Κ. Π. ΚΑΒΑΦΗΣ

Aκούστε το σημαντικό δοκίμιο του Ντάνιελ Μέντελσον για τον Κ.Π. Καβάφη, που περιλαμβάνεται στο βιβλίο του «Περιμένοντας τους Βαρβάρους: Από τον Αριστοφάνη στο Avatar» (εκδόσεις Πατάκη).

Σαν σήμερα 29 Απριλίου, γεννιέται το 1863 και πεθαίνει την ίδια ημερομηνία το 1933 ο Καβάφης στην Αλεξάνδρεια. Η έντονη και πολυκύμαντη σχέση του με την Αθήνα αναδεικνύεται στην έκθεση του Αρχείου Καβάφη στη Φρυνίχου.

Δέκα σημεία-σταθμοί που σχετίζονται με την πορεία του αρχείου του Αλεξανδρινού ποιητή, το οποίο είναι πλέον ανοιχτό σε όλους, διαθέτοντας περισσότερα από 2.000 τεκμήρια προς μελέτη και διερεύνηση.

Από τον Ντέιβιντ Χόκνεϊ στην Άννα Μποκιγιάν και από το πορτρέτο του Εγγονόπουλου στον Τσαρούχη και στον Γκίκα: Τόσο οι στίχοι όσο και η μορφή του Κωνσταντίνου Καβάφη υπήρξαν πηγή έμπνευσης για μερικούς σπουδαίους καλλιτέχνες.

Ο Καβάφης μελοποιείται απ’ όλων των ειδών τους συνθέτες, και από τους λεγόμενους «κλασικούς» και «σύγχρονους κλασικούς», τους αβανγκάρντ και τους πρωτοποριακούς, μα και από τους «λαϊκούς», τους «έντεχνους». Είναι, δε, αυτονόητο πως το φάσμα είναι ευρύτατο και βεβαίως δύσκολο να καλυφθεί στη λεπτομέρειά του στο πλαίσιο ενός άρθρου. Αναφέρουμε όμως τα σημαντικότερα. 

Ποιο ήταν το αναγνωστικό προφίλ του Καβάφη και πώς προκύπτει μέσα από πιθανά διαβάσματά του και κυρίως μέσα από τα βιβλία που κοσμούσαν τη βιβλιοθήκη του; Οι Αλέξανδρος Κατσιγιάννης, επίκουρος καθηγητής Νεοελληνικής Φιλολογίας στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, και Σοφία Ζησιμοπούλου, φιλόλογος-διδάκτωρ της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών, επιμελητές και οι δύο του έργου της τεκμηρίωσης και ψηφιοποίησης της βιβλιοθήκης Καβάφη, μιας πρωτοβουλίας του Ιδρύματος Ωνάση, εξηγούν.

Η άμεση και η έμμεση επίδραση της καβαφικής ποίησης στη λογοτεχνία καταδεικνύει τη μεγάλη του δύναμη όχι ως ποιητή του παρελθόντος αλλά ως μιας επιδραστικής φωνής του σήμερα που συνδέει διαφορετικά είδη και ξεπερνάει τα σύνορα.

Οι καθηγητές Peter Jeffreys και Gregory Jusdanis συνεργάστηκαν και έγραψαν από κοινού τη βιογραφία του μεγάλου ποιητή που φέρει τον τίτλο «Κωνσταντίνος Καβάφης – Ο άνθρωπος και ο ποιητής». Ο Gregory Jusdanis μίλησε στη LifO για το βιβλίο και για τον ποιητή που ήταν «παραδοσιακός και ταυτόχρονα μεταμοντέρνος, ο πρώτος “viral” ποιητής διεθνώς»

Τι μπορεί να σημαίνει σήμερα ο Καβάφης για έναν σκηνοθέτη και μια εικαστικό; Πώς «διαβάζεται» η μορφή του μέσα από το βλέμμα δύο σύγχρονων δημιουργών με διαφορετικές διαδρομές; Ο σκηνοθέτης Αριστοτέλης Μαραγκός, με διεθνή εμπειρία, και η εικαστικός Farida El Gazzar, με κοσμοπολίτικη πορεία, αντλούν έμπνευση από τον ποιητή, τη σχέση τους με την Αλεξάνδρεια και τα ευρήματα του Αρχείου Καβάφη του Ιδρύματος Ωνάση.

Τι συνέδεε δύο από τους πιο εμβληματικούς Έλληνες ποιητές; Ανακαλύπτοντας στοιχεία, μαρτυρίες και αναπάντεχα ευρήματα από το αρχείο και τη βιβλιοθήκη του Κ. Π. Καβάφη με τη Χριστίνα Ντουνιά, Ομότιμη Καθηγήτρια Νεοελληνικής Φιλολογίας στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, στο πλαίσιο της σειράς podcasts «Ο Καβάφης ανάμεσά μας» που πραγματοποιείται σε συνεργασία με τη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση και το Αρχείο Καβάφη.

Οι σχέσεις και αλληλεπιδράσεις του Κ. Π. Καβάφη με σημαντικές γυναικείες προσωπικότητες μέσα από αφιερώσεις σε βιβλία που διασώθηκαν, αλληλογραφία και σημειώσεις – από τη Γαλάτεια Καζαντζάκη και τη Μυρτιώτισσα, έως την Άλκη Θρύλο και τη Μαρίκα Κοτοπούλη. Η Χριστίνα Ντουνιά, Ομότιμη Καθηγήτρια Νεοελληνικής Φιλολογίας, στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, χαρτογραφεί τα αποτυπώματα στο αρχείο του, στο πλαίσιο της σειράς podcasts «Ο Καβάφης ανάμεσά μας» που πραγματοποιείται σε συνεργασία με τη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση και το Αρχείο Καβάφη.

H πρόσληψη του έργου και της ζωής του ποιητή ως θέατρο και περφόρμανς, η εκμετάλλευση των στίχων του στον χώρο της διαφήμισης, του θεάματος και της πολιτικής. Όλα όσα συζητήθηκαν στο Διεθνές Θερινό Σχολείο Καβάφη 2024.

Το αξιέπαινο έργο της ανακαίνισης από το Ίδρυμα Ωνάση της Οικίας του Κ.Π. Καβάφη στην Αλεξάνδρεια δεν αποσκοπεί σε μια απλή αναπαράσταση μιας μνήμης αλλά στην απόδοση της καθημερινότητας του ποιητή.

Η σπουδαία δημιουργός που αναμετρήθηκε με το έργο του Καβάφη τον θεωρεί έναν από τους πλοηγούς της ζωής της και τον έχει συνδέσει με την ωραιότερη περίοδό της.

Τα μέλη της επιστημονικής επιτροπής που σχεδιάζει τις δράσεις του Αρχείου Καβάφη για την τριετία 2023-2026 περιγράφουν πώς συνδέονται με την ποίησή του.

Οι ιστορίες των αντικειμένων που δεσπόζουν στο κτίριο της Φρυνίχου μέσα από μια ξενάγηση με τη συντονίστρια Eπικοινωνίας & Δράσεων του Αρχείου Καβάφη, Μαριάννα Χριστοφή.

Η βραβευμένη με το National Book Award Αφροαμερικανή ποιήτρια Ρόμπιν Κοστ Λιούις, εξέχουσα συμμετοχή στο δεκαήμερο φεστιβάλ «Archive of Desire» για τον Καβάφη, που πραγματοποιήθηκε στη Νέα Υόρκη, έκανε ένα συγκινητικό, άκρως προσωπικό σχόλιο για τη σημασία του έργου του Αλεξανδρινού ποιητή στις ζωές της αμερικανικής queer κοινότητας (συμπόσιο «Μέρες του 2023», Πανεπιστήμιο Κολούμπια, 1η Μαΐου 2023).

Ο βιβλιογράφος, ποιητής και ένας από τους σημαντικότερους καβαφιστές μιλά στη LiFO για την πορεία και την προσωπικότητά, το έργο και την παγκόσμια ακτινοβολία της ποίησης του μεγάλου Αλεξανδρινού.

Ο διάσημος συγγραφέας και καθηγητής Θεωρίας της Λογοτεχνίας στο City University της Νέας Υόρκης εξηγεί γιατί ο Αλεξανδρινός ποιητής αποτελεί ένα τεράστιο κομμάτι της ζωής του.

Ο Πρόεδρος του Ιδρύματος Ωνάση μας ανοίγει τις πόρτες του Αρχείου Καβάφη στην οδό Φρυνίχου, περιγράφει την ιστορία και την διαδρομή του αρχείου μέχρι σήμερα και μας αποκαλύπτει τα σχέδια του για το μέλλον.

Το Ίδρυμα Ωνάση εγκαινίασε μια μόνιμη στέγη για το αρχείο, τα προσωπικά αντικείμενα και τα βιβλία του Αλεξανδρινού ποιητή.

Η Sister Sylvester μιλά για μια εντελώς πρωτότυπη περφόρμανς που εμπνεύστηκε από τη ζωή του ποιητή και θα παρουσιάσει στην Ωνάσειο Βιβλιοθήκη.

Η ποιότητα της φιλίας των δύο επιφανών ανδρών του πνεύματος ήρθε στο φως το 2009 χάρη στη δημοσίευση της αλληλογραφίας τους στο βιβλίο «Φίλοι σε ελαφρήν απόκλιση».

Το ψηφιακό afterlife του Καβάφη στα κοινωνικά δίκτυα, με αφορμή ένα σεμινάριο του Διεθνούς Θερινού Σχολείου Καβάφη 2023 που διοργανώνει το Αρχείο Καβάφη στη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση.

Από την Πέμπτη Λεωφόρο και το Ιστ Βίλατζ μέχρι το Χάρλεμ και το Μπρούκλιν, το Φεστιβάλ Καβάφη του Ιδρύματος Ωνάση σάρωσε για μια βδομάδα τη Νέα Υόρκη, περιλαμβάνοντας εντελώς αναπάντεχες καλλιτεχνικές δράσεις και προσεγγίσεις στο έργο και τη ζωή του ποιητή.

Ο Κ. Π. Καβάφης ταξιδεύει στη Νέα Υόρκη μέσα από το Ίδρυμα Ωνάση

Δραματοποιημένοι στίχοι από Εμπειρίκο, Καβάφη, Καρυωτάκη, Σαπφώ και άλλους κορυφαίους ποιητές στη μυσταγωγική παράσταση του Δημήτρη Τάρλοου.

Το τετράδιο της μητέρας του ποιητή, που γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη το 1834, περιέχει μια σειρά από παραδοσιακές αλλά και καινοτόμες συνταγές της εποχής, οι οποίες σήμερα βρίσκονται ψηφιοποιημένες στο αρχείο Καβάφη, που το διαχειρίζεται το Ίδρυμα Ωνάση.

Η πρόσληψη της καβαφικής ποίησης αλλά και του κόσμου του Αλεξανδρινού ποιητή από δυο νέους καλλιτέχνες με διαφορετικές επιρροές και κατευθύνσεις: του συγγραφέα, ποιητή και σεναριογράφου Φοίβου Οικονομίδη και του περφόρμερ, εικαστικού, ηθοποιού και σκηνογράφου Ιώκο, στο πλαίσιο της σειράς Ο Καβάφης ανάμεσά μας που πραγματοποιείται σε συνεργασία με τη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση.

Τι διάβαζε ο Καβάφης; Ένα podcast αφιερωμένο στα πιο απρόσμενα και οικεία στο σύγχρονο κοινό αναγνώσματα του Καβάφη, από τον Άρθουρ Κόναν Ντόιλ έως τις αδερφές Μπροντέ και τον Ναθάνιελ Χόθορν, όπως διασώζονται στη Βιβλιοθήκη Καβάφη, με οδηγούς τους Αλέξανδρο Κατσιγιάννη και Σοφία Ζησιμοπούλου, επιμελητές του έργου της Ψηφιοποίησης και Τεκμηρίωσης της Βιβλιοθήκης και μέλη της ομάδας τεκμηρίωσης του αρχείου Καβάφη υπό την αιγίδα του Ιδρύματος Ωνάση, στο πλαίσιο της σειράς podcasts «Ο Καβάφης ανάμεσά μας» που πραγματοποιείται σε συνεργασία με τη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση.

Πώς το αρχείο υποδεικνύει τα αναγνώσματα του ποιητή. Η προσωπική του βιβλιοθήκη, τα ενδιαφέροντά του, η ανάγνωση στην ποίηση του Καβάφη και η θέση του στην «Ιστορία της Ανάγνωσης». Μια συζήτηση με τον Γιάννη Παπαθεοδώρου, Αναπληρωτή Καθηγητή Νεοελληνικής Φιλολογίας στο Πανεπιστήμιο Πατρών, στο πλαίσιο της σειράς podcasts «Ο Καβάφης ανάμεσά μας» που πραγματοποιείται σε συνεργασία με τη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση και το Αρχείο Καβάφη.

Ξεδιπλώνοντας τις διαδρομές του Καβάφη στην Αθήνα και καταγράφοντας τις εντυπώσεις του με οδηγό την καθηγήτρια Θεωρίας και Πράξης της Μετάφρασης στο Τμήμα Γαλλικής Γλώσσας και Φιλολογίας ΑΠΘ, κριτικό λογοτεχνίας και μεταφράστρια Τιτίκα Δημητρούλια μέσα από τα τεκμήρια του αρχείου του με τη σφραγίδα του Ιδρύματος Ωνάση, στο πλαίσιο της σειράς podcasts «Ο Καβάφης ανάμεσά μας» που πραγματοποιείται σε συνεργασία με τη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση.

Ξεδιπλώνοντας τις διαδρομές του Καβάφη στην Αθήνα και καταγράφοντας τις εντυπώσεις του με οδηγό την καθηγήτρια Θεωρίας και Πράξης της Μετάφρασης στο Τμήμα Γαλλικής Γλώσσας και Φιλολογίας ΑΠΘ, κριτικό λογοτεχνίας και μεταφράστρια Τιτίκα Δημητρούλια μέσα από τα τεκμήρια του Αρχείου του με τη σφραγίδα του Ιδρύματος Ωνάση, στο πλαίσιο της σειράς podcasts Ο Καβάφης ανάμεσά μας που πραγματοποιείται σε συνεργασία με τη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση.

Η αρχιτέκτων και σκηνογράφος Εύα Μανιδάκη συζητά με την Τίνα Μανδηλαρά για την Oικία Καβάφη στην Αλεξάνδρεια και το όραμα της αποκατάστασης της από το Ίδρυμα Ωνάση καθώς και για το Αρχείο Καβάφη στην Αθήνα όπου θα φιλοξενείται όλο το πολύτιμο αρχείο του ποιητή, πλούσιο σε χειρόγραφα και αντικείμενα τα οποία έχουν πλέον περιέλθει στο Ίδρυμα Ωνάση στο πλαίσιο της σειράς podcasts Ο Καβάφης ανάμεσά μας που πραγματοποιείται σε συνεργασία με τη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση και το Αρχείο Καβάφη

Η καθηγήτρια Συγκριτικής Γραμματολογίας του Πρίνστον και μεταφράστρια Κάρεν Έμεριχ μιλά για την περίπτωση του Αλεξανδρινού ποιητή με αφορμή τη συμμετοχή της στο φετινό International Cavafy Summer School που διοργάνωσε η Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση.

Η Σταματία Λαουμτζή συζητά με τον Νίκο Μπακουνάκη για την καβαφική έμπνευση με αφορμή το βιβλίο της «Κ.Π. Καβάφης και Δημοτικό Τραγούδι» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ίκαρος.

Για μια αιφνίδια, ανώνυμη συνεύρεση, ένα φάσωμα στα όρθια, μια εκτόνωση ηλεκτρική (ή ψηφιακή)...

Δεν έχουμε μπροστά μας την απλή «διάσωση» κάποιας αλληλογραφίας, αλλά κυρίως το χρονικό μιας συζήτησης η οποία θα θέσει τις βάσεις για τη μετέπειτα φήμη του Καβάφη.

Γιατί ο ποιητής αποτέλεσε την εξαίρεση όχι μόνο για την ελληνική αλλά και για την ευρωπαϊκή ποίηση του 20ού αιώνα.

Ένας από τους σημαντικότερους μελετητές του έργου του Καβάφη μίλησε στη LifO για τον τρόπο που προσεγγίζει το έργο του μεγάλου ποιητή. Στο βιβλίο του με τίτλο «Περιμένοντας τους βαρβάρους» υπογράφει ένα από τα σημαντικότερα σύγχρονα δοκίμια για τη ζωή και το έργο του ποιητή.

Η ηθοποιός διαβάζει το ποίημα «Απ' τες εννιά» του Κωνσταντίνου Καβάφη

Το πρώτο όμορφο πράγμα της Τετάρτης 30 Οκτωβρίου 2019

Οι «αποκαλυπτικές» πληροφορίες του Τίμου Μαλάνου σε ένα εξαντλημένο βιβλίο των εκδόσεων Πρόσπερος

O σπουδαίος ηθοποιός διαβάζει το ποίημα «Μύρης· Aλεξάνδρεια του 340 μ.X.». Σε ένα από τα σημαντικότερα ποιήματα του Καβάφη, ο αφηγητής περιγράφει την επίσκεψη στο σπίτι του φίλου που πέθανε και μια εποχή που ο ερωτισμός και η κοσμοπολίτικη ατμόσφαιρα της Αλεξάνδρειας παρακμάζουν.