ΖΗΤΗΣΑΜΕ από τον Ιωάννη Μπάρκη, πρόεδρο της Ελληνικής Δερματολογικής και Αφροδισιολογικής Εταιρείας, να μας μιλήσει για τις πράξεις αισθητικής και επεμβατικής δερματολογίας, εφόσον θέλουμε υψηλής αισθητικής, αλλά πρωτίστως ασφαλές αποτέλεσμα.
— Τι συμβαίνει με τις πράξεις αισθητικής δερματολογίας; Ποιες είναι οι πιο δημοφιλείς;
Λέξεις όπως βοτουλινική τοξίνη, μεσοθεραπεία, fillers, λέιζερ αποτρίχωσης, θεραπεία ακμής, χημικά peelings κ.ά. όχι μόνο έχουν μπει στη ζωή μας αλλά η ζήτησή τους παρουσιάζει ραγδαία αύξηση στη χώρα μας, με ποσοστό υπερδιπλάσιο της διεθνούς (~11%) – η έμφαση δίνεται στις μη επεμβατικές πράξεις (ISAPS, Global Survey, 2023). Οι πιο δημοφιλείς από αυτές είναι η βοτουλινική τοξίνη, σταθερά πρώτη στις μη χειρουργικές επεμβάσεις σε άνδρες και σε γυναίκες όλων των ηλικιακών ομάδων, δεύτερο είναι το υαλουρονικό οξύ και ακολουθούν η αποτρίχωση με λέιζερ, η μη χειρουργική σύσφιξη του δέρματος και η μη χειρουργική μείωση λίπους.
Οι σύγχρονες γυναίκες αλλά και οι άνδρες σε ποσοστό ~70%-30% αντίστοιχα, ενήλικες και έφηβοι –με σημαντική αύξηση στις νεαρές ηλικίες τα τελευταία χρόνια–, επιθυμούν την ανανέωση, την επιβράδυνση της γήρανσης, την απαλλαγή από την ανεπιθύμητη τριχοφυΐα, την αντιμετώπιση της ακμής που τους ταλαιπωρεί ή τα σημάδια αυτής, και τη διασφάλιση μιας όμορφης και περιποιημένης εμφάνισης σε πρόσωπο και σώμα που θα τους ανεβάσει την ψυχολογία. Δικαίωμα στην ομορφιά και στη βελτίωση της εικόνας τους έχουν όλοι οι άνθρωποι, ανεξαρτήτως φύλου, ηλικίας και οικονομικής κατάστασης. Η απενοχοποίηση, λοιπόν, αυτής της ανάγκης, που εν τέλει οδηγεί στην αναζήτηση λύσεων και πράξεων αισθητικής δερματολογίας, είναι προτεραιότητα.
Ο δερματολόγος, γνωρίζοντας σε βάθος την ανατομία και τη φυσιολογία του δέρματος, είναι ικανός να προλάβει τις οποιεσδήποτε ανεπιθύμητες ενέργειες ή να τις αντιμετωπίσει αποτελεσματικά, αν δεν μπορούν να αποφευχθούν, διασφαλίζοντας ένα άρτιο και φυσικό αισθητικό αποτέλεσμα και όχι τις εκτρωματικές παρεμβάσεις που βλέπουμε συχνά.
— Πού πρέπει να απευθύνεται όποιος επιθυμεί να κάνει μια αισθητική ή επεμβατική πράξη;
Όπως αναφέραμε ήδη, η ομορφιά και η βελτίωση της εμφάνισης είναι αναφαίρετο δικαίωμα της καθεμιάς και του καθενός, συνεπώς το θέμα δεν είναι αν κάποιος πρέπει να βελτιώσει την εμφάνισή του αλλά πού θα πρέπει να απευθυνθεί.
Στο σημείο αυτό, λοιπόν, αρχικά να πούμε ότι η Αισθητική Δερματολογία είναι ένας σύγχρονος και συνεχώς εξελισσόμενος πυλώνας της ειδικότητας της Δερματολογίας που αντιμετωπίζει ή προλαμβάνει παθήσεις αισθητικής φύσεως, οι οποίες είτε σχετίζονται με την πάροδο της ηλικίας είτε είναι επιπλοκές νοσημάτων της Κλινικής Δερματολογίας, για παράδειγμα η φωτογήρανση, η βελτίωση ατελειών προσώπου και σώματος όπως οι λιποδυστροφίες, η χαλάρωση, οι ρυτίδες, οι ουλές ακμής, οι ραβδώσεις, η ανεπιθύμητη τριχοφυΐα, η αλωπεκία και γενικά η βελτίωση της εικόνας του μεγαλύτερου οργάνου του σώματός μας, του δέρματος. Κατά συνέπεια, η Δερματολογία - Αφροδισιολογία είναι η μόνη αναγνωρισμένη ιατρική ειδικότητα για τη διάγνωση, τη θεραπεία και την ολιστική προσέγγιση των παθολογικών και αισθητικών προβλημάτων του δέρματος.
Ο δερματολόγος όλα τα χρόνια της εκπαίδευσής του ασχολείται αποκλειστικά με το δέρμα, μαθαίνοντας να αντιμετωπίζει κάθε ιατρικό και αισθητικό πρόβλημα αυτού. Γνωρίζει όχι μόνο την ανατομία και τη φυσιολογία του δέρματος αλλά και την παθολογία του και τις πιθανές αντιδράσεις που μπορεί να προκύψουν κατά τη διάρκεια μιας αισθητικής πράξης και μπορεί να τις αντιμετωπίσει άμεσα και με ασφάλεια.
Ως εκ τούτου, είναι ο μόνος καταρτισμένος επιστήμονας που μπορεί με αξιοπιστία να ελέγχει την κατάσταση του δέρματός μας, ώστε να επιλέξει την κατάλληλη θεραπεία για να προλάβει και να αντιμετωπίσει κλινικά συμπτώματα δερματολογικών νοσημάτων, αλλοιώσεις και αισθητικές επιπλοκές που προέρχονται είτε από την πάροδο των χρόνων είτε από την αθροιζόμενη ηλιακή ακτινοβολία.
Συνεπώς, θα πίστευε κανείς ότι από μόνο του αυτό είναι αρκετό και αποτελεί μονόδρομο για όσες και όσους αναζητούν λύσεις αισθητικής δερματολογίας να απευθύνονται στα δερματολογικά ιατρεία.
Δυστυχώς, όμως, το αυτονόητο έχει χαθεί σήμερα στον χώρο της Αισθητικής Δερματολογίας, όπου επικρατεί θεραπευτική αναρχία, επιστημονική αυθαιρεσία και ιδιαίτερη κερδοσκοπία, με λίγα λόγια αυτό που εκλαϊκευμένα θα λέγαμε «μπάχαλο». Είναι ντροπιαστικό και αδιανόητο για πολιτισμένη χώρα να εφαρμόζονται ιατρικές πράξεις και θεραπευτικά πρωτόκολλα αισθητικής δερματολογίας από «επαγγελματίες» ομορφιάς χωρίς καμία εκπαίδευση, σε χώρους μη αδειοδοτημένους, σε επιχειρήσεις με τον ανύπαρκτο και μη αναγνωρισμένο τίτλο «ιατρική αισθητική».
— Ένα «κέντρο αισθητικής ιατρικής» δεν είναι το ίδιο ασφαλές με το ιατρείο ενός δερματολόγου;
Δικαίως μπορεί να συμπεράνει ο καθένας πως ένα «κέντρο αισθητικής ιατρικής» είναι το ίδιο ασφαλές με το ιατρείο ενός δερματολόγου και αυτό ακριβώς είναι το πρόβλημα. Ο όρος «αισθητική ιατρική» δεν υφίσταται ως ειδικότητα σε κανένα πανεπιστήμιο και ιατρική σχολή πουθενά στον κόσμο. Από την άλλη, πολύ συχνά διαβάζουμε σε δημοσιεύματα πως διάφοροι μη γιατροί, που σε αρκετές περιπτώσεις οικειοποιούνται την ιδιότητα και παρουσιάζονται ως τέτοιοι, εκτελούν θεραπευτικές ή ιατρικές πράξεις επεμβατικής και αισθητικής δερματολογίας, σε πολλές περιπτώσεις αποσπώντας μεγάλα χρηματικά ποσά από τους προσερχομένους ασθενείς. Το πρόβλημα γίνεται ακόμα μεγαλύτερο όταν όλοι οι παραπάνω μη γιατροί ή μη εξειδικευμένοι γιατροί προχωρούν και σε θεραπείες κλινικής δερματολογίας πέραν της αισθητικής, όπως θεραπεία αυτοάνοσων νοσημάτων, ακμής, ανεπιθύμητης τριχοφυΐας ορμονολογικής αιτιολογίας, ανδρογενετικής και διάχυτης αλωπεκίας κ.λπ., οπότε τότε έχουμε να κάνουμε με επικίνδυνες ενέργειες σε βάρος της δημόσιας υγείας. Συστήνουμε σε όποιον επισκέπτεται ένα τέτοιο κέντρο να εξακριβώνει την άδεια του ιατρείου ή της ιατρικής εταιρείας, που πρέπει να είναι πιστοποιημένη από τον οικείο ιατρικό σύλλογο, καθώς και εάν ο επιστημονικά υπεύθυνος είναι δερματολόγος ή πλαστικός χειρουργός με φυσική παρουσία στον χώρο.
— Ποιοι είναι οι κίνδυνοι από μια εσφαλμένη επιλογή χώρου για τις εν λόγω πράξεις;
Σε κάθε πράξη αισθητικής δερματολογίας μάς ενδιαφέρει κυρίως το αισθητικά αποδεκτό αποτέλεσμα. Όμως πολλοί ξεχνούν τις ανεπιθύμητες ενέργειες που ενδέχεται να ακολουθήσουν κάθε ιατρική πράξη. Ο δερματολόγος, γνωρίζοντας σε βάθος την ανατομία και τη φυσιολογία του δέρματος, είναι ικανός να προλάβει τις οποιεσδήποτε ανεπιθύμητες ενέργειες ή να τις αντιμετωπίσει αποτελεσματικά, αν δεν μπορούν να αποφευχθούν, διασφαλίζοντας ένα άρτιο και φυσικό αισθητικό αποτέλεσμα και όχι τις εκτρωματικές παρεμβάσεις που βλέπουμε συχνά. Η ενασχόληση, λοιπόν, μη γιατρών ή μη εξειδικευμένων γιατρών με το αντικείμενο της Αισθητικής Δερματολογίας αποτελεί σοβαρό κίνδυνο για τη δημόσια υγεία, την οποία εμείς, ως δερματολόγοι, οφείλουμε να προασπίσουμε. Για όλους τους παραπάνω λόγους, λοιπόν, οι άνθρωποι που αναζητούν αξιόπιστες και αξιοπρεπείς λύσεις για τα αισθητικά τους προβλήματα είναι πολύ σημαντικό να απευθύνονται μόνο στους ειδικούς γιατρούς, δηλαδή σε δερματολόγους και πλαστικούς χειρουργούς.
Λαμβάνοντας τα προαναφερθέντα ως δεδομένα και καθώς οι Σειρήνες στον χώρο της Αισθητικής Δερματολογίας είναι πολλές και «φωνάζουν δυνατά», ως Ελληνική Δερματολογική και Αφροδισιολογική Εταιρεία ξεκινήσαμε την τελευταία τριετία έναν απρόσκοπτο αγώνα τόσο σε θεσμικό επίπεδο, με διαβουλεύσεις με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, όπως το υπουργείο Υγείας, το ΚΕΣΥ, τον Πανελλήνιο Ιατρικό Σύλλογο κ.ά., όσο και με καμπάνιες ενημέρωσης του κοινού, μια σοβαρή προσπάθεια να ξεκαθαρίσει το τοπίο, κάνοντας σαφές ότι οι εφαρμογές αυτές ως ιατρικές πράξεις, όταν δεν γίνονται από δερματολόγους και πλαστικούς χειρουργούς, μπορεί να επιφέρουν σοβαρούς κινδύνους.
