Σε μια καυτή καλοκαιρινή μέρα, ένα παρκαρισμένο αυτοκίνητο μπορεί να μοιάζει με φούρνο. Νέα έρευνα από τη Λισαβόνα δείχνει ότι η επίδραση αυτή δεν είναι απλώς άβολη, αλλά μπορεί να θερμαίνει ολόκληρες γειτονιές.
Και το χρώμα του αυτοκινήτου σας ίσως κάνει τα πράγματα χειρότερα.
Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύθηκε στο City and Environment Interactions, τα σκούρα αυτοκίνητα ακτινοβολούν πολύ περισσότερη θερμότητα από τα ανοιχτόχρωμα, αυξάνοντας τη θερμοκρασία του αέρα γύρω τους κατά αρκετούς βαθμούς. Σε μεγάλη κλίμακα, με χιλιάδες παρκαρισμένα αυτοκίνητα, αυτός ο «αφανής» παράγοντας μπορεί να εντείνει σημαντικά το φαινόμενο της αστικής θερμικής νησίδας.
Τα σκούρα αυτοκίνητα λειτουργούν σαν καλοριφέρ
Η ομάδα της Μάρσια Ματίας, από το Πανεπιστήμιο της Λισαβόνας, μέτρησε τη θερμοκρασία γύρω από δύο αυτοκίνητα – ένα μαύρο και ένα λευκό – που έμειναν παρκαρισμένα στον ήλιο για πάνω από πέντε ώρες. Με θερμοκρασία περιβάλλοντος 36°C, το μαύρο αυτοκίνητο αύξησε τη θερμοκρασία του αέρα δίπλα του έως και 3,8°C σε σχέση με την άσφαλτο, ενώ το λευκό είχε πολύ μικρότερη επίδραση.
Ο λόγος; Η αντανάκλαση του φωτός. Το λευκό αντανακλά 75–85% του ηλιακού φωτός, ενώ το μαύρο μόλις 5–10%, απορροφώντας το υπόλοιπο. Και επειδή το μεταλλικό περίβλημα του αυτοκινήτου θερμαίνεται γρήγορα, απελευθερώνει άμεσα θερμότητα στον αέρα.
«Φανταστείτε χιλιάδες αυτοκίνητα διάσπαρτα στην πόλη, το καθένα να λειτουργεί ως μικρή πηγή θερμότητας ή αντίθετα ως ασπίδα», λέει η Ματίας. «Το χρώμα τους μπορεί πραγματικά να αλλάξει το πόσο ζεστό νιώθουμε τον δρόμο».
Τι είναι η αστική θερμική νησίδα;
Σύμφωνα με τον Copernicus (το ευρωπαϊκό πρόγραμμα παρατήρησης της Γης), η αστική θερμική νησίδα εμφανίζεται όταν οι πόλεις γίνονται σημαντικά θερμότερες από τις αγροτικές περιοχές λόγω ανθρώπινης δραστηριότητας.
Η άσφαλτος και το τσιμέντο αποθηκεύουν θερμότητα, τα πυκνά κτίρια μειώνουν την κυκλοφορία του αέρα, ενώ αυτοκίνητα, κλιματιστικά και βιομηχανία προσθέτουν επιπλέον θερμότητα. Τη νύχτα, το φαινόμενο είναι πιο έντονο, αφού οι πόλεις μπορεί να παραμένουν έως και 10°C θερμότερες από τα προάστια.
Τα τελευταία χρόνια, η Ευρώπη δοκιμάζεται από πρωτοφανείς καύσωνες. Η υπερβολική ζέστη συνδέεται με χιλιάδες θανάτους, επιταχύνει τη βιολογική γήρανση και επηρεάζει την ψυχική υγεία. Τα παιδιά, οι ηλικιωμένοι και τα άτομα με παθήσεις βρίσκονται σε μεγαλύτερο κίνδυνο.
Αρκετές ευρωπαϊκές πόλεις επενδύουν σε λύσεις:
- Κλιματικά καταφύγια όπως στη Βαρκελώνη (βιβλιοθήκες, μουσεία, σχολεία που μένουν ανοιχτά στον καύσωνα).
- Περισσότερο πράσινο όπως στη Μπρέντα της Ολλανδίας, όπου οι όχθες ποταμών μετατράπηκαν σε κήπους και αντικαταστάθηκε το τσιμέντο με δέντρα και χορτάρι.
Αλλά και οι γρήγορες, χαμηλού κόστους λύσεις έχουν σημασία. Οι ερευνητές υπολόγισαν ότι το βάψιμο των σκούρων αυτοκινήτων της Λισαβόνας σε ανοιχτόχρωμα θα μπορούσε να διπλασιάσει την ανακλαστικότητα ολόκληρων δρόμων (από ~20% σε ~40%) και να μειώσει αισθητά τη θερμοκρασία.
Η κλιματολόγος Σάρα Μπερκ τονίζει ότι «τα οχήματα είναι ένα παραγνωρισμένο κομμάτι του παζλ για την ψύξη των πόλεων». Στόλοι ταξί, φορτηγά διανομών ή δημοτικά οχήματα θα μπορούσαν να γίνουν ιδανικοί υποψήφιοι για πιο ανοιχτόχρωμες βαφές.
Με πληροφορίες από Euronews
