Η Νορβηγία προσέρχεται στις κάλπες τη Δευτέρα, σε μια από τις πιο πολωμένες και αμφίρροπες εκλογικές αναμετρήσεις των τελευταίων ετών, με κυρίαρχα ζητήματα το κόστος ζωής, τους φόρους πλούτου, τις επενδύσεις του κρατικού πετρελαϊκού ταμείου στο Ισραήλ και τις σχέσεις με τον Ντόναλντ Τραμπ.
Το ακροδεξιό Κόμμα Προόδου της Σιλβί Λίσταουγκ γνωρίζει εντυπωσιακή άνοδο, με πολλούς να μιλούν για «MAGA-ποίηση» της νορβηγικής πολιτικής. Αν επικρατήσει η δεξιά, η Λίσταουγκ θα μπορούσε να γίνει η επόμενη πρωθυπουργός.
Ωστόσο, σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις, το πιθανότερο σενάριο είναι μια οριακή νίκη της κεντροαριστεράς, με αποτέλεσμα την πιθανή παραμονή της κυβέρνησης μειοψηφίας των Εργατικών υπό τον Γιόνας Γκαρ Στέρε, με τον πρώην Γ.Γ. του ΝΑΤΟ Γενς Στόλτενμπεργκ ως υπουργό Οικονομικών.
Αν κερδίσουν οι Εργατικοί, θα χρειαστούν πολύπλοκες διαπραγματεύσεις με μικρότερα αριστερά κόμματα, κυρίως λόγω των επενδύσεων στο Ισραήλ, που έχουν προκαλέσει αντιδράσεις και πολιτική πίεση στον Στόλτενμπεργκ.
Η δημοσιογράφος Shazia Majid, από την εφημερίδα VG, χαρακτήρισε τις εκλογές ως «ανέλπιστα συναρπαστικές», με ασυνήθιστη πόλωση. «Πρόκειται για μια ιστορική αναμέτρηση με πολλές ανατροπές. Οι Νορβηγοί περιμένουν τα αποτελέσματα με κομμένη την ανάσα», δήλωσε.
Ο κοινωνικός και έμφυλος διαχωρισμός – με πολλούς νέους άνδρες να στηρίζουν τη δεξιά – ήταν καθοριστικός, με κατηγορίες για ψέματα και παραπληροφόρηση εκατέρωθεν.
Για τα αριστερά κόμματα, ο πόλεμος στη Γάζα υπήρξε καίριο ζήτημα, ιδίως για ψηφοφόρους με μεταναστευτικό υπόβαθρο και νεολαία.
Το Συντηρητικό Κόμμα φαίνεται να έχει χάσει έδαφος υπέρ του Κόμματος Προόδου, ενώ το Οικολογικό Κόμμα γνώρισε απροσδόκητη άνοδο.
Σύμφωνα με τον Γιόχαν Μπεργκ, διευθυντή του ερευνητικού προγράμματος εκλογών, βασικά θέματα ήταν οι τιμές τροφίμων και ενέργειας, οι φόροι πλούτου, η υγειονομική περίθαλψη και, ασυνήθιστα για τα νορβηγικά δεδομένα, η εμπορική πολιτική με τις ΗΠΑ. Πριν έναν χρόνο, οι προβλέψεις έδειχναν ήττα των Εργατικών, αλλά η επιστροφή Στόλτενμπεργκ και η επιτυχής συνάντηση του πρωθυπουργού με τον Τραμπ φαίνεται να άλλαξαν το κλίμα. «Υπάρχει η αίσθηση ότι τα πήγαν πολύ καλά στις σχέσεις με τις ΗΠΑ», δήλωσε ο Bergh.
Ωστόσο, υπάρχει και έντονο ρεύμα υπέρ της δεξιάς, κυρίως στους νέους. Η συμμετοχή αναμένεται υψηλή, με ρεκόρ πρόωρης ψήφου.
Ο καθηγητής Peter Egge Langsæther υπογράμμισε πως η επιστροφή Στόλτενμπεργκ τον περασμένο χειμώνα ανέβασε τα ποσοστά των Εργατικών κατά 10% μέσα σε δύο μήνες. Αν και η καμπάνια ξεκίνησε με σκάνδαλο για τις επενδύσεις στο Ισραήλ, δεν αναμένεται να επηρεάσει σημαντικά το αποτέλεσμα. «Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις δείχνουν οριακό προβάδισμα της αριστεράς», είπε. Αν κερδίσουν, το πιθανότερο είναι η συνέχιση της κυβέρνησης μειοψηφίας, με στήριξη από μικρότερα κόμματα.
Το αποτέλεσμα αναμένεται το βράδυ της Δευτέρας, με έντονη αβεβαιότητα λόγω στρατηγικής ψήφου.
Ο καθηγητής Henning Finseraas ανέφερε πως πολλά κόμματα βρίσκονται κοντά στο όριο του 4%, που χρειάζεται για είσοδο στο κοινοβούλιο. Αυτό ενισχύει τις στρατηγικές ψήφου και την αβεβαιότητα.
Με πληροφορίες από Guardian
