Την παραγωγή του χαλουμιού, ενός εκ των σημαντικότερων προϊόντων προς εξαγωγή της Κύπρου, επηρεάζει, σύμφωνα με το Politico, η εξάπλωση μιας ιδιαίτερα μεταδοτικής ζωονόσου.
Παράλληλα, η διαχείριση της κρίσης φέρνει ξανά στην επιφάνεια τον πολιτικό διχασμό του νησιού, μετά την εισβολή της Τουρκίας το 1974.
Σύμφωνα με το ίδιο δημοσίευμα, οι Κύπριοι αγρότες εμφανίζονται διατεθειμένοι να λάβουν δραστικά μέτρα για να περιορίσουν την επιδημία αφθώδους πυρετού, ακόμη και να προχωρήσουν στη θανάτωση ολόκληρων κοπαδιών. Ωστόσο, αυτό προϋποθέτει αντίστοιχη στάση και από την τουρκοκυπριακή πλευρά, κάτι που μέχρι στιγμής δεν συμβαίνει.
Χαλούμι: Διαφορετικές στρατηγικές στην Κύπρο
Ο ιός, που προκαλεί την επιδημία, δεν επηρεάζεται από τη νεκρή ζώνη μήκους περίπου 180 χιλιομέτρων που χωρίζει την Κυπριακή Δημοκρατία από το βόρειο, κατεχόμενο από το 1974, τμήμα του νησιού. Παρ’ όλα αυτά, οι δύο πλευρές εφαρμόζουν διαφορετικές στρατηγικές.
Συγκεκριμένα, η Κυπριακή Δημοκρατία, ακολουθώντας τους κανόνες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, προχωρά σε θανάτωση ολόκληρων κοπαδιών ακόμη και αν εντοπιστεί ένα μόνο κρούσμα, ενώ στο βόρειο τμήμα δεν υπάρχει αντίστοιχη υποχρέωση.
Αγροτικοί φορείς τονίζουν ότι μόνο ένας συντονισμένος χειρισμός μπορεί να περιορίσει αποτελεσματικά την ασθένεια. «Η Κύπρος είναι μία ενιαία οντότητα. Το περιβάλλον, ο αέρας και ο ήλιος δεν χωρίζονται», σημειώνει ο πρόεδρος της Κυπριακής Συνεργατικής Εταιρείας, Πανίκος Χάμπας.
Χαλούμι: Πώς επηρεάζεται ανάλογα με τη στρατηγική των δύο πλευρών
Η απειλή είναι σοβαρή, καθώς η ασθένεια μπορεί να αφανίσει τον κτηνοτροφικό τομέα του νησιού και να επηρεάσει την παραγωγή χαλουμιού, η οποία ξεπερνά τους 45.000 τόνους ετησίως, με τις εξαγωγές να φτάνουν τους 42.000 τόνους και την αξία να αγγίζει τα 345 εκατ. ευρώ.
Η παραγωγή χαλουμιού βρισκόταν ήδη υπό πίεση, σημειώνει το Politico: περίπου το 80% του γάλακτος που παράγεται στην Κύπρο χρησιμοποιείται για την παρασκευή του, ενώ οι παραγωγοί δυσκολεύονται να καλύψουν τη ζήτηση με πρόβειο και κατσικίσιο γάλα, καταφεύγοντας συχνά στο αγελαδινό, παρά τους περιορισμούς που θέτει η Προστατευόμενη Ονομασία Προέλευσης (ΠΟΠ).
Προς το παρόν, οι εξαγωγές δεν φαίνεται να έχουν επηρεαστεί, υπό την προϋπόθεση ότι η ασθένεια θα περιοριστεί. Ο ιός δεν αποτελεί απειλή για τη δημόσια υγεία, ωστόσο η εκτεταμένη θανάτωση ζώων δημιουργεί ανησυχία για τη μελλοντική παραγωγή. «Αν χαθεί μεγάλος αριθμός ζώων, θα χαθεί και το γάλα, άρα και η παραγωγή χαλλουμιού», σημειώνει εκπρόσωπος των τυροκόμων.
Η νόσος πλήττει ζώα με διχαλωτές οπλές, όπως βοοειδή, πρόβατα και χοίρους, προκαλώντας σοβαρές οικονομικές απώλειες. Το πρώτο κρούσμα καταγράφηκε στο βόρειο τμήμα της Κύπρου τον Δεκέμβριο, ενώ στη συνέχεια η ασθένεια εμφανίστηκε και στις ελεγχόμενες, από την Κυπριακή Δημοκρατία, περιοχές, επηρεάζοντας περίπου το 5,5% του ζωικού κεφαλαίου.
Η διαφορετική διαχείριση της κρίσης εντείνει την ανησυχία. Στο βόρειο τμήμα προτιμάται ο εμβολιασμός, ενώ οι ευρωπαϊκές οδηγίες προβλέπουν ότι αυτό το μέτρο πρέπει να συνοδεύεται από μελλοντική θανάτωση των εκτεθειμένων ζώων. «Σχεδόν η μισή Κύπρος αντιμετωπίζει τον ιό διαφορετικά από εμάς», επισημαίνουν εκπρόσωποι των αγροτών.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση επιμένει στη γραμμή της θανάτωσης των κοπαδιών. «Αν δεν δράσουμε, υπάρχει κίνδυνος να μολυνθεί ολόκληρο το νησί», δήλωσε ο επίτροπος για την καλή διαβίωση των ζώων, Όλιβερ Βάρχεϊ. Παράλληλα, η ΕΕ έχει αποστείλει εμβόλια στο βόρειο τμήμα, παρότι τα θεωρεί ανεπαρκή ως μοναδικό μέτρο.
Την ίδια στιγμή, αγρότες στη νότια Κύπρο έχουν προχωρήσει σε κινητοποιήσεις, ζητώντας να σταματήσει η θανάτωση υγιών ζώων. Όπως αναφέρουν, η εφαρμογή των μέτρων χωρίς διάκριση συνιστά «οικονομικό και ηθικό έγκλημα».
Με πληροφορίες από Politico
