Ο τουρισμός δεν επιστρέφει απλώς στα προ πανδημίας επίπεδα, αλλά φαίνεται πως σταδιακά έχει αρχίζει να αλλάζει κατεύθυνση.
Οι ταξιδιώτες εγκαταλείπουν σιγά - σιγά τους «προβλέψιμους» προορισμούς και στρέφονται σε λιγότερο λαοφιλείς χώρες με έντονη ταυτότητα και αυθεντικές εμπειρίες. Τα νέα στοιχεία από ταξιδιωτικά πρακτορεία, αναδεικνύουν μια νέα γενιά ταξιδιωτικών επιλογών που «ανεβαίνει» δυναμικά, αποτυπώνοντας μια βαθύτερη μετατόπιση: από την ποσότητα στην ποιότητα, και από το τουριστικό «checklist» στην βαθύτερη εμπειρία.
Περισσότεροι από 1,5 δισεκατομμύρια διεθνείς τουρίστες ταξίδεψαν στο εξωτερικό το 2025, προετοιμάζοντας το έδαφος για ένα 2026 που αναμένεται να σπάσει κάθε ρεκόρ. Σύμφωνα με το τελευταίο Παγκόσμιο Βαρόμετρο Τουρισμού του UN Tourism, οι διεθνείς αφίξεις αυξήθηκαν κατά 4% παγκοσμίως, πλησιάζοντας εκ νέου τον προπανδημικό ρυθμό ανάπτυξης.
Αν και η Ευρώπη παρέμεινε η πιο δημοφιλής περιοχή στον κόσμο, με σχεδόν 800 εκατομμύρια αφίξεις και αύξηση 6% σε σχέση με το 2024, οι προορισμοί με τη μεγαλύτερη δυναμική δεν ήταν οι συνήθεις «πρωταγωνιστές».
«Πρόκειται για μια αναδυόμενη κατηγορία προορισμών με ισχυρή ταυτότητα, που δεν είναι πλέον “niche” αλλά ούτε και κορεσμένοι», δήλωσε ο Steven Vigor, CEO της ταξιδιωτικής συμβουλευτικής εταιρείας Revigorate. «Όλο και περισσότεροι ταξιδιώτες αναζητούν αυθεντικές εμπειρίες, ιδιαίτερες κουλτούρες και το στοιχείο της ανακάλυψης, κάτι που ευνοεί χώρες με ξεκάθαρο χαρακτήρα και καλή προσβασιμότητα».
Για να εξηγηθεί αυτή η μετατόπιση – αλλά και το πώς οι προορισμοί διαχειρίζονται την αυξανόμενη ζήτηση χωρίς να επιβαρυνθούν από τον υπερτουρισμό – τουριστικοί φορείς και επαγγελματίες του κλάδου σκιαγραφούν μια νέα πραγματικότητα, όπου η ποιότητα της εμπειρίας αποκτά ολοένα μεγαλύτερη σημασία από την ποσότητα των επισκεπτών.
Το BBC Travel παρουσίασε στοιχεία μετά από σχετική έρευνα για το πώς οι προορισμοί διαχειρίζονται την αυξημένη ζήτηση χωρίς να πέσουν θύματα υπερτουρισμού. «Μιλήσαμε με τουριστικούς φορείς και επαγγελματίες σε ορισμένες από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες χώρες», ανέφερε.
Πέντε τουριστικοί προορισμοί που επανασυστήνονται στο κοινό
1. Αίγυπτος
Με άνοδο 20% στις διεθνείς αφίξεις το 2025, η Αίγυπτος αναδείχθηκε σε έναν από τους ισχυρότερους «παίκτες» στη Μέση Ανατολή, μια περιοχή με ταχύτερη μεταπανδημική ανάπτυξη στον τουρισμό. Σύμφωνα με τους ειδικούς, βασικός παράγοντας ήταν το πολυαναμενόμενο άνοιγμα του Μεγάλου Αιγυπτιακού Μουσείου κοντά στις Πυραμίδες της Γκίζας.
Για να διαχειριστούν τον αριθμό των επισκεπτών, οι επιχειρηματίες προωθούν όλο και περισσότερο πιο χαλαρές και προσεκτικά σχεδιασμένες εμπειρίες, όπως για παράδειγμα τα παραδοσιακά ξύλινα ιστιοφόρα στον Νείλο αντί για τα μεγάλα κρουαζιερόπλοια, καθώς προσφέρουν πρόσβαση σε πιο ήσυχους ναούς και έναν πιο χαλαρό ρυθμό.
Η στροφή προς πιο χαλαρούς τρόπους ταξιδιού ανοίγει επίσης νέους ορίζοντες για την εξερεύνηση της χώρας. Η εταιρεία Boat Bike Tours, η οποία διοργανώνει εκδρομές σε όλη την Ευρώπη εδώ και σχεδόν 50 χρόνια, παρουσίασε φέτος το πρώτο της πρόγραμμα για την Αίγυπτο και τον Νείλο, το πρώτο του είδους του στη χώρα. Οι εκδρομές ακολουθούν λιγότερο πολυσύχναστες διαδρομές μέσα από χωριά και φοινικόδασος, με αιγυπτιολόγους να συνοδεύουν τους ποδηλάτες.
«Τα ενεργά ταξίδια βρίσκονται σε άνθηση αυτή τη στιγμή, και τα ταξίδια με ποδήλατο είναι κάτι εντελώς καινούργιο για την Αίγυπτο. Επισκεπτόμαστε ακόμα τους ναούς και τα μνημεία, καθώς και τις πυραμίδες στο Κάιρο, αλλά φτάνουμε εκεί με ένα ρυθμό που σας επιτρέπει να τα απολαύσετε όλα σε μεγαλύτερο βαθμό», σημειώνει ο CEO της εταιρείας.
2. Βραζιλία
Καμία χώρα δεν κατέγραψε μεγαλύτερη ετήσια αύξηση από τη Βραζιλία (+37%). Η άνοδος οφείλεται σε στοχευμένες πολιτικές: το 2024, η Embratur (Βραζιλιάνικος Οργανισμός Τουρισμού) ξεκίνησε πρόγραμμα προσέλκυσης νέων διεθνών πτήσεων, επιδοτώντας την προώθηση νέων δρομολογίων.
«Η ανάπτυξη του τουρισμού συνδέεται άμεσα με την αεροπορική συνδεσιμότητα», σύμφωνα με ειδικούς που σημειώνουν, ότι το προφίλ των επισκεπτών αλλάζει. Συγκεκριμένα, παρατηρείται αύξηση των ταξιδιωτών που αναζητούν φύση, ευεξία και επαφή με τις τοπικές κοινότητες. «Αν επισκεφθείς δύο διαφορετικές πόλεις της Βραζιλίας, καταλαβαίνεις ότι υπάρχουν πολλές “εκδοχές” της χώρας», σημειώνουν.
3. Αιθιοπία
Η Αιθιοπία κατέγραψε αύξηση 15% στις αφίξεις, συμβάλλοντας στη συνολική άνοδο 8% για την Αφρική. Η χώρα επένδυσε σε υποδομές και προσβασιμότητα, ενώ το 2025 λανσαρίστηκε η πλατφόρμα Visit Ethiopia. «Βλέπουμε επιστροφή ταξιδιωτών αλλά και αυξανόμενο ενδιαφέρον από νεότερες ηλικίες», παρατηρείται σύμφωνα με το BBC Travel. Η Αιθιοπία προσφέρει μοναδικούς συνδυασμούς ιστορίας και φύσης: από τις μονολιθικές εκκλησίες της Lalibela και τα βουνά Simien ως τις κοινότητες της κοιλάδας Omo.
Η χώρα έχει πραγματοποιήσει σημαντικές επενδύσεις για τη βελτίωση της προσβασιμότητας και της εμπιστοσύνης των ταξιδιωτών, μεταξύ των οποίων και η έναρξη λειτουργίας της πλατφόρμας «Visit Ethiopia» το 2025. Τα νέα ξενοδοχεία και οι αναβαθμισμένες υπηρεσίες συνέβαλαν επίσης στην αναζωογόνηση της ζήτησης.
4. Σεϋχέλλες
Οι Σεϋχέλλες κατέγραψαν αύξηση 13%, διευρύνοντας το προφίλ τους πέρα από έναν προορισμό για «μήνα του μέλιτος». «Δεν είναι μόνο παραλίες – είναι και πεζοπορίες, καταρράκτες, κουζίνα και πολιτισμός», σημειώνουν ειδικοί που επικαλείται το BBC Travel. Η χώρα επενδύει και στη βιωσιμότητα, προστατεύοντας το 30% των θαλάσσιων περιοχών της, ενώ δεν υπάρχουν ιδιωτικές παραλίες.
«Οι επισκέπτες μπορούν να απολαύσουν πολύ περισσότερα από το να ξαπλώνουν απλώς στην παραλία», δήλωσε ο γενικός διευθυντής των Anantara Maia Seychelles Villas και Avani+ Barbarons Seychelles. Όπως υπογράμμισε: «Από πεζοπορίες σε καταρράκτες, κολύμβηση με αναπνευστήρα, τοπική κουζίνα ή παραδοσιακό χορό γύρω από τη φωτιά, όταν έρχεστε στις Σεϋχέλλες θα ανακαλύψετε μια πολύ απλή πολυτέλεια που είναι βαθιά ριζωμένη στην κουλτούρα του τόπου».
5. Μπουτάν
Το Μπουτάν, ένα βασίλειο που παρέμενε για πολύ καιρό απομονωμένο, άνοιξε για πρώτη φορά τα σύνορά του στον τουρισμό τη δεκαετία του 1970, αλλά πάντα ακολουθούσε μια προσέγγιση «υψηλής αξίας, χαμηλού όγκου». Η αύξηση κατά 30% των αφίξεων το 2025 μπορεί να φαίνεται σε αντίθεση με αυτή την πολιτική συγκράτησης της επέκτασης, αλλά το Μπουτάν έχει προσπαθήσει πολύ για να καταστήσει τη ανάπτυξή του βιώσιμη, μεταξύ άλλων επιβάλλοντας στους τουρίστες ένα τέλος βιώσιμης ανάπτυξης ανά διανυκτέρευση (που σήμερα ανέρχεται σε 100 δολάρια/73 λίρες ανά διανυκτέρευση), το οποίο χρηματοδοτεί εγκαταστάσεις, υποδομές και υπηρεσίες τόσο για τους κατοίκους όσο και για τους επισκέπτες.
«Το Μπουτάν έχει γίνει το αντίδοτο στη σύγχρονη ταξιδιωτική κόπωση», δηλώνει ο ιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της ταξιδιωτικής εταιρείας Himalayan Echoes. «Το Μπουτάν προσελκύει ταξιδιώτες που αισθάνονται ότι έχουν ήδη δει τον κόσμο και αναζητούν κάτι πιο βαθύ».
Με πληροφορίες από BBC Travel