Η ανακήρυξη της 2ας Απριλίου ως «Ημέρας Απελευθέρωσης» από τον Ντόναλντ Τραμπ, με την επιβολή δασμών 20% σε όλες τις εισαγωγές από την Ευρωπαϊκή Ένωση, όχι μόνο πυροδοτεί έναν νέο εμπορικό πόλεμο ΗΠΑ–ΕΕ, αλλά προκαλεί και ισχυρούς πολιτικούς κραδασμούς στους κόλπους της ευρωπαϊκής ακροδεξιάς που έχει ταυτιστεί με τον πρόεδρο των ΗΠΑ.
Ο Σαντιάγο Αμπασκάλ, ηγέτης του ακροδεξιού Vox στην Ισπανία και θερμός υποστηρικτής του Τραμπ, αναγκάστηκε να ισορροπήσει σε λεπτό σχοινί: ενώ δήλωσε ανοιχτά την αντίθεσή του στους δασμούς, εκφράζοντας μάλιστα την απογοήτευσή του που δεν εισακούστηκε στις επαφές που είχε με την αμερικανική πλευρά, επανέλαβε τον θαυμασμό του για τον Τραμπ λέγοντας πως «ένας ηγέτης πρέπει να υπερασπίζεται τα εθνικά του συμφέροντα — ακόμη και όταν έρχονται σε αντίθεση με τα δικά μας».
Οι επιπτώσεις όμως για την Ισπανία είναι ήδη μετρήσιμες: η Ισπανική Οικονομική Επιτροπή προβλέπει απώλειες έως και 4,3 δισ. ευρώ από τους δασμούς, με τον πρωθυπουργό Πέδρο Σάντσεθ να ανακοινώνει πακέτο στήριξης ύψους 14,1 δισ. ευρώ. Ιδιαίτερα πλήττεται ο αγροδιατροφικός τομέας, με το ελαιόλαδο και το κρασί να βρίσκονται στην πρώτη γραμμή.
Η ρητορική υποστήριξης στον Τραμπ συνδυάζεται με σφοδρή επίθεση στους Ευρωπαίους ηγέτες. Ο υπουργός Εξωτερικών της Ουγγαρίας, Πέτερ Σιγιάρτο, επιτέθηκε στην Κομισιόν, κατηγορώντας την ότι δεν διαπραγματεύτηκε για τη μείωση των ευρωπαϊκών δασμών στα αμερικανικά αυτοκίνητα: «Αν είχαν μειωθεί από 10% στο 2,5%, τα πράγματα θα ήταν διαφορετικά», είπε χαρακτηριστικά.
Το γερμανικό ακροδεξιό κόμμα AfD δήλωσε μέσω του κοινοβουλευτικού του λογαριασμού στο X (πρώην Twitter) ότι η απόφαση Τραμπ «παραλύει την παγκόσμια οικονομία», ενώ κάλεσε την ΕΕ να επιδιώξει άμεσο διάλογο.
Ο Ολλανδός ευρωβουλευτής Άουκε Ζέιλστρα του Κόμματος της Ελευθερίας έριξε το φταίξιμο στη... «υποκρισία» της ΕΕ, υποστηρίζοντας ότι η επιβολή δασμών δεν είναι κάτι που αφορά μόνο τις ΗΠΑ: «Το ελεύθερο εμπόριο είναι αυταπάτη. Η ΕΕ επιβάλλει εισαγωγικούς δασμούς στους πάντες», δήλωσε.
Από τη μεριά της, η γαλλική Εθνική Συσπείρωση (Rassemblement National) απέφυγε να πάρει σαφή θέση υπέρ ή κατά των δασμών Τραμπ. Ο βουλευτής Ζαν-Φιλίπ Τανγκύ προσπάθησε να σχετικοποιήσει το ζήτημα, θυμίζοντας ότι και ο Μπαράκ Ομπάμα είχε επιβάλει κυρώσεις σε γαλλικές τράπεζες. Χαρακτήρισε ωστόσο «ηλίθια» την ιδέα να απαντήσει η ΕΕ με δασμούς στο αμερικανικό bourbon, όπως είχε συμβεί το 2017.
Η πίεση είναι πλέον έντονη στους Ευρωπαίους λαϊκιστές που προσπαθούν να εμφανίζονται ως υπερασπιστές των εθνικών συμφερόντων και της εργατικής τάξης, την ίδια στιγμή που η πολιτική Τραμπ πλήττει ακριβώς τους δικούς τους ψηφοφόρους: αγρότες, εργάτες, μικρούς εξαγωγείς.
Όπως επισημαίνουν αναλυτές, το «τείχος των δασμών» που χτίζει ο Τραμπ δεν απομονώνει μόνο την αμερικανική οικονομία, αλλά απειλεί να αποδομήσει και τις διατλαντικές πολιτικές σχέσεις. Και αυτό φέρνει σε εξαιρετικά δύσκολη θέση εκείνους που επένδυσαν πολιτικά στην προσέγγιση με τον Τραμπ.
Με πληροφορίες από Politico
