Το προστατευτικό κέλυφος (σαρκοφάγος) στο κατεστραμμένο πυρηνικό εργοστάσιο του Τσερνόμπιλ, στην εμπόλεμη Ουκρανία, το οποίο είχε ανεγερθεί για την αποτροπή της διαρροής ραδιενέργειας μετά το δυστύχημα του 1986, δεν μπορεί πλέον να επιτελέσει πλήρως τον σκοπό του.
Όπως ανέφερε ο Διεθνής Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ), έχει υποστεί ζημιά από πλήγμα drone, περιστατικό για το οποίο το Κίεβο κατηγόρησε τη Μόσχα, η οποία αποποιήθηκε την ευθύνη.
Ο ΔΟΑΕ εξήγησε ότι σε επιθεώρηση που έκανε την περασμένη εβδομάδα στο ατσάλινο κέλυφος, που είχε ολοκληρωθεί το 2019, διαπιστώθηκε ότι η ζημιά που υπέστη από πλήγμα drone τον Φεβρουάριο, τρία χρόνια αφότου ξέσπασε ο πόλεμος με την εισβολή του ρωσικού στρατού, προκάλεσε ζημιά.
Ο γενικός διευθυντής του ΔΟΑΕ Μαριάνο Γκρόσι ανέφερε ότι η επιθεώρηση «επιβεβαίωσε» πως το προστατευτικό κέλυφος «έχει απολέσει τη βασική λειτουργία ασφαλείας του, συμπεριλαμβανομένης της δυνατότητας περιορισμού» της ραδιενέργειας, πάντως δεν διαπιστώθηκε ζημιά στα δομικά στοιχεία του, ούτε στα «συστήματα μόνιμης επιτήρησης» της εγκατάστασης.
Σύμφωνα με τον Γκρόσι, έχουν γίνει ήδη κάποιες εργασίες επισκευής, αλλά θα χρειαστεί «συνολική αποκατάσταση» της σαρκοφάγου, που «παραμένει απόλυτα απαραίτητη για να προληφθεί περαιτέρω φθορά και να υπάρξουν εγγυήσεις για τη μακροπρόθεσμη πυρηνική ασφάλεια».
Η υπηρεσία, μέρος του συστήματος του ΟΗΕ, ανακοίνωσε τη 14η Φεβρουαρίου πως οι ουκρανικές αρχές την ενημέρωσαν ότι μη επανδρωμένο εναέριο όχημα με εκρηκτική γόμωση έπληξε την εγκατάσταση, προκαλώντας πυρκαγιά και ζημιά στο προστατευτικό κέλυφος γύρω από τον αντιδραστήρα υπ’ αριθμόν 4, ο οποίος είχε καταστραφεί στο δυστύχημα του 1986, όταν η Ουκρανία ανήκε στη σοβιετική ένωση.
Σύμφωνα με τις ουκρανικές αρχές, το drone ήταν ρωσικό. Η Μόσχα διέψευσε πως επιτέθηκε στη μονάδα και κατηγόρησε τον ουκρανικό στρατό.
Ο ΟΗΕ ανέφερε τον Φεβρουάριο πως τα επίπεδα ραδιενέργειας παραμένουν σε φυσιολογικά και σταθερά επίπεδα και δεν έλαβε αναφορές για διαρροές.
Η καταστροφή του 1986 σκόρπισε ραδιενέργεια σε όλη την Ευρώπη κι ώθησε τις σοβιετικές αρχές να κινητοποιήσουν πελώριο αριθμό ανδρών και τεράστιες ποσότητες εξοπλισμού και υλικού για να περιορίσουν τις συνέπειες του δυστυχήματος. Ο τελευταίος αντιδραστήρας της μονάδας που απέμενε σε λειτουργία έκλεισε το 2000.
Ο ρωσικός στρατός είχε καταλάβει το εργοστάσιο και την περιοχή γύρω από αυτό για πάνω από έναν μήνα τις πρώτες εβδομάδες του πολέμου στην Ουκρανία, καθώς μονάδες του προσπαθούσαν να προελάσουν και να φθάσουν στην πρωτεύουσα Κίεβο.
Ο ΟΗΕ έκανε την επιθεώρηση στο εργοστάσιο ταυτόχρονα με ελέγχους σε υποσταθμούς του συστήματος ηλεκτροδότησης σε όλη την Ουκρανία, καθώς ο πόλεμος οδεύει να συμπληρώσει τέσσερα χρόνια.
