Επιστήμονες ισχυρίζονται ότι ανακάλυψαν ένα χρώμα που κανείς δεν είχε δει ως τώρα.
«Ύστερα από εκατοντάδες χιλιάδες χρόνια παρουσίας στη Γη, θα πίστευε κανείς ότι οι άνθρωποι έχουν δει τα πάντα. Ωστόσο, μια ομάδα επιστημόνων στις ΗΠΑ υποστηρίζει ότι κατάφερε να δει ένα χρώμα που κανένας δεν έχει αντικρίσει στο παρελθόν», περιγράφει η βρετανική εφημερίδα The Guardian παρουσιάζοντας την ανακάλυψη.
Το γεγονός μπορεί να αμφισβητείται από μέρος της επιστημονικής κοινότητας, ωστόσο προέκυψε μέσα από ένα τολμηρό πείραμα: Οι ερευνητές εξέπεμψαν παλμούς λέιζερ στα ίδια τους τα μάτια, διεγείροντας επιλεκτικά κύτταρα στον αμφιβληστροειδή. Σύμφωνα με τους ίδιους, η διαδικασία αυτή ώθησε την οπτική τους αντίληψη πέρα από τα φυσικά της όρια.
Το νέο χρώμα, που ονομάστηκε «olo», περιγράφεται από όσους το είδαν ως κάτι κοντά στο γαλαζοπράσινο – αν και, όπως επισημαίνουν, η απόδοση αυτή δεν αποδίδει την πλήρη εμπειρία. «Ήταν συγκλονιστικό. Απίστευτη εμπειρία», δήλωσε ο Ρεν Εντζί, ηλεκτρολόγος μηχανικός στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Μπέρκλεϊ.
Οι επιστήμονες δημοσιοποίησαν μια εικόνα ενός τιρκουάζ τετραγώνου για να δώσουν μια εντύπωση περί του πώς μοιάζει το νέο αυτό χρώμα, αλλά τόνισαν ότι το olo δεν μπορεί να αναπαραχθεί μέσω οθονών ή εικόνων. «Δεν είναι το ίδιο. Το χρώμα που βλέπουμε σε μια οθόνη είναι απλώς μια χλωμή εκδοχή του», εξήγησε ο επιστήμονας όρασης Όστιν Ρούρντα.
Πώς ανακαλύφθηκε το «νέο» χρώμα
Η ανθρώπινη όραση βασίζεται σε τρεις τύπους φωτοευαίσθητων κυττάρων στον αμφιβληστροειδή, τους λεγόμενους «κώνους» – L (για μεγάλα μήκη κύματος, δηλαδή κόκκινο), M (μεσαία, δηλαδή πράσινο), και S (μικρά, δηλαδή μπλε). Στη φύση, δεν υπάρχει φως που να διεγείρει αποκλειστικά τους M κώνους, γι’ αυτό και το olo θεωρείται εμπειρία πέρα από το φυσικό φάσμα.
Οι ερευνητές χαρτογράφησαν τους M κώνους σε ένα μικρό τμήμα του αμφιβληστροειδούς και στη συνέχεια χρησιμοποίησαν λέιζερ για να τους διεγείρουν μεμονωμένα. Το αποτέλεσμα ήταν ένα «μπάλωμα» χρώματος στο οπτικό πεδίο, διπλάσιο σε μέγεθος από την πανσέληνο, που δεν μπορεί να παραχθεί φυσικά.
Το όνομα olo προέρχεται από το δυαδικό «010», υποδεικνύοντας ότι μόνο οι M κώνοι είναι ενεργοί κατά την εμπειρία.
Πού στηρίζονται οι αντιρρήσεις για το «νέο χρώμα»
Ωστόσο, ο Τζον Μπάρμπουρ, επιστήμονας όρασης στο City St George's του Πανεπιστημίου του Λονδίνου, διαφωνεί. «Δεν είναι νέο χρώμα. Είναι απλώς ένα πιο κορεσμένο πράσινο που δεν μπορεί να παραχθεί με φυσικό φως», δήλωσε, χαρακτηρίζοντας το πείραμα «περιορισμένης αξίας».
Η ομάδα του Μπέρκλεϊ ελπίζει ότι το σύστημά τους –που αποκαλούν Oz Vision, εμπνευσμένο από την «Σμαραγδένια Πόλη» των βιβλίων του Λ. Φρανκ Μπαουμ– θα οδηγήσει σε βαθύτερη κατανόηση του τρόπου με τον οποίο ο εγκέφαλος δημιουργεί οπτικές αντιλήψεις. Παράλληλα, ενδέχεται να βοηθήσει στην έρευνα για παθήσεις όπως η αχρωματοψία ή η μελαγχρωστική αμφιβληστροειδίτιδα.
Θα μπορέσει ποτέ ο υπόλοιπος κόσμος να δει το olo; Ο Εντζί είναι ξεκάθαρος: «Δεν πρόκειται να το δούμε σε καμία οθόνη smartphone ή τηλεόραση στο άμεσο μέλλον. Είναι κάτι πολύ πέρα από τις δυνατότητες της τεχνολογίας – ακόμα και της εικονικής πραγματικότητας».
Με πληροφορίες από The Guardian
