Εργάτες από φτωχές περιοχές του Μπανγκλαντές ταξίδεψαν στη Ρωσία στα τέλη του 2024, πιστεύοντας ότι θα αναλάβουν πολιτικές εργασίες. Αντί γι’ αυτό, βρέθηκαν να υπηρετούν στον ρωσικό στρατό και να συμμετέχουν σε αποστολές που συνδέονται με τον πόλεμο στην Ουκρανία. Έρευνα του Associated Press περιγράφει έναν μηχανισμό εξαπάτησης που ξεκινά από τοπικούς μεσάζοντες και οδηγεί, για ορισμένους, σε υποχρεωτική στρατιωτική εμπλοκή.
Σύμφωνα με μαρτυρίες τριών ανδρών που επέστρεψαν στο Μπανγκλαντές, αλλά και με πληροφορίες από οικογένειες τριών ακόμη που αγνοούνται, το ίδιο μοτίβο εμφανίζεται ξανά και ξανά. Τοπικοί «πράκτορες εργασίας» πλησίαζαν άνδρες σε αγροτικές και υποβαθμισμένες περιοχές και τους υπόσχονταν δουλειές στη Ρωσία ως μάγειρες, καθαριστές ή βοηθητικό προσωπικό σε στρατιωτικές εγκαταστάσεις. Σε αρκετές περιπτώσεις, τους διαβεβαίωναν για σταθερό εισόδημα και τους άφηναν να πιστεύουν ότι θα έχουν ακόμη και πιθανότητα άδειας παραμονής.
Για να καλύψουν τα έξοδα του ταξιδιού και της «διεκπεραίωσης», πολλοί κατέβαλαν μεγάλα ποσά στους μεσάζοντες, συχνά δανειζόμενοι χρήματα ή πουλώντας περιουσιακά στοιχεία. Το AP αναφέρει ότι έγγραφα όπως θεωρήσεις εισόδου, στρατιωτικά συμβόλαια και μεταλλικές στρατιωτικές ταυτότητες επιβεβαιώνουν τη διαδρομή που ακολούθησαν.
Μετά την άφιξή τους στη Ρωσία, οι άνδρες λένε ότι τους πίεσαν να υπογράψουν έγγραφα γραμμένα αποκλειστικά στα ρωσικά. Εκείνοι θεώρησαν ότι επρόκειτο για τυπική διαδικασία πρόσληψης. Στην πράξη, όμως, υπέγραφαν συμβόλαια στρατιωτικής υπηρεσίας. Λίγο αργότερα, τους μετέφεραν σε στρατόπεδα, όπου πέρασαν από βασική εκπαίδευση, η οποία —όπως περιγράφουν— περιλάμβανε και χρήση drones.
Κακοποίηση και απειλές αντιμετώπισαν όσοι αντιστάθηκαν
Όταν κατάλαβαν ότι δεν θα εργαστούν σε πολιτικές θέσεις και ότι θα σταλούν κοντά στη γραμμή του μετώπου, αρκετοί αντέδρασαν και ζήτησαν να αποχωρήσουν. Όπως λένε, τότε τους ξεκαθάρισαν ότι δεν έχουν δικαίωμα υπαναχώρησης. Σε ορισμένες περιπτώσεις, αξιωματικοί φέρεται να τους απείλησαν με φυλάκιση, σωματική κακοποίηση ή ακόμη και θάνατο, αν αρνηθούν να εκτελέσουν εντολές.
Οι τρεις άνδρες που μίλησαν στο AP περιγράφουν ότι τους ανέθεσαν να μεταφέρουν εφόδια σε επικίνδυνες περιοχές, να απομακρύνουν τραυματίες από το πεδίο της μάχης και να περισυλλέγουν νεκρούς. Κάποιοι υποστηρίζουν ότι χρησιμοποιήθηκαν ως «αναλώσιμο» προσωπικό σε αποστολές υψηλού κινδύνου.
Δεν υπάρχει επίσημη εκτίμηση για το πόσοι Μπανγκλαντεσιανοί στρατολογήθηκαν με αυτόν τον τρόπο. Όσοι επέστρεψαν υποστηρίζουν ότι μπορεί να πρόκειται για εκατοντάδες. Ερευνητής της αστυνομίας στο Μπανγκλαντές δήλωσε στο AP ότι περίπου 40 συμπατριώτες τους ενδέχεται να έχουν σκοτωθεί στον πόλεμο.
Το ρεπορτάζ καταγράφει και περιπτώσεις ανδρών που κατατάχθηκαν οικειοθελώς, αλλά —σύμφωνα με τις καταγγελίες— παραπλανήθηκαν ως προς το είδος της υπηρεσίας. Σε μία τέτοια περίπτωση, εργάτης που δούλευε ως ηλεκτρολόγος στη ρωσική Άπω Ανατολή πείστηκε ότι θα αξιοποιηθεί σε τεχνικό ρόλο μακριά από μάχες. Αντί γι’ αυτό, μεταφέρθηκε σε στρατόπεδο στην Ουκρανία και του ανέθεσαν επικίνδυνες αποστολές. Όταν αρνήθηκε, ισχυρίζεται ότι δέχτηκε απειλές και κακοποίηση.
Μπαγκλαντές: Έρευνες για εμπορία ανθρώπων
Στο Μπανγκλαντές, οι αρχές έχουν ξεκινήσει έρευνες για πιθανά δίκτυα human trafficking με διασυνδέσεις στη Ρωσία. Η υπόθεση άνοιξε μετά την επιστροφή ενός άνδρα τον Ιανουάριο του 2025, ο οποίος κατήγγειλε ότι εξαπατήθηκε. Στη συνέχεια, οι αρχές εντόπισαν και άλλες παρόμοιες περιπτώσεις, ενώ ένα πρόσωπο-κλειδί (υπήκοος Μπανγκλαντές με ρωσική υπηκοότητα και βάση τη Μόσχα) αντιμετωπίζει κατηγορίες.
Ορισμένοι από τους άνδρες φέρεται να ταξίδεψαν μέσω τοπικής εταιρείας στρατολόγησης, η οποία πλέον έχει διακόψει τη λειτουργία της. Η εταιρεία δεν απάντησε σε αιτήματα για σχόλιο.
Το ρωσικό υπουργείο Άμυνας και η κυβέρνηση του Μπανγκλαντές δεν απάντησαν στις ερωτήσεις του Associated Press σχετικά με τις καταγγελίες.
Με πληροφορίες από Associated Press
