Ένα νέο βιβλίο που κυκλοφόρησε προσφάτως, έρχεται να αποκαλύψει ότι ο Άντονι Μπλαντ, ο κατάσκοπος, μέλος του πυρήνα των Cambridge Five, που έδινε πληροφορίες στη Σοβιετική Ένωση, ίσως έκανε την ίδια δουλειά και για το Τρίτο Ράιχ του Αδόλφου Χίτλερ.
Ο κατάσκοπος Άντονι Μπλαντ, ο οποίος πέθανε στα 75 του το 1963, είχε εξομολογηθεί σε ιδιωτικές συζητήσεις το 1964 ότι ήταν κατάσκοπος της Σοβιετικής Ένωσης, ενώ η ίδια η Μάργκαρετ Θάτσερ αποκάλυψε την ταυτότητά του, 15 χρόνια αργότερα. Τώρα σε ένα βιβλίο-βόμβα, «The Traitor of Arnhem», ο Βρετανός ιστορικός τέχνης έχει κατηγορηθεί ότι είναι ο πιο πιθανός υποψήφιος για το ψευδώνυμο «Josephine», μιας κατασκόπου που παρείχε κρίσιμες πληροφορίες για συμμαχική επιχείρηση στους Γερμανούς και της οποίας η ταυτότητα δεν αποκαλύφθηκε ποτέ.
Η διακοπή της περιβόητης Επιχείρησης Garden Market, μια συμμαχική στρατιωτική επιχείρηση που είχε ως στόχο να υπερκεράσει τη γερμανική άμυνα κατά μήκος του Ρήνου και να επιτρέψει μια γρήγορη προέλαση στην καρδιά της Γερμανίας, θα ήταν ελκυστική για τους Ρώσους καθώς ο Στάλιν δεν ήθελε να αποβιβαστούν αμερικανικά και βρετανικά στρατεύματα στο Βερολίνο ενώ ο στρατός του βρισκόταν ακόμη στο ανατολικό μέτωπο.
Ο Στάλιν είχε σχέδια να καταλάβει την Ανατολική Ευρώπη.
Αν όσα γράφει το βιβλίο είναι ακριβή, οι ενέργειες του Μπλαντ συνέβαλαν «στον θάνατο δεκάδων χιλιάδων στρατιωτικών και γυναικών των Συμμάχων και αμέτρητων αμάχων που χάθηκαν ως αποτέλεσμα ενός παρατεταμένου πολέμου», έγραψε ο συγγραφέας Ρόμπερτ Φερκάικ στους The Sunday Times. Πρόσθεσε επίσης ότι ο Μπλαντ τυφλοπόντικας θα μπορούσε επίσης να κατηγορηθεί για τους βιασμούς τουλάχιστον ενός εκατομμυρίου Γερμανίδων από τους Ρώσους, αφού αναδείχθηκαν θριαμβευτές.
Ο Μπλαντ αποφοίτησε από το διάσημο Πανεπιστήμιο του Κέμπριτζ και πήγε κατευθείαν στον στρατό προτού ενταχθεί στις μυστικές υπηρεσίες της MI5, το 1940. Αυτή τη στιγμή, μετέφερε ήδη ζωτικής σημασίας πληροφορίες στους Ρώσους.
Ο κατάσκοπος ανέβηκε γρήγορα στις τάξεις της υπηρεσίας και θα ήταν μέρος της μικρής ομάδας που γνώριζε τα σχέδια Operation Market Garden τον Σεπτέμβριο του 1944. Η μεγάλη επιχείρηση είδε χιλιάδες αλεξιπτωτιστές να αποβιβάζονται στην κατεχόμενη από τους Ναζί Ολλανδία για να καταφέρουν τη διάνοιξη μιας οδού προς την κεντρική Γερμανία. Αλλά οι σύμμαχοι ήρθαν αντιμέτωποι με απροσδόκητη και βαριά αντίσταση σε μια μάχη που αποτέλεσε την τελευταία τους ήττα στον πόλεμο. Με την αποτυχία κατάληψης της γέφυρας πάνω από τον Ρήνο στο Άρνεμ, η επιχείρηση δεν πέτυχε τον κύριο στόχο της. Η διάσωση των επιζώντων της Πρώτης Αερομεταφερόμενης Μεραρχίας ολοκλήρωσε την επιχείρηση. Οι απώλειες των ΗΠΑ ανήλθαν συνολικά σε 3.996 νεκρούς, τραυματίες ή αγνοούμενους, ενώ οι απώλειες των Βρετανών και της Πολωνίας ήταν 11.000 έως 13.000 νεκροί ή τραυματίες και 6.450 αιχμάλωτοι. Οι γερμανικές απώλειες ήταν 7.500 με 10.000.
Ένας Ολλανδός διπλός πράκτορας, ο Κριστιάαν Λίντεμανς, είναι ήδη γνωστό ότι μετέδωσε πληροφορίες για την επιχείρηση στους Γερμανούς, αλλά το Βερολίνο έλαβε μια δεύτερη, πιο συνοπτική ενημέρωση από έναν κατάσκοπο με την κωδική ονομασία «Josephine». Στο βιβλίο του, ο Φερκάικ ισχυρίστηκε ότι ο Μπλαντ, στον οποίο είχε ανατεθεί το καθήκον να εντοπίσει τη «Josephine» ένα χρόνο νωρίτερα, είχε τελικά πραγματοποιήσει έρευνα για τον εαυτό του. «Ο Μπλαντ είχε τα μέσα, το κίνητρο και την ευκαιρία», είπε ο συγγραφέας, υποστηρίζοντας ότι ο κατάσκοπος ήταν το μόνο άτομο που ταίριαζε στο προφίλ.
Εκείνη την εποχή, η βρετανική υπηρεσία πληροφοριών και όσοι σχεδίαζαν στρατιωτικές επιχειρήσεις πανικοβλήθηκαν από φόβους ότι οι Ναζί είχαν κάποιο «καρφί» εν μέσω της ανελέητης πολεμικής τους προσπάθειας. Σύμφωνα με τον Φερκάικ, ένας αξιωματικός της MI5 είχε μάλιστα επικαλεστεί τις αναφορές της «Josephine» χαρακτηρίζοντάς τις ως «την καλύτερη παράνομη πληροφορία που προέρχεται από τον εχθρό» που είχε δει ποτέ η χώρα.
Ένα χρόνο πριν από την καταστροφική Επιχείρηση Garden Market, η MI5 είχε αποκαλύψει ότι ο Γερμανός κατάσκοπος πίσω από το προσωνύμιο «Josephine» ήταν ο δικηγόρος Καρλ Χάιντς Κρέμερ, του οποίου οι αναφορές διαβάστηκαν από τον ίδιο τον Χίτλερ. Ο Φερκάικ παραδέχτηκε ότι δεν μπορούσε να αποδείξει πλήρως τη θεωρία του ότι ο Μπλαντ ήταν η «Josephine» αλλά είπε «αυτό έχει πιο πολύ να κάνει με τις πιθανότητες, παρά το ότι είναι πέραν πάσης αμφιβολίας».
Ο Μπλαντ ήταν γνωστός ως το τέταρτο μέλος των Cambridge Five - ένα κύκλωμα κατασκόπων με σπουδές στο Πανεπιστήμιο του Κέμπριτζ που εργάζονταν για τη βρετανική κυβέρνηση που έστελνε λαθραία πληροφορίες στην KGB. Η ομολογία του Μπλαντ είχε προκαλέσει έκπληξη στη βασιλική οικογένεια και τις βρετανικές μυστικές υπηρεσίες, αλλά αποσιωπήθηκε με τον πρώην καθηγητή να λαμβάνει υπόσχεση για ασυλία αν παραδεχόταν τον ρόλο του. Η συμφωνία που ενέκρινε το Υπουργείο Εσωτερικών της Βρετανίας και η MI5 ήταν τόσο μυστική, ακόμη και ο πρωθυπουργός της εποχής, Άλεκ Ντάγκλας-Χιούμ, δεν γνώριζε τις πληροφορίες.
Τα έγγραφα των Εθνικών Αρχείων δείχνουν ότι ο Ντάγκλας-Χιουμ ανακάλυψε την προδοσία του Μπλαντ τον Νοέμβριο του 1979, όταν η πρωθυπουργός Μάργκαρετ Θάτσερ εξέθεσε τον Μπλαντ στη Βουλή των Κοινοτήτων. Ο Blunt είχε στρατολογηθεί από την υπηρεσία ασφαλείας του Στάλιν, Λαϊκό Επιτροπείο Εσωτερικών Υποθέσεων (NKVD) τη δεκαετία του 1930, και αργότερα εντάχθηκε στον βρετανικό στρατό και την MI5 πριν ξεκινήσει μια καριέρα ως ιστορικός τέχνης και επιμελητής της βασίλισσας Ελισάβετ.
Του αφαιρέθηκε η ιδιότητα του ιππότη και έζησε ως ερημίτης στο Λονδίνο μέχρι το θάνατό του από καρδιακή προσβολή.
Ποιοι ήταν οι διπλοί πράκτορες Cambridge Five;
Το σκάνδαλο κατασκοπείας «Cambridge Five» συγκλόνισε το βρετανικό κατεστημένο αποκαλύπτοντας διπλούς σοβιετικούς πράκτορες στην καρδιά πολλών από τους πιο σημαντικούς θεσμούς της Βρετανίας.
Ο Κιμ Φίλμπι, ο Γκάι Μπάρτζες, ο Ντόναλντ Μακλιν και ο Άντονι Μπλαντ συναντήθηκαν στο Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ, όπου ο Μπλαντ ήταν ακαδημαϊκός και οι άλλοι τρεις ήταν προπτυχιακοί. Ο μεγαλύτερος άνδρας στρατολόγησε τους μαθητές υπέρ των Σοβιετικών πριν από τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο - και παρέμειναν αφοσιωμένοι στην ΕΣΣΔ ακόμη και μετά την έναρξη του Ψυχρού Πολέμου. Ο Φίλμπι ήταν επικεφαλής της αντικατασκοπείας για την MI6, ενώ ο Μακλίν ήταν αξιωματούχος του Φόρειν Όφις (υπουργείο Εξωτερικών) και ο Μπάρτζες εργαζόταν για το BBC. Ο Μπλαντ ήταν ο πιο επιφανής από όλους, ως διευθυντής του Ινστιτούτου Κουρτό και φύλακας της συλλογής έργων τέχνης της βασιλικής οικογένειας.
Το 1951, ο Μπάρτζες και ο Μακλίν εκτέθηκαν ως διπλοί πράκτορες - αλλά αφού τους ενημέρωσε ο Φίλμπι μπόρεσαν να δραπετεύσουν στη Μόσχα. Παρά τις υποψίες γύρω από τον Φίλμπι, απέφυγε τον εντοπισμό μέχρι το 1963, όταν και αυτός αυτομόλησε στην ΕΣΣΔ. Ο Μπλαντ ξέφυγε από την έκθεση για ακόμη περισσότερο - μόλις το 1979, όταν η Μάργκαρετ Θάτσερ τον κατονόμασε ως ύποπτο στη Βουλή των Κοινοτήτων, ομολόγησε την προδοσία του και του αφαιρέθηκαν οι τίτλοι. Ο «πέμπτος άνδρας» στο κύκλωμα κατασκόπων δεν ταυτοποιήθηκε ποτέ οριστικά, αλλά κατονομάστηκε ως Τζον Καίρνκρος από τον αποστάτη της KGB, Όλεγκ Γκορντιέφσκι.
Η ιστορία των απίθανων προδοτών έχει δραματοποιηθεί πολλές φορές, συμπεριλαμβανομένου του κλασικού βιβλίου του Τζον Λε Καρέ «Tinker, Tailor, Soldier, Spy» και σε μια σειρά του 2003 του BBC με τίτλο «Cambridge Spies».
Με πληροφορίες από Sunday Times, Daily Mail, Wikipedia
