Υπάρχουν κάποια όνειρα που επαναλαμβάνονται. Σε κάποιες περιπτώσεις, επηρεάζουν ιδιαίτερα τον άνθρωπο που τα βλέπει. Ειδικοί επιχειρούν να εξηγήσουν γιατί συμβαίνει αυτό και πώς μπορεί να αντιμετωπιστεί.
«Τα επαναλαμβανόμενα όνειρα είναι πιθανότερο να αφορούν πολύ βαθιές εμπειρίες, ή απλά να αποτελούν είναι ζητήματα λογικής κάποιου, που κατά κάποιο τρόπο είναι εγγυημένο ότι θα συμβούν στην πραγματική ζωή, επειδή είναι μέρος του εαυτού σου και όχι ένα μεμονωμένο γεγονός», λέει στο CNN η Ντίαρντρι Μπάρετ, λέκτορας ψυχολογίας στην Ιατρική Σχολή του Χάρβαρντ.
Συνήθως τα όνειρά μας δεν επαναλαμβάνονται. Έτσι, αν κάποιος δει το ίδιο δύο ή περισσότερες φορές, τότε θεωρείται επαναλαμβανόμενο, σημειώνει. Αυτό είναι πιο συχνό στην παιδική ηλικία, λέει η Μπάρετ, αλλά μπορεί να συμβεί σε ενήλικες.
Τα όνειρα αυτά δεν επαναλαμβάνονται πάντα σε μικρό χρονικό διάστημα. Μπορεί να τα δούμε πολλές φορές τον μήνα, ή σε διάστημα χρόνων. Μπορεί να είναι τα ίδια κάθε φορά, ή απλά να ανακυκλώνουν τα παρόμοια σενάρια ή ανησυχίες, λένε ειδικοί.
«Είναι δύσκολο να εκτιμηθεί η συχνότητα των επαναλαμβανόμενων ονείρων, επειδή δεν είναι κάτι που συμβαίνει σε τακτική βάση στους περισσότερους», επισημαίνει η δρ. Νίριτ Σόφερ- Ντούντεκ, λέκτορας του τμήματος Ψυχολογίας στο πανεπιστήμιο Μπεν- Γκουριόν του Ισραήλ. «Και όταν οι άνθρωποι ερωτώνται για παλιά όνειρα, μπορεί να τους επηρεάσει η μνήμη, το ενδιαφέρον ή για τα όνειρα και άλλοι παράγοντες», συμπληρώνει.
Τα όνειρα που επαναλαμβάνονται συνήθως
Για κάποια επαναλαμβανόμενα όνειρα, το μήνυμα είναι ξεκάθαρο. Αν επανειλημμένα βλέπετε ότι αργείτε στο σχολείο ή τη δουλειά, πιθανότατα απλά νιώθετε συχνά άγχος επειδή είστε απροετοίμαστοι για αυτά τα πράγματα. Όμως, άλλα όνειρα μπορεί να μην έχουν μια καθολική σημασία και απαιτείται μια ενδοσκόπηση για να ανακαλύψετε περισσότερα.
«Στην ερμηνεία, δεν πιστεύουμε ότι υπάρχουν καθολικά σύμβολα. Αλλά, ότι πρόκειται για το προσωπικό σύστημα συμβόλων κάποιου και τους συσχετισμούς του με κάποιο πράγμα», επισημαίνει η Μπάρετ.
Άλλα συχνά επαναλαμβανόμενα όνειρα περιλαμβάνουν καταστάσεις αμηχανίας σε κοινωνικές περιστάσεις, να νιώθει κάποιος ανεπαρκής σε σύγκριση με άλλους ή να αφορούν τον κίνδυνο, για παράδειγμα με τη μορφή τροχαίου ατυχήματος ή φυσικής καταστροφής, λένε οι Μπάρετ και Ντιμιτρίου.
Κάποιοι βλέπουν όνειρα που αφορούν το άγχος για ένα τεστ, ακόμη κι αν έχουν αποφοιτήσει χρόνια από το σχολείο. Αυτό μπορεί να αντικατοπτρίζει έναν γενικό φόβο για την αποτυχία ή την αίσθηση ότι κρίνονται από πρόσωπα εξουσίας. Όνειρα με δόντια που πέφτουν ή χαλάνε μπορεί να έχουν να κάνουν με μια απώλεια στη ζωή κάποιου, το αίσθημα της απελπισίας ή προβλήματα υγείας.
Όταν βλέπετε ένα επαναλαμβανόμενο όνειρο, αναρωτηθείτε ποιο μπορεί να είναι το μήνυμα, λέει ο Ντιμιτρίου. Ποια είναι η σχέση σας με τα πράγματα ή τους ανθρώπους στο όνειρο; Ποιοι είναι οι φόβοι σας ή οι απόψεις για αυτά τα πράγματα; Ποια είναι τα πέντε πράγματα στη ζωή σας που μπορεί να το προκαλούν ή να σχετίζονται με αυτό; Για τι ανησυχείτε πραγματικά;
Οι άνθρωποι με διαταραχή μετατραυματικού στρες ή άγχος είναι πιο πιθανό να βλέπουν επαναλαμβανόμενα όνειρα, σημειώνει ο Ντιμιτρίου. Κάποιες φορές, τα επαναλαμβανόμενα όνειρα μπορεί να έχουν άλλη πηγή.
«Οι άνθρωποι με υπνική άπνοια αναφέρουν όνειρα στα οποία πνίγονται, ασφυκτιούν, υπάρχουν τεράστια κύματα και πασχίζουν να πάρουν ανάσα ή είναι κάτω από το νερό», συμπληρώνει. Αλλά, προσθέτει, στην πραγματικότητα αντιμετωπίζουν ζητήματα με την αναπνοή τους, λόγω της υπνικής άπνοιας.
Επίσης, ερεθίσματα από το περιβάλλον μπορεί να αποτελέσουν έναυσμα για κάποιο όνειρο, για παράδειγμα ένας συναγερμός αυτοκινήτου που ακούγεται από τον δρόμο, ή μια βρύση που στάζει.
Πώς να το αντιμετωπίσετε
Όταν έχετε μια καλύτερη αίσθηση για το ποιες είναι οι ανησυχίες σας, το να τις γράψετε προτού ξαπλώσετε μπορεί να βοηθήσει στη μείωση των αρνητικών επαναλαμβανόμενων ονείρων και του στρες γενικότερα.
«Για τους ασθενείς μου και για εμένα, το ημερολόγιο είναι ένα ισχυρό εργαλείο», λέει ο Ντιμιτρίου και σημειώνει πως ο διαλογισμός θα μπορούσε επίσης να βοηθήσει.
Όταν ξέρετε ποιος είναι ο φόβος πίσω από το όνειρο, ο Ντιμιτρίου προτείνει να τον επεξεργαστείτε με την μέθοδο των τριών στηλών. Ποια είναι η αυτόματη σκέψη, ποιο είναι το αυτόματο συναίσθημα και ποια είναι η σκέψη που βασίζεται περισσότερο στην πραγματικότητα.
Μπορεί επίσης να είναι αποτελεσματικό να γράψετε λεπτομερώς ένα όνειρο και μετά να το ξαναγράψετε, με ένα θετικό τέλος. Προτού πέσετε για ύπνο, πείτε δυνατά «Αν και όταν δω την αρχή του ίδιου κακού ονείρου, θα μπορέσω να δω αυτό το πολύ καλύτερο όνειρο, με θετική κατάληξη», συμβουλεύει.
Αν το επαναλαμβανόμενο όνειρο σας αγχώνει ή σας στεναχωρεί, προκαλώντας άλλα συμπτώματα, ή επηρεάζοντας τη δυνατότητά σας να λειτουργήσετε σε τακτική βάση, είναι ώρα να αναζητήσετε επαγγελματική βοήθεια, λένε οι ειδικοί.
Τέλος, επισημαίνουν πως τα επαναλαμβανόμενα όνειρα μπορεί να προέρχονται από κακές συνήθειες σε ό,τι αφορά στον ύπνο. Για παράδειγμα αν κάποιος κοιμάται λίγο, πίνει καφέ ή αλκοόλ πριν κοιμηθεί, ή δουλεύει μέχρι αργά.
