Στο κρεβάτι του νοσοκομείου St Thomas’ στο Λονδίνο, εμφανώς εξαντλημένη μετά από 247 ημέρες απεργίας πείνας, η Λάιλα Σουέφ παραμένει αμετακίνητη. Η καθηγήτρια Μαθηματικών και μητέρα του φυλακισμένου ακτιβιστή Αλάα Αμπντ Ελ Φάταχ, δηλώνει πως είναι έτοιμη να φτάσει ως το τέλος, αν αυτό σημαίνει πως θα εξασφαλίσει την ελευθερία του γιου της.
«Το μήνυμά μου είναι: χρησιμοποιήστε τον θάνατό μου για να απελευθερώσετε τον Αλάα. Μην αφήσετε τον θάνατό μου να πάει χαμένος», δήλωσε στην BBC World Service. Και προσθέτει: «Δεν θέλω να πεθάνω. Τα παιδιά χρειάζονται μια μητέρα, όχι μια διαβόητη μητέρα – είτε για καλό είτε για κακό. Αλλά αν αυτός είναι ο μόνος τρόπος να βγάλω τον Αλάα από τη φυλακή και να επαναφέρω τη ζωή της οικογένειάς μου σε κανονικότητα, τότε έτσι θα γίνει».
Ο Αλάα Αμπντ Ελ Φάταχ, Βρετανοαιγύπτιος ακτιβιστής και φωνή της «Επανάστασης της Πλατείας Ταχρίρ», κρατείται από τον Σεπτέμβριο του 2019 και καταδικάστηκε σε ποινή φυλάκισης πέντε ετών για «διάδοση ψευδών ειδήσεων και υπονόμευση του εθνικού συμφέροντος». ΟΗΕ και οργανώσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα έχουν χαρακτηρίσει την κράτησή του αυθαίρετη και παράνομη.
Η Σουέφ γεννήθηκε το 1956 στο Ηνωμένο Βασίλειο από ακαδημαϊκή οικογένεια της Αιγύπτου. Ο πατέρας της ήταν ιδρυτής του Τμήματος Ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο του Καΐρου και η μητέρα της καθηγήτρια Αγγλικής Λογοτεχνίας και μεταφράστρια του Σαίξπηρ και του Ναγκίμπ Μαχφούζ. Η αδελφή της, Αχντάφ Σουέφ, είναι διεθνώς αναγνωρισμένη συγγραφέας.
Μεγαλωμένη στο Κάιρο της δεκαετίας του ’60, η Λάιλα περιγράφει τη νιότη της με ελευθερία και πείσμα: «Καβάλαγα μηχανές με τα αγόρια, είχα εφήμερους έρωτες αλλά απέφευγα τα ναρκωτικά. Δεν έκρυβα τίποτα από τους γονείς μου. Έπαιρνα τα ερωτικά τηλεφωνήματα στο σταθερό του σπιτιού». Η εφηβεία της ήταν ήδη πολιτικοποιημένη, με την ήττα του 1967 στον πόλεμο των Έξι Ημερών να την οδηγεί στην πρώτη της διαδήλωση στο λύκειο.
Κατά τη διάρκεια των σπουδών της στα Μαθηματικά στο Πανεπιστήμιο του Καΐρου γνώρισε τον Αχμέτ Σέιφ Ελ Ισλάμ, αργότερα γνωστό δικηγόρο ανθρωπίνων δικαιωμάτων και πατέρα των παιδιών της. Το ζευγάρι έζησε μαζί διωγμούς, φυλακίσεις, φυγές και εξορίες – πάντα με τον Αλάα στο επίκεντρο.
Η κληρονομιά της πολιτικής αντιπαράθεσης
Το 1983, με τον σύζυγό της στη φυλακή, η Σουέφ έφυγε για τη Γαλλία με τον μικρό Αλάα για να ξεκινήσει διδακτορικό, αλλά επέστρεψε άρον-άρον όταν εκείνος καταδικάστηκε και βασανίστηκε. «Έπρεπε να εξηγήσω στον τετράχρονο γιο μου τι σημαίνει να είναι ο πατέρας σου φυλακισμένος, να μιλήσω για “καλούς” και “κακούς” αστυνομικούς. Τέτοια πράγματα δεν πρέπει να λέγονται σε παιδί».
Το 2011, όταν ξέσπασε η επανάσταση στην Αίγυπτο, η Σουέφ ήταν ήδη «μητέρα» τριών ακτιβιστών – Αλάα, Μόνα και Σανάα. Ο άντρας της συνελήφθη λίγες μέρες πριν την πτώση του Μουμπάρακ και ανακρίθηκε από τον σημερινό πρόεδρο της χώρας Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι. Το περιστατικό αυτό –όπου ο Σέιφ αντιμίλησε στον Σίσι και τον αποκάλεσε διεφθαρμένο– λέγεται πως ερμηνεύεται ως προσωπική αιτία της εκδικητικής στάσης του καθεστώτος απέναντι στην οικογένεια.
Το καλοκαίρι του 2014, όταν πέθανε ο Σέιφ, δύο από τα παιδιά του βρίσκονταν στη φυλακή και δεν τους επετράπη να τον αποχαιρετήσουν. Τότε, η Σουέφ και η κόρη της Μόνα ξεκίνησαν απεργία πείνας 76 ημερών.
Σήμερα, η Λάιλα Σουέφ είναι το τελευταίο οχυρό σε μια οικογενειακή μάχη δεκαετιών για την ελευθερία και τη δημοκρατία στην Αίγυπτο. Η κόρη της Σανάα ενημέρωσε χθες τους δημοσιογράφους έξω από το νοσοκομείο για την κατάσταση της υγείας της. Η ίδια η Λάιλα, σε ερώτηση αν φοβάται, απάντησε:
«Ξέρω ότι αυτό που κάνω είναι ακραίο, αλλά για μια μητέρα στην κατάστασή μου, που έχει τη δυνατότητα να το κάνει, είναι το φυσιολογικό. Δεν έχεις πια τίποτα να χάσεις».
Με πληροφορίες από Guardian
