημείο εκκίνησης τούς υποδέχτηκαν σε εορταστικό κλίμα, εθελοντές μαθητές σχολείων και η Φιλαρμονική του Δήμου Αθηναίων. Οι ημεροδρόμοι ήταν διακεκριμένοι τριαθλητές, μαζί με αθλητές με αναπηρία και ερασιτέχνες δρομείς.
Επίσης οι 14 εθνοτοπικοί σύλλογοι της Ελευσίνας συνέθεσαν - σαν ένα σώμα - το Ελευσίνιο Κίνημα και πλημμύρισαν με μουσικές και χορούς τους δρόμους της πόλης μαζί με την βελγική κολεκτίβα Time Circus και το ξύλινο καράβι τους Landship. Αυτή η δεύτερη πομπή ξεσήκωσε τους θεατές.
Κατά τη διάρκεια της άφιξης των πομπών Νύμφες εμφανίζονταν επίσης σε κινησιολογική επιμέλεια του Κωνσταντίνου Ρήγου και ενδυματολογική της Όλγας Καραβερβέρη.
Οι έκτακτες καιρικές συνθήκες απαγόρευσαν τη διαδρομή μιας από τις τέσσερις πομπές της Τελετής Έναρξης της Ελευσίνας Πολιτιστικής Πρωτεύουσας 2023, εκείνη της θαλάσσιας «Ιεράς» οδού.
Κατερίνα Σακελλαροπούλου: Η αιώνια ζωή της Ελευσίνας
Παρόντες στην τελετή η Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας Αικατερίνη Σακελλαροπούλου, η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη καθώς και ο αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Μαργαρίτης Σχοινάς μαζί με πλήθος κόσμου και επισήμων.
Κατά τον χαιρετισμό της, η κ. Σακελλαροπούλου τόνισε ότι «Σήμερα, η Ελευσίνα διαμορφώνει τη σύγχρονη ταυτότητά της συνδυάζοντας την αρχαιολογική και βιομηχανική ιστορία της με τις νέες υποδομές που αποκτά χάρη στην ανακήρυξή της ως πολιτιστικής πρωτεύουσας της Ευρώπης για το 2023».
Παράλληλα, επισήμανε ότι «Τριάντα οκτώ χρόνια μετά τη δημιουργία του θεσμού της Πολιτιστικής Πρωτεύουσας της Ευρώπης από τη Μελίνα Μερκούρη, μια τέταρτη ελληνική πόλη, μετά την Αθήνα το 1985, τη Θεσσαλονίκη το 1997 και την Πάτρα το 2006, υποδέχεται τον θεσμό».
Αναφερόμενη στην ιστορία της Ελευσίνας υπενθύμισε ότι αποτέλεσε «Πόλη ιερή κατά την αρχαιότητα, βιομηχανική κατά τον εικοστό αιώνα, κακοποιημένη βάναυσα από την άναρχη ανάπτυξη την οποία επέβαλε η πίεση της ανάγκης αλλά και η αντιπνευματικότητα της σύγχρονης εποχής, η Ελευσίνα διατηρεί, ωστόσο, αινιγματικά γόνιμο και ποιητικό, το βίωμα μιας συνύπαρξης: της αρχαίας θρησκείας με τη χριστιανική, του ειδυλλιακού αττικού τοπίου με τον βιομηχανικό βανδαλισμό, της μεταβιομηχανικής αμηχανίας με την αναζήτηση επικοινωνίας και την επάνοδο στις ανθρωπιστικές και πολιτιστικές αξίες».
Επικαλούμενη τον Αμερικανό συγγραφέα και λάτρη του ελληνικού τοπίου Χένρι Μίλερ στον «Κολοσσό του Μαρουσιού», σημείωσε ότι «Στην πραγματικότητα, η Ελευσίνα είναι ανέπαφη. Τα παλιά συντρίμμια, η διασπορά, το θρυμμάτισμα, η σκόνη είμαστε εμείς. Η Ελευσίνα ζει με μια ζωή αιώνια, ανάμεσα σ' έναν κόσμο που βρίσκεται στην αγωνία του ψυχομαχητού».
Συνέδεσε, επίσης, τον καταστατικό μύθο της πόλης, την αρπαγή της Περσεφόνης, με την εικόνα της Ελευσίνας όπως μας την παρέδωσε ο εικοστός αιώνας, αλλά και με τις προοπτικές της στον αιώνα που διανύουμε. Όπως είπε «η βία που άσκησε ο 'Αδης στο πρόσωπο της κόρης της θεάς Δήμητρας ισοδυναμεί με τον βιασμό του φυσικού τοπίου· ο συμβολικός πυρήνας του μύθου, ο θάνατος και η αναγέννηση, μεταφέρεται στο σήμερα ως μια κυριολεκτική ανάδυση νέας ζωής μέσα από την φθορά και την ερήμωση των περασμένων δεκαετιών».
Ωστόσο, υποστήριξε ότι «Στο ιερό της χώμα, στο πλούσιο πολιτισμικό της υπέδαφος, φυτεύεται ο σπόρος της σύγχρονης καλλιτεχνικής δημιουργίας, θυμίζοντάς μας τον περίφημο στίχο από τις Χοηφόρους του Αισχύλου, του Ελευσίνιου τραγωδού: «σμικροῦ γένοιτ᾽ ἂν σπέρματος μέγας πυθμήν». Και καθώς αυτός ο σπόρος μόνο μικρός δεν είναι, πιστεύω ακράδαντα ότι το δέντρο του πολιτισμού που θα φουντώσει στην πόλη θα δώσει πλούσιο καρπό για τα χρόνια που θα' ρθουν. Πολύφυλλο, γεμάτο χυμούς, θα απλώσει τα κλαδιά του ενώνοντας τα σύγχρονα ευρωπαϊκά καλλιτεχνικά εγχειρήματα και θα αναδείξει, σε όλη τη διάρκεια του έτους, το νόημα των πολιτιστικών συναντήσεων, της ελεύθερης ανταλλαγής ιδεών, γνώσης και δημιουργίας, της παραγωγικής αλληλεπίδρασης ανάμεσα στους πολιτισμούς και του αισθήματος του συνανήκειν σε μια ευρύτερη πατρίδα, την Ευρώπη».
