Ο πιο παρασημοφορημένος εν ζωή στρατιώτης της Αυστραλίας κατηγορείται ότι διέπραξε εγκλήματα πολέμου στο Αφγανιστάν.
Ο Ben Roberts-Smith, ο οποίος αποχώρησε από τον στρατό το 2013, συνελήφθη στο αεροδρόμιο του Σίδνεϊ την Τρίτη και θα παρουσιαστεί στο δικαστήριο αντιμετωπίζοντας πέντε κατηγορίες για το έγκλημα πολέμου που αφορούν φόνο. Θα περάσει τη νύχτα σε κελί, πριν από την ακρόαση για την αποφυλάκισή του με εγγύηση την Τετάρτη.
Μια απόφαση σε υπόθεση δυσφήμισης το 2023 έκρινε ότι ο πρώην δεκανέας του επίλεκτου σώματος Special Air Service Regiment (SAS) είχε σκοτώσει αρκετούς άοπλους Αφγανούς.
Ο 47χρονος, παρασημοφορημένος με τον Σταυρό της Βικτώριας, αρνείται όλες τις κατηγορίες και έχει δηλώσει στο παρελθόν ότι οι ισχυρισμοί εναντίον του - οι οποίοι δεν έχουν ακόμη κριθεί με βάση το ποινικό δίκαιο - είναι «εξωφρενικοί» και «κακόβουλοι».
Ben Roberts-Smith, Australia's most decorated living soldier, was arrested at Sydney Airport and charged with five counts of war-crime murder over the killing of unarmed Afghan civilians while deployed in Afghanistan between 2009 and 2012 https://t.co/Hmxo47kS9N pic.twitter.com/xbFmENELPU
— Reuters (@Reuters) April 7, 2026
Η αστική αυτή δίκη ήταν η πρώτη φορά στην ιστορία που δικαστήριο εξέτασε ισχυρισμούς για εγκλήματα πολέμου από αυστραλιανές δυνάμεις.
Ο Roberts-Smith υποστήριξε ότι οι φερόμενες δολοφονίες έγιναν νόμιμα κατά τη διάρκεια μάχης ή δεν συνέβησαν ποτέ, ενώ πέρυσι έχασε την έφεση κατά της απόφασης του Ομοσπονδιακού Δικαστηρίου.
Σε συνέντευξη Τύπου στο Σίδνεϊ την Τρίτη, η Αυστραλιανή Ομοσπονδιακή Αστυνομία επιβεβαίωσε ότι ένας 47χρονος πρώην στρατιώτης συνελήφθη και θα κατηγορηθεί για τη δολοφονία άοπλων κρατουμένων κατά την υπηρεσία του στο Αφγανιστάν μεταξύ 2009 και 2012.
Once celebrated as a national war hero, Ben Roberts-Smith is in a jail cell charged with five counts of murder. The 47-year-old was dragged off a plane by Federal Police in a lightning arrest at Sydney Airport on Tuesday morning. pic.twitter.com/SuOMqK3CV5
— 7NEWS Queensland (@7NewsBrisbane) April 7, 2026
Αντιμετωπίζει μία κατηγορία για έγκλημα πολέμου (δολοφονία), μία για από κοινού διάπραξη δολοφονίας και τρεις για συνέργεια ή υποκίνηση σε δολοφονία.
«Θα υποστηριχθεί ότι τα θύματα πυροβολήθηκαν από τον κατηγορούμενο ή από υφιστάμενα μέλη των Ενόπλων Δυνάμεων της Αυστραλίας, παρουσία και κατόπιν εντολών του», δήλωσε η επίτροπος Krissy Barrett.
Η έκθεση Brereton
Το 2020, μια σημαντική έρευνα γνωστή ως έκθεση Brereton βρήκε «αξιόπιστα στοιχεία» ότι επίλεκτοι Αυστραλοί στρατιώτες σκότωσαν παράνομα 39 ανθρώπους στο Αφγανιστάν και πρότεινε να ερευνηθούν 19 νυν ή πρώην μέλη των Ενόπλων Δυνάμεων.
Δημιουργήθηκε ειδική ομάδα, το Office of the Special Investigator (OSI), για να διερευνήσει την υπόθεση. Μέχρι στιγμής έχει απαγγείλει κατηγορίες μόνο σε ένα ακόμη άτομο.
Ο διευθυντής ερευνών του OSI, Ross Barnett, χαρακτήρισε τη σύλληψη του Roberts-Smith «σημαντικό βήμα» υπό «δύσκολες συνθήκες», σημειώνοντας ότι οι έρευνες αφορούν δεκάδες φερόμενες δολοφονίες σε εμπόλεμη ζώνη, 9.000 χιλιόμετρα μακριά από την Αυστραλία, χωρίς πρόσβαση σε τόπους εγκλήματος ή αποδεικτικά στοιχεία.
Ο Barrett πρόσθεσε ότι οι καταγγελίες αφορούν «ένα πολύ μικρό τμήμα» των αυστραλιανών Ενόπλων Δυνάμεων, τονίζοντας ότι «η πλειονότητα τιμά τη χώρα».
Νωρίτερα, ο πρωθυπουργός Άντονι Αλμπανέζε δήλωσε ότι δεν θα σχολιάσει την υπόθεση, καθώς βρίσκεται ενώπιον της Δικαιοσύνης, υπογραμμίζοντας τη σημασία αποφυγής πολιτικής παρέμβασης.
Όταν οι κατηγορίες δημοσιοποιήθηκαν για πρώτη φορά το 2018, ο Roberts-Smith θεωρούνταν εθνικός ήρωας, έχοντας τιμηθεί με την ανώτατη στρατιωτική διάκριση της Αυστραλίας για τη δράση του εναντίον μαχητών των Ταλιμπάν.
Σε μια προσπάθεια να αποκαταστήσει το όνομά του, ξεκίνησε μια πολυετή δικαστική μάχη υψηλού προφίλ, που διήρκεσε επτά χρόνια και κόστισε εκατομμύρια δολάρια, χαρακτηριζόμενη από ορισμένους ως «η δίκη του αιώνα» στην Αυστραλία.
Ωστόσο, δικαστής του Ομοσπονδιακού Δικαστηρίου έκρινε ότι είχε συμμετάσχει σε τουλάχιστον τέσσερις δολοφονίες, απόφαση που επικυρώθηκε και σε έφεση.
Ο δικαστής Anthony Besanko διαπίστωσε ότι ο Roberts-Smith είχε διατάξει δύο φορές την εκτέλεση άοπλων ανδρών για να «εκπαιδεύσει» νεοσύλλεκτους, ενώ φέρεται να εμπλέκεται στον θάνατο ενός δεμένου αγρότη που έριξε από γκρεμό, καθώς και ενός αιχμάλωτου μαχητή των Ταλιμπάν, του οποίου το προσθετικό πόδι αφαιρέθηκε ως «τρόπαιο» και χρησιμοποιήθηκε αργότερα ως δοχείο ποτού από στρατιώτες.
Με πληροφορίες από BBC