Η ρύπανση από φάρμακα και φαρμακευτικά προϊόντα στα ποτάμια τού κόσμου συνιστά «απειλή στην περιβαλλοντική και παγκόσμια υγεία», διαπιστώνει νέα έρευνα.
Παρακεταμόλη, νικοτίνη, καφεΐνη, φάρμακα για επιληψία και διαβήτη είναι οι ουσίες που ανιχνεύθηκαν σε μεγάλες ποσότητες σε ποτάμια, σύμφωνα με τη μελέτη του Πανεπιστημίου του Γιορκ, μία από τις πιο εκτεταμένες σε παγκόσμια κλίμακα.
Μεταξύ των πιο μολυσμένων καταγράφηκαν ποτάμια σε Πακιστάν, Βολιβία και Αιθιοπία ενώ στον κατάλογο με τα καλύτερης ποιότητας συγκαταλέγονται ποτάμια σε Ισλανδία, Νορβηγία και Αμαζόνιο.
Οι επιπτώσεις μερικών από τα πιο κοινά φαρμακευτικά σκευάσματα στα ποτάμια είναι ακόμη άγνωστες σε μεγάλο βαθμό. Ωστόσο, αυτό που είναι ήδη γνωστό είναι πως για παράδειγμα τα διαλυμένα ανθρώπινα αντισυλληπτικά μπορούν να επηρεάσουν την ανάπτυξη και την αναπαραγωγή των ψαριών.
Στην έρευνα μελετήθηκαν δείγματα νερού από πάνω από 1.000 περιοχές ελέγχου σε περισσότερες από 100 χώρες.
Συνολικά, τουλάχιστον στο ένα τέταρτο των 258 ποταμών απ'όπου ελήφθη δείγμα, το επίπεδο των «ενεργών φαρμακευτικών συστατικών» που ανιχνεύθηκε, χαρακτηρίζεται μη ασφαλές για τους υδρόβιους οργανισμούς.
«Αυτό που συμβαίνει είναι πως παίρνουμε κάποια χημικά, έχουμε τα επιθυμητά αποτελέσματα στο σώμα μας και στη συνέχεια τα αποβάλλουμε. Αυτό που γνωρίζουμε είναι πως ακόμη και οι πιο σύγχρονες και αποτελεσματικές εγκαταστάσεις επεξεργασίας λυμάτων δεν είναι πλήρως σε θέση επεξεργασίας αυτών των συνθέσεων προτού αυτές καταλήξουν σε ποτάμια και λίμνες» εξηγεί ο δρ. Τζον Γουίλκινσον, επικεφαλής της έρευνας.
Τα δύο πιο κοινά φαρμακευτικά που ανιχνεύονται στα ποτάμια νερά είναι η καρβαμαζεπίνη -που χρησιμοποιείται για τη θεραπεία της επιληψίας και του νευροπαθητικού πόνου- και η μετφορμίνη -για τη θεραπεία τού διαβήτη.
Εντοπίστηκαν επίσης υψηλές συγκεντρώσεις των λεγόμενων «αναλώσιμων της καθημερινότητας», όπως καφεΐνη, νικοτίνη και παρακεταμόλη. Ενβώ στην Αφρική, υψηλά ήταν τα επίπεδα αρτεμισινίνης, ουσία που χρησιμοποιείται στα ανθελονοσιακα φαρμακα.
«Η κατάσταση μόνο θα επιδεινώνεται καθώς χρησιμοποιούμε ολοένα και περισσότερο φαρμακευτικές λύσεις σε κάθε ασθένεια, αντί για φυσικές ή πνευματικές» σημειώνει η δρ. Βερόνικα Έντμοντς-Μπράουν, από το πανεπιστήμιο του Χέρτφορσιρ.
Η έρευνα δημοσιεύτηκε στην επιστημονική επιθεώρηση Proceedings of the National Academy of Sciences journal.
Με πληροφορίες από BBC
