Στέμματα, σκήπτρα και άλλα εμβλήματα… η τελετή στέψης του βασιλιά Καρόλου ήταν γεμάτη πολύτιμους λίθους. Όμως ένα διαμάντι έλειπε από το Αβαείο του Ουέστμινστερ το περασμένο Σάββατο. Ίσως το πιο ιστορικό πετράδι της βασιλικής συλλογής.
Ο λόγος για το εντυπωσιακό διαμάντι Koh-i-Noor, το οποίο είχε δοθεί ως δώρο στη βασίλισσα Βικτώρια το 1849. Αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα και παλιότερα κομμένα διαμάντια στον κόσμο και κάποτε ήταν στο στέμμα της βασίλισσας Μαίρη, με το οποίο- τροποποιημένο- στέφθηκε το περασμένο Σάββατο η βασίλισσα Καμίλα.
Το τεράστιο πετράδι- 793 καρατίων προτού κοπεί σε 106 από τον σύζυγο της Βικτώρια, Αλβέρτο- είχε φορεθεί από τη βασίλισσα Μαίρη όταν στέφθηκε ο σύζυγός της, βασιλιάς Γεώργιος Ε΄, το 1911. Το ίδιο διαμάντι ήταν σε ένα διαφορετικό στέμμα το οποίο φόρεσε η βασιλομήτωρ Ελισάβετ κατά τη στέψη του συζύγου της, βασιλιά Γεωργίου ΣΤ΄, το 1937.
Όμως, κατά τη διάρκεια της τελετής στέψης του βασιλιά Καρόλου, το διαμάντι Koh-i-Noor παρέμεινε κλειδωμένο στον Πύργο του Λονδίνου. Η απόφαση να μην υπάρχει στο στέμμα της βασίλισσας Μαίρης, όταν αυτό τροποποιήθηκε για την Καμίλα, δεν λήφθηκε απλά για αισθητικούς λόγους. Στην πραγματικότητα, η ιστορία του είναι κομμάτι μιας πολύ μεγαλύτερης γεωπολιτικής διαμάχης 200 ετών, που αποκαλύπτει πολλά για τις μεταβολές σε ό,τι αφορά στη θέση της Βρετανίας στον σύγχρονο κόσμο, σημειώνει το Politico.
Το διαμάντι «ξυπνά οδυνηρές αναμνήσεις»
Το διαμάντι Koh-i-Noor μεταφέρθηκε στη Βρετανία στις αρχές του 19ου αιώνα, αφού αφαιρέθηκε αγόρι- βασιλιά του Παντζάμπ, κατά την προσάρτηση της Ινδίας. Ένα αντίγραφο του πολύτιμου λίθου υπάρχει σε ειδική προθήκη στο μουσείο του Μουμπάι, αλλά οι Ινδοί θέλουν να τους επιστραφεί το αληθινό.
Ακόμη και δύο αιώνες μετά, αν το Koh-i-Noor χρησιμοποιούνταν στην τελετή στέψης θα θεωρούνταν προκλητική κίνηση για την Ινδία, μία ολοένα πιο ισχυρή χώρα με την οποία η Βρετανία επιδιώκει να διαπραγματευθεί μια προσοδοφόρα συμφωνία ελεύθερου εμπορίου.
Η παρουσία του διαμαντιού στη στέψη θα «πρόσθετε περιττές εντάσεις», δήλωσε στο Politico άτομο που έχει γνώση του τρόπου σκέψης στο εσωτερικό της κυβέρνησης του Ναρέντρα Μόντι, στην Ινδία. Ο πολύτιμος λίθος «ξυπνά οδυνηρές αναμνήσεις του αποικιακού παρελθόντος», δήλωσε πρόσφατα εκπρόσωπος του κόμματος του Μόντι.
«Ανοιχτή πληγή»
Το διαμάντι ήταν αρχικά στον θρόνο του παγωνιού, της αυτοκρατορίας του σάχη Τζαχάν, του 17ου αιώνα. Λεηλατήθηκε το 1739 από τον σάχη Ναντέρ και εν μέσω πολέμου κατέληξε στο Αφγανιστάν. Τελικά τοποθετήθηκε στο περιβραχιόνιο του πρώτου μαχαραγιά της αυτοκρατορίας Σιχ, Ραντζίτ Σινγκ. Από τον 9χρονο απόγονό του, Ντουλίπ Σινγκ, το πήραν οι Βρετανοί, αφού είχε κατακτηθεί μεγάλο μέρος της Ινδίας και παραδόθηκε στη βασίλισσα Βικτώρια το 1849.
Σχεδόν δύο αιώνες αργότερα, η κλοπή του πολύτιμου λίθου «παραμένει μια ανοιχτή πληγή», ανέφερε η ιστορικός Ανίτα Άναντ στο podcast της πέρυσι. Μάλιστα, παρομοίασε το διαμάντι με μία «διπλωματική χειροβομβίδα» που περιμένει να εκραγεί.
Είναι μια «έκρηξη» που η μετά το Brexit Βρετανία θέλει να αποφύγει. Το Λονδίνο αναζητά νέους εμπορικούς εταίρους μετά την αποχώρηση από την ΕΕ και η δυναμική με την Ινδία, πρώην αποικία της, αλλάζει.
Πέρυσι, η Ινδία ξεπέρασε τη Βρετανία και έγινε η πέμπτη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου. Τον προηγούμενο μήνα, άφησε πίσω της την Κίνα για να γίνει η χώρα με τον μεγαλύτερο πληθυσμό. Η επίτευξη μιας εμπορικής συμφωνίας με την Ινδία είναι βασική προτεραιότητα για τις βρετανικές κυβερνήσεις μετά το Brexit. Και καθώς οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται, η Ινδία θέλει πίσω το διαμάντι.
«Τεράστια συναισθηματική αξία»
Η Ινδία θα ήθελε έναν «κατάλληλο διάλογο» και «συζητήσεις προσανατολισμένες προς ένα αποτέλεσμα» για το Koh-i-Noor, ανέφερε η πηγή που γνωρίζει το σκεπτικό της ινδικής κυβέρνησης.
Συμπλήρωσε πως ο χρυσός θρόνος, άλλο ένα κειμήλιο που επίσης εκλάπη από την αυτοκρατορία Σιχ και αυτή τη στιγμή βρίσκεται στο Victoria & Albert Museum του Λονδίνου και άλλα αντικείμενα που έχουν παρθεί από ναούς έχουν ακόμη «τεράστια συναισθηματική αξία» για τους Ινδούς. «Δεν νομίζω ότι υπάρχει ένας άνθρωπος στην Ινδία που θα πει “ξεχάστε το”», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Όμως, ούτε η βρετανική κυβέρνηση, ούτε το Μπάκιγχαμ έχει όποιο σχέδιο να συζητήσει την επιστροφή του διαμαντιού, επισημαίνει το Politico.
Η διαμάχη για το Koh-i-Noor αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης συζήτησης, καθώς οι μεγάλες ευρωπαϊκές δυνάμεις έρχονται αντιμέτωπες με το παρελθόν τους. Σε αυτό το πλαίσιο, το Politico σημειώνει τις συζητήσεις ανάμεσα στο Βρετανικό Μουσείο και την Αθήνα, για τα Γλυπτά του Παρθενώνα.
Για το άμεσο μέλλον πάντως, εκείνοι που θέλουν να δουν από κοντά το Koh-i-Noor, θα πρέπει να ταξιδέψουν στο Λονδίνο. Το διαμάντι θα είναι στο επίκεντρο νέας έκθεσης για τους πολύτιμους λίθους της βασιλικής οικογένειας, που εγκαινιάζεται αυτό τον μήνα, στον Πύργο του Λονδίνου.
