«Μπλεγμένος» στα Στενά του Ορμούζ φαίνεται πως είναι ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ο οποίος ήθελε οι σύμμαχοί του και η Κίνα να βοηθήσουν να «ξανανοίξει» το πέρασμα αλλά εκείνοι δεν «βλέπουν» θετικά μια τέτοια κίνηση, προκαλώντας δυσφορία στον πρόεδρο των ΗΠΑ.
Τα προβλήματα στα Στενά του Ορμούζ ξεκίνησαν μετά την 28η Φεβρουαρίου και τις αμερικανο-ισραηλινές επιθέσεις κατά του Ιράν, ξεκινώντας τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή, φτάνοντας στην τρίτη εβδομάδα του.
Μάλιστα, ξεκάθαρο είναι και το μήνυμα- για τα Στενά του Ορμούζ- από τον ΟΗΕ.
Εν μέσω σεναρίων λοιπόν, για το ενδεχόμενο ανάληψης από τον ΟΗΕ πρωτοβουλίας με στόχο την ασφαλή διέλευση των πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ, ο εκπρόσωπος Τύπου του ΟΗΕ Στεφάν Ντουζαρίκ δήλωσε:
«Έχουμε δει τις εικασίες που κυκλοφορούν στα μέσα ενημέρωσης σχετικά με μια ενδεχόμενη πρωτοβουλία υπό την αιγίδα του ΟΗΕ για τα Στενά του Ορμούζ. Όπως θα θυμάστε, κατά την προετοιμασία της Πρωτοβουλίας για τη Μαύρη Θάλασσα (Black Sea Grain Initiative), η σιωπή αποδείχθηκε πολύ συχνά η πιο συνετή επιλογή. Μπορώ να σας πω ότι ο ΓΓ ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες παραμένει σε πολύ συχνή επικοινωνία με ανώτερους αξιωματούχους της περιοχής και πέραν αυτής. Δεν πρόκειται να τροφοδοτήσουμε αυτές τις εικασίες και θα συνεχίσουμε να εργαζόμαστε διακριτικά. Το διακύβευμα είναι υπερβολικά υψηλό».
Στενά του Ορμούζ: Γιατί είναι «πολύ επικίνδυνο» το σχέδιο Τραμπ για πολεμικά πλοία
Το σχέδιο του Αμερικανού προέδρου να στείλει πολεμικά πλοία στο Στενό του Ορμούζ για να συνοδεύσουν δεξαμενόπλοια που γίνονται στόχος από το Ιράν αποτελεί «πολύ επικίνδυνη αποστολή», δήλωσε ειδική σε θέματα εξωτερικής πολιτικής στο CNN.
Η Ρόουζμαρι Κελάνικ, διευθύντρια του Προγράμματος Μέσης Ανατολής στην αμερικανική δεξαμενή σκέψης Defense Priorities, προειδοποίησε: «Είναι μια πολύ επικίνδυνη αποστολή». Όπως εξήγησε, το Ιράν κατέχει έδαφος σε υψηλό σημείο στη βόρεια πλευρά του στενού, γεγονός που τού επιτρέπει να εξαπολύει διαφορετικούς τύπους επιθέσεων, από drones μέχρι πυραύλους.
Η γεωγραφία των Στενών αυξάνει τον κίνδυνο. «Επειδή μπορούν να επιτεθούν από την ακτή, δεν υπάρχει αρκετός χρόνος αντίδρασης για να αποφευχθεί μια επίθεση στα πλοία» είπε.
Μακράν λοιπόν, του «ενθουσιασμού» που ήθελε να δει διατυπώνοντας την απαίτησή του άλλες χώρες να στείλουν πολεμικά πλοία και άλλα στρατιωτικά μέσα για να ανοίξουν τα Στενά του Ορμούζ, ο Ντόναλντ Τραμπ βρέθηκε αντιμέτωπος με ψυχρότητα από πλευράς συμμάχων των ΗΠΑ.
«Ενθαρρύνουμε σθεναρά άλλες χώρες να συνεργαστούν μαζί μας και να εμπλακούν γρήγορα και με πολύ ενθουσιασμό», είπε χθες ο Αμερικανός πρόεδρος, που εξηγεί ότι θέλει να αποκατασταθεί η ελευθερία της ναυσιπλοΐας σε αυτή τη θαλάσσια αρτηρία ζωτικής σημασίας για το εμπόριο πετρελαίου σε παγκόσμια κλίμακα, που έχει εγκαταλειφθεί σχεδόν εντελώς αφότου ξέσπασε ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή την 28η Φεβρουαρίου.
Ο ρεπουμπλικάνος, που διέταξε να αρχίσει ο πόλεμος των ΗΠΑ και του Ισραήλ εναντίον του Ιράν χωρίς να ενδιαφερθεί να το συζητήσει με τους συμμάχους της Ουάσινγκτον, παρουσίασε την αξίωση αυτή για συνδρομή ως δοκιμασία πίστης.
«Ο βαθμός ενθουσιασμού είναι σημαντικός για μένα», είπε. «Δεν έχουμε ανάγκη κανέναν», σχολίασε ο Ντόναλντ Τραμπ προτού προσθέσει, υπόψη των χωρών μελών του NATO ιδιαίτερα: «Θα όφειλαν να πηδήξουν πάνω και να μας βοηθήσουν, διότι τους βοηθάμε εδώ και χρόνια».
Έφθασε να πει ότι ακόμη και αυτός που οι ΗΠΑ θεωρούν τον μεγαλύτερο αντίπαλό τους σε διεθνές επίπεδο, η Κίνα, θα «έπρεπε να (τον) ευχαριστήσει» που άρχισε τον πόλεμο αυτό.
Κανείς πάντως δεν... ενθουσιάστηκε με εξαίρεση κάποιες χώρες- αν και παραμένει μυστήριο ποιες ακριβώς είναι- που κατά τον Ντόναλντ Τραμπ υποσχέθηκαν να υποστηρίξουν τις ΗΠΑ.
Ερωτηθείς για την τηλεφωνική συνδιάλεξή του με τον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν, ο ρεπουμπλικάνος είπε πως «στην κλίμακα από το μηδέν ως το δέκα, θα έλεγα πως άξιζε 8». Δεν ήταν «τέλεια», αλλά «για τη Γαλλία μιλάμε».
Στενά του Ορμούζ: Ποιες χώρες λένε «όχι» στον Τραμπ
Η Βρετανία και η Γερμανία απέρριψαν χθες οποιαδήποτε αποστολή του NATO με σκοπό να αποκατασταθεί η κυκλοφορία των πλοίων στα Στενά. Η Ιαπωνία και η Αυστραλία, ιστορικοί σύμμαχοι των ΗΠΑ, απέκλεισαν την αποστολή στρατιωτικών μέσων.
«Είναι αληθινά απίστευτο αίτημα», σχολίασε ο Φίλιπ Γκόρντον, που συμβούλευε άλλοτε τη δημοκρατική πρώην αντιπρόεδρο Κάμαλα Χάρις για ζητήματα εθνικής ασφαλείας και εργάζεται πλέον ως ειδικός στο κέντρο μελετών Brookings Institution.
Έκρινε ότι ο Ντόναλντ Τραμπ κατά κάποιο τρόπο θερίζει αυτό που έσπειρε, με τους τελωνειακούς δασμούς του, τις επικρίσεις του στο NATO, το ότι θέλει τη Γροιλανδία, την υποβάθμιση των απωλειών που υπέστησαν οι σύμμαχοι των ΗΠΑ στο Αφγανιστάν και ούτως καθεξής.
«Φανταστείτε πως είσαστε Ευρωπαίος ηγέτης που πρέπει να δικαιολογήσετε το ότι θέτετε σε κίνδυνο ανθρώπινες ζωές όχι μόνο για αυτή την επιχείρηση, αλλά για έναν πρόεδρο ο οποίος δεν σταματά να σας προσβάλλει και να σας υποβαθμίζει εδώ και δεκαπέντε μήνες. Πάει πολύ», έκρινε.
«Οι ΗΠΑ εξαπέλυσαν πόλεμο χωρίς να συμβουλευτούν τους συμμάχους τους και τώρα ελπίζουν ότι θα έρθουν εκείνοι να διορθώσουν τη ζημιά, κάτι που δεν θα εκλάβουν καλά», πλειοδότησε ο Έρουαν Λαγκαντέκ, καθηγητής στο George Washington University.
Πέρα από την πολιτική διάσταση, τόνισε πως το αίτημα του Λευκού Οίκου συναντά επίσης, πρακτικά όρια.
Το NATO «δεν έχει τόσες ναυτικές δυνατότητες», σύμφωνα με τον ίδιο, κι η κατάσταση δεν είναι «δίχως ειρωνεία» καθώς οι δυνατότητες αυτές πρόσφατα συμφωνήθηκε να αναπτυχθούν σε ένδειξη βούλησης «κατευνασμού» του προέδρου Τραμπ και των δηλώσεών του πως η Ουάσιγκτον έπρεπε να «αποκτήσει» τη Γροιλανδία.
Ο πρώην πρεσβευτής της Γαλλίας στις ΗΠΑ Ζεράρ Αρό, που σχολιάζει συχνά τις διεθνείς υποθέσεις μέσω X, αντέδρασε έντονα στην αξίωση του Λευκού Οίκου: «Σε αυτό το επίπεδο, η λέξη ''θράσος'' είναι αληθινά πολύ λίγη... Απερισκεψία, τουπέ, ξετσιπωσιά, αλαζονεία», έγραψε.
Ορισμένοι σύμμαχοι των ΗΠΑ «μπορεί να αλλάξουν τόνο» ή να προτείνουν κάτι «ήσσον», όπως για παράδειγμα «περισσότερη επιμελητειακή υποστήριξη» αλλά χωρίς να αλλάξουν θεμελιωδώς θέση, εκτίμησε μιλώντας στο Γαλλικό Πρακτορείο η Λιάνα Φιξ του Council on Foreign Relations.
Ο Ντόναλντ Τραμπ είχε ασκήσει μεγάλη πίεση στα κράτη μέλη του NATO για να αυξήσουν τις στρατιωτικές δαπάνες τους- κάτι που έγινε. Όμως πολλοί από «τους στρατιωτικούς εξοπλισμούς και τους πυραύλους που έχουν παραγγείλει (Ευρωπαίοι) στις ΗΠΑ για τη δική τους άμυνα ή για την Ουκρανία τώρα χρησιμοποιούνται στο Ιράν», πρόσθεσε.
