Το Ιράν σχεδιάζει να αποκοπεί μόνιμα από το παγκόσμιο διαδίκτυο, επιτρέποντας τη σύνδεση μόνο σε άτομα που έχουν ελεγχθεί και εγκριθεί από το καθεστώς, σύμφωνα με Ιρανούς ακτιβιστές για τα ψηφιακά δικαιώματα.
«Ένα εμπιστευτικό σχέδιο βρίσκεται σε εξέλιξη για να μετατραπεί η πρόσβαση στο διεθνές διαδίκτυο σε "κυβερνητικό προνόμιο"», αναφέρει έκθεση της Filterwatch, μιας οργάνωσης που παρακολουθεί τη λογοκρισία του διαδικτύου στο Ιράν, επικαλούμενη αρκετές πηγές εντός της χώρας.
«Τα κρατικά μέσα ενημέρωσης και κυβερνητικοί εκπρόσωποι έχουν ήδη αφήσει να εννοηθεί ότι πρόκειται για μόνιμη αλλαγή, προειδοποιώντας ότι η απεριόριστη πρόσβαση δεν θα επανέλθει μετά το 2026», προστίθεται στην έκθεση.
Σύμφωνα με το σχέδιο, οι Ιρανοί που διαθέτουν άδεια ασφαλείας ή περνούν τους κυβερνητικούς ελέγχους θα έχουν πρόσβαση σε μια φιλτραρισμένη εκδοχή του παγκόσμιου διαδικτύου, δήλωσε ο Αμίρ Ρασίντι, επικεφαλής της Filterwatch. Όλοι οι υπόλοιποι Ιρανοί θα μπορούν να έχουν πρόσβαση μόνο στο εθνικό διαδίκτυο: ένα εγχώριο, παράλληλο δίκτυο αποκομμένο από τον υπόλοιπο κόσμο.
Η πανεθνική διακοπή του διαδικτύου στο Ιράν ξεκίνησε στις 8 Ιανουαρίου, έπειτα από 12 ημέρες κλιμακούμενων αντικυβερνητικών διαδηλώσεων. Χιλιάδες άνθρωποι έχουν σκοτωθεί, αν και οι κινητοποιήσεις φαίνεται να έχουν υποχωρήσει υπό το βάρος μιας βίαιης καταστολής.
Μόνο περιορισμένες πληροφορίες βγαίνουν από τη χώρα λόγω του μπλακ άουτ, το οποίο αποτελεί μία από τις σοβαρότερες διακοπές διαδικτύου στην ιστορία.
Κυβερνητικός εκπρόσωπος φέρεται να δήλωσε στα ιρανικά μέσα ότι το διεθνές διαδίκτυο θα παραμείνει κλειστό τουλάχιστον έως το Νοβρούζ, το περσικό νέο έτος, στις 20 Μαρτίου.
Πρώην αξιωματούχος του αμερικανικού υπουργείου Εξωτερικών, που είχε ασχοληθεί με ζητήματα λογοκρισίας στο διαδίκτυο, δήλωσε ότι η ιδέα μιας μόνιμης αποκοπής του Ιράν από το παγκόσμιο διαδίκτυο είναι «πιθανή και τρομακτική», αλλά και πολύ δαπανηρή.
«Δεν είναι απίθανο να το κάνουν, αλλά βλέποντας πώς εξελίσσονται τέτοιες καταστάσεις, ο οικονομικός και πολιτισμικός αντίκτυπος θα είναι τεράστιος. Και μπορεί να το παρακάνουν», είπε.
Ο Ρασίντι δήλωσε: «Φαίνεται ότι [οι αρχές] είναι ικανοποιημένες με το σημερινό επίπεδο συνδεσιμότητας και πιστεύουν ότι αυτό το είδος διακοπής τους βοήθησε να ελέγξουν την κατάσταση».
Η τεχνολογία από την Κίνα
Η σημερινή διακοπή αποτελεί το αποκορύφωμα μιας προσπάθειας 16 ετών για την εδραίωση του ελέγχου του καθεστώτος πάνω στο διαδίκτυο της χώρας. Ένα σκέλος αυτής της προσπάθειας είναι ένα εξελιγμένο σύστημα φιλτραρίσματος της διαδικτυακής κίνησης, που επιτρέπει σε λίγους επιλεγμένους να έχουν πρόσβαση στο παγκόσμιο διαδίκτυο και μπλοκάρει όλους τους υπόλοιπους – μια πρακτική γνωστή ως «λευκή λίστα» (whitelisting).
Η πρακτική αυτή πιθανότατα κατέστη δυνατή χάρη σε τεχνολογία που εξήχθη από την Κίνα, σύμφωνα με ερευνητές των οργανισμών Project Ainita και Outline Foundation, οι οποίοι ζήτησαν να παραμείνουν ανώνυμοι λόγω των ιρανικών αντιποίνων κατά ερευνητών ψηφιακών δικαιωμάτων. Αυτό επιτυγχάνεται με συσκευές μεγάλης χωρητικότητας, γνωστές ως middleboxes, οι οποίες συνδέονται στα καλώδια του δικτύου για να παρακολουθούν και να χειραγωγούν την κίνηση στο διαδίκτυο.
«Ουσιαστικά, αυτός ο εξοπλισμός λογοκρισίας βρίσκεται σε κάθε δίκτυο και η κυβέρνηση μπορεί να εμποδίζει τις συνδέσεις και προς τις δύο κατευθύνσεις», είπαν.
Το άλλο σκέλος είναι το εθνικό διαδίκτυο του Ιράν, στο οποίο μπορεί κανείς να συνδεθεί μόνο από το εσωτερικό της χώρας. Επιτρέπει σε όλους τους Ιρανούς να χρησιμοποιούν έναν περιορισμένο αριθμό ιστοσελίδων και εφαρμογών που έχουν δημιουργηθεί από το καθεστώς, συμπεριλαμβανομένων ιρανικών υπηρεσιών μηνυμάτων, μηχανών αναζήτησης, εφαρμογών πλοήγησης και μιας πλατφόρμας βίντεο παρόμοιας με το Netflix. Το δίκτυο αυτό παρακολουθείται και δεν έχει ουσιαστικά καμία σύνδεση με το ευρύτερο διαδίκτυο.
Το Ιράν εργάζεται προς αυτή την κατεύθυνση από το 2009, όταν οι αρχές έκλεισαν προσωρινά το διαδίκτυο κατά τη διάρκεια μαζικών διαδηλώσεων μετά την επανεκλογή του Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ και συνειδητοποίησαν ότι μια πλήρης διακοπή είχε τεράστιο κόστος.
«Απλώς τράβηξαν την πρίζα χωρίς να το σκεφτούν. Δεν το είχαν ξανακάνει ποτέ», είπαν οι ερευνητές. «Και ουσιαστικά κατέρρευσε όλο το διαδίκτυο και προκάλεσε μεγάλη ζημιά και στους ίδιους».
Με πληροφορίες από Guardian
